I OZ 107/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia O. z siedzibą w J. na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania zawarte w punkcie trzecim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II SAB/Gd 70/17 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia O. z siedzibą w J. na bezczynność Burmistrza C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i zasądzić od Burmistrza C. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia O. z siedzibą w J. kwotę 920 (dziewięćset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrokiem z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II SAB/Gd 70/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia O. w J. na bezczynność Burmistrza C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej - zobowiązał Burmistrza C. do rozpatrzenia wniosku skarżącego Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej zawartego w piśmie z dnia 6 stycznia 2014 r., w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności (pkt I); stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II); oraz zasądził od Burmistrza C. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt III). O kosztach Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako: P.p.s.a.) ustalając, że na zasądzone od Burmistrza C. koszty postępowania składa się uiszczony w sprawie wpis sądowy w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie adwokata w kwocie 240 zł, ustalone na podstawie § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz.1800) i przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w punkcie trzecim wyroku z dnia 13 lipca 2017 r. wniosło skarżące Stowarzyszenie, reprezentowane przez adwokata, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, które skutkowało błędnym wyliczeniem przyznanych stronie skarżącej kosztów. postępowania. W oparciu o powyższe wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w wysokości 580 zł, która uwzględnia przepisy powołanego wyżej rozporządzenia, względnie - o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 200 P.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Stosownie zaś do art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Odrębne przepisy, o których mowa w art. 205 § 2 P.p.s.a., to odpowiednie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości określające opłaty za czynności zawodowych pełnomocników. Na gruncie powołanych uregulowań podkreśla się jednak, że jeżeli profesjonalny pełnomocnik reprezentuje stronę w obu instancjach, stawki wynagrodzenia odnoszą się do każdej instancji oddzielnie. Jeżeli orzeczenie sądu administracyjnego pierwszej instancji zostanie uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, za ponowny udział przed sądem pierwszej instancji przysługuje odrębne wynagrodzenie (por. post. NSA z dnia 12 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 38/09; z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt II FZ 490/11, CBOIS). Należało więc uwzględnić, że Sąd I instancji wyrokował w tej sprawie dwukrotnie: po raz pierwszy wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Gd 20/15 oddalając skargę, a po orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2017 r., po raz drugi wyrokiem z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II SAB/Gd 70/17 uwzględniając skargę. Za każdym razem Stowarzyszenie reprezentował ten sam adwokat. Analiza uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wskazuje, że Sąd I instancji uwzględnił wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania tylko częściowo. Orzeczenie Sądu I instancji w przedmiocie kosztów nie uwzględnia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika poniesionych w związku z celowym dochodzeniem praw w czasie dwukrotnego postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Rozstrzygając o kosztach postępowania należnych skarżącemu Stowarzyszeniu od przegrywającego spór organu, oprócz uiszczonego wpisu od skargi (100 zł) należało uwzględnić także dwie stawki minimalne należne stronie reprezentowanej przez adwokata za dwukrotne rozpoznanie sprawy w I instancji. W dacie pierwszego wyrokowania przez WSA (15 kwietnia 2015 r.) stawka ta wynosiła 240 zł i znajdowała podstawę w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.). Zastosowanie przepisów powołanego rozporządzenia uzasadniał § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.), zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2016 r. stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W dacie drugiego wyrokowania przez WSA (11 lipca 2017 r.) stawka ta wynosiła 480 zł i znajdowała podstawę w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, które weszło w życie pomiędzy datą wniesienia skargi, a datą wydania wyroku przez NSA (18 października 2017 r.), który kończył postępowanie sądowoadministracyjne w danej instancji. Po tym dniu w sprawie miało już zastosowanie rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. i na podstawie przepisów tego rozporządzenia należało obliczyć koszty zastępstwa procesowego w ponownie prowadzonym postępowaniu przed Sądem I instancji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., orzeczono o uchyleniu postanowienia zawartego w punkcie trzecim wyroku Sądu I instancji i zasądzeniu od Burmistrza C. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwoty 920 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Do kosztów tych zaliczono uiszczone przez Stowarzyszenie wpisy od skargi (100 zł) i od zażalenia na postanowienie o kosztach (100 zł), koszty wynagrodzenia pełnomocnika za dwukrotne postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym (720 zł).