I OW 18/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędzia del. WSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta B. a Wójtem Gminy W. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy postanawia wskazać Wójta Gminy W. jako organ właściwy w sprawie.

Prezydent Miasta B. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Wójtem Gminy W. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy. W uzasadnieniu wniosku podał, że w dniu 4 grudnia 2017 r. do Prezydenta Miasta B. wpłynął przekazany pismem z dnia 29 listopada 2017 r. przez Wójta Gminy W. wniosek S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy. Wskazał, że zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie sposobu ustalania i trybu wypłacania świadczenia pieniężnego żołnierzom rezerwy oraz osobom przeniesionym do rezerwy niebędącym żołnierzami rezerwy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1520 ze zm.), wniosek o ustalenie i wypłatę należnego świadczenia rekompensującego żołnierz składa do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na swoje miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące. Z ustaleń poczynionych przez Prezydenta Miasta B. w oparciu o zeznania S.R. złożone w dniu 11 grudnia 2017 r. wynika, że na terenie B. nie posiada on zgłoszonego miejsca pobytu stałego ani czasowego ponad trzy miesiące, gdyż miejscowością, w której przebywa z zamiarem stałego pobytu i w której znajduje się jego centrum spraw życiowych jest miejscowość [...] W., dokąd przeprowadził się z miejscowości [...] i zameldował na pobyt stały w dniu 26 czerwca 2017 r. Pracuje w [...] w B. jako [...]. Do pracy wyjeżdża z miejscowości [...] W., w poniedziałek rano, a do domu wraca w piątek po południu. W czasie tygodnia pracy przebywa w B. przy ul. [...], w domu przeznaczonym do remontu. Miejsca tego nie traktuje jako miejsca, w którym zamierza przebywać na stałe. W ocenie Prezydenta Miasta B., skoro miejscem zgłoszonego stałego pobytu S.R. jest miejscowość [...] W. to organem właściwym do rozpatrzenia jego wniosku jest Wójt Gminy W. Wójt Gminy W. w odpowiedzi na wniosek wniósł o wskazanie Prezydenta Miasta B. jako organu właściwego do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. W uzasadnieniu odpowiedzi, powołując § 12 w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 sierpnia 2015 r. stwierdził, że regulacja zawarta w tym przepisie nie odnosi się do miejsca zameldowania na pobyt stały lub czasowy S.R. Wskazał, że pojęcie zameldowania i zamieszkania wielokrotnie nie odzwierciedla stanu faktycznego, jakim jest zamieszkiwanie – pobyt w zupełnie innym miejscu. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, iż wyżej wymieniony od dnia [...] września 2016 r. jest zatrudniony w [...] w B. na czas nieokreślony oraz że w dniach od [...] października 2017 r. w Wojewódzkim Sztabie Wojskowym w B. odbył ćwiczenia wojskowe. Jednocześnie organ zauważył, że skoro S.R. nie został zadeklarowany przez właściciela nieruchomości [...] W. jako osoba, która przebywa na nieruchomości w sposób stały i wytwarza odpady, to oznacza, że nie zamieszkuje na tej nieruchomości. W ocenie Wójta Gminy W., fakt trwającego ponad 2 lata pobytu S.R. w B. przez pięć dni w tygodniu w związku z pracą świadczoną od dnia [...] września 2016 r. wskazuje, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy jest Prezydent Miasta B. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art.15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 P.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, niemającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny (art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a.). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Spór zainicjowany wnioskiem złożonym w niniejszej sprawie ma charakter negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta B. a Wójtem Gminy W. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. o ustalenie i wypłatę świadczenia rekompensującego utracone wynagrodzenie w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy. Z mającego zastosowanie w rozpoznawanej sprawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie sposobu ustalania i trybu wypłacania świadczenia pieniężnego żołnierzom rezerwy oraz osobom przeniesionym do rezerwy niebędącym żołnierzami rezerwy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1520 ze zm.) wynika, że właściwość miejscową organu właściwego do rozpoznania przedmiotowego wniosku ustala się poprzez miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego żołnierza rezerwy. Miejscem pobytu stałego osoby fizycznej jest miejscowość, w której koncentrują się jej czynności życiowe, bez względu na adres zameldowania. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że miejscowością, w której S.R. przebywa z zamiarem stałego pobytu i w której koncentrują się jego czynności życiowe jest miejscowość [...] W. Od dnia 26 czerwca 2017 r. jest on w tej miejscowości zameldowany na pobyt stały. Pracuje w [...] w B. Do pracy wyjeżdża z miejscowości [...] w poniedziałek rano i wraca w piątek po południu. Podczas pobytu w związku z pracą zamieszkuje w B. przy ul. [...], w domu przeznaczonym do remontu. Miejsca tego nie traktuje jako centrum życiowego, w którym zamierza przebywać na stałe. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie uznać należy, iż organem właściwym do rozpatrzenia wniosku S.R. z dnia 21 listopada 2017 r. jest Wójt Gminy W. Miejscem pobytu stałego wnioskodawcy jest bowiem miejscowość [...] W. Fakt, iż w okresie od poniedziałku do piątku przebywa on w B. w związku ze świadczoną pracą i zamieszkuje w tym okresie w domu przeznaczonym do remontu nie daje podstawy do stwierdzenia, że miasto B. stanowi miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące, o którym mowa w sprawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie sposobu ustalania i trybu wypłacania świadczenia pieniężnego żołnierzom rezerwy oraz osobom przeniesionym do rezerwy niebędącym żołnierzami rezerwy. Jak wyżej wykazano nie jest to miejsce w którym koncentrują się jego czynności życiowe. Oceny tej nie zmienia powołana przez Wójta Gminy W. okoliczność, że skoro S.R. nie został zadeklarowany przez właściciela nieruchomości [...] W. jako osoba, która przebywa na nieruchomości w sposób stały i wytwarza odpady, to nie zamieszkuje na tej nieruchomości. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.