Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 969/16

Wyrok NSA z 26 kwietnia 2018 r., I OSK 969/16 – uprawnienia do kierowania pojazdami

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
26 kwietnia 2018
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Jakimowicz sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant sekretarz sądowy Olga Grzelak po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 1188/15 w sprawie ze skargi G. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz G. L. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 1188/15, po rozpoznaniu sprawy ze skargi G.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] (pkt 1); zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], na rzecz skarżącego G.L. kwotę 200 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2). Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151 ze zm.), orzekł o cofnięciu G.L. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Decyzji tej, w oparciu o art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej w skrócie "K.p.a."), nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Orzeczeniem lekarskim z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], wydanym przez [...], u G.L. stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A, A1, B, B1, T, B+E, C, C1, D, D1, C+E, D+E, C1+E, D1+E oraz pozwolenia na kierowanie tramwajem. Jako datę kontrolnego badania lekarskiego wskazano datę [...] sierpnia 2014 r. Na skutek wniesienia przez G.L. od powyższej decyzji odwołania, sprawę rozpoznawało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], które decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 664/14 skargę wyżej wymienionego na tę decyzję oddalił. W dniu 15 kwietnia 2015 r. G.L. wystąpił do Prezydenta Miasta [...] z wnioskiem o przywrócenie cofniętego uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie posiadanych kategorii A, B, C, D, T, B+E, C+E, D+E. Do wniosku załączył oświadczenie, w którym wyjaśnił, że w dniu 15 kwietnia 2015 r. zakończył badania lekarskie trwające od dnia 13 kwietnia 2015 r. Podał, że w świetle wypowiedzi ustnej każdego z lekarzy wynik badania powinien być dla niego pozytywny. Wskazał, że nie może przedłożyć orzeczenia lekarskiego, z uwagi na obieg dokumentów wewnątrz Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy [...], na co nie ma wpływu. Przedmiotowe orzeczenie ma być mu przesłane pocztą. Pismem z dnia 16 kwietnia 2015 r. G.L. został wezwany do stawiennictwa w siedzibie organu, w terminie 7 dni, celem przedstawienia orzeczenia lekarskiego wydanego przez [...], stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W dniu 14 maja 2015 r. do akt sprawy wpłynęło orzeczenie lekarskie [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] stwierdzające u G.L. brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii: A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T oraz orzeczenie lekarskie [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], stwierdzające u G.L. przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii: C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. W obu orzeczeniach termin badania kontrolnego wyznaczono na kwiecień 2017 r. Mając powyższe na uwadze, Prezydent Miasta [...] pismem z dnia 15 maja 2015 r. wezwał G.L. do osobistego stawiennictwa lub też poprzez pełnomocnika, w terminie 7 dni, do siedziby organu, celem zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się, czy podtrzymuje stanowisko wyrażone we wniosku z dnia 15 kwietnia 2015 r. w zakresie przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Jednocześnie poinformował stronę o treści art. 49 ust. 1 pkt 3a i art. 49 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami i wskazał, że z uwagi na to, iż okres pozbawienia strony uprawnienia do kierowania pojazdami przekroczył rok, warunkiem przywrócenia tego uprawnienia jest konieczność poddania kierowcy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Z uwagi na to, że strona nie zajęła stanowiska w przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia 15 czerwca 2015 r. nr [...], na podstawie art. 103 ust. 3 w związku z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 155 ze zm.), odmówił G.L. przywrócenia cofniętych uprawnień z zakresu kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T bez kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. W uzasadnieniu decyzji podał, że w sprawie brak jest przesłanek do wydania decyzji o przywróceniu stronie cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie kategorii C, D, C+E, D+ E z uwagi na fakt, że nie ustała przyczyna ich cofnięcia. Z przedłożonego do akt sprawy orzeczenia lekarskiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] wynika, że u strony stwierdzono przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. Natomiast odnośnie wniosku w zakresie przywrócenia uprawnień z zakresu kategorii A, B, B+E, T organ wskazał, że wprawdzie G.L. przedstawił orzeczenie lekarskie z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], którym stwierdzono brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T, to jednak z uwagi na fakt, iż okres pozbawienia strony uprawnień do kierowania pojazdami przekroczył jeden rok, warunkiem ich przywrócenia jest konieczność poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. G.L. nie skorzystał z przysługującego mu prawa i nie złożył wniosku o ponowne badanie lekarskie przeprowadzane w trybie odwoławczym. W związku z powyższym, wydane w sprawie w/w orzeczenia lekarskie stały się ostateczne. Nie przystąpił również do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji i nie uzyskał pozytywnego wyniku egzaminu. Od powyższej decyzji G.L. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], w którym wniósł o przywrócenie cofniętych uprawnień bez kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Odnosząc się do wyników przeprowadzonych badań lekarskich podniósł, że orzeczenie lekarskie nr [...], stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E, nie jest ostateczne i w tym zakresie decyzja nie powinna być w ogóle wydawana. Natomiast odnośnie wniosku o przywrócenie uprawnień w zakresie kategorii A, B, B+E, T wskazał, że uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji nie przedstawia pełnego stanu faktycznego sprawy. Bezspornym jest, że opinia lekarska z dnia [...] kwietnia 2015 r. została wydana po upływie roku od cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Organ ukrył jednak informacje o tym, że wiadomym mu było, iż pozytywne badanie lekarskie zakończyło się przed upływem jednego roku od zatrzymania uprawnień. Odwołujący się podniósł, że nie zna powodu, z jakiego opinia o jego zdolności do prowadzenia pojazdów nie została wydana "od ręki". Ewentualne opóźnienia w jej wydaniu, niezależne od niego, nie mogą być powodem sankcji w stosunku do jego osoby. Mając powyższe na uwadze wniósł o rozłączenie prowadzonego postępowania na postępowanie dotyczące odmowy przywrócenia uprawnień kategorii A, B, B+E, T i w tym zakresie uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot uprawnień oraz na postępowanie dotyczące odmowy przywrócenia uprawnień kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E i w tym zakresie o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia po wydaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego. W dniu 15 września 2015 r. do akt sprawy wpłynęło orzeczenie lekarskie z dnia [...] września 2015 r. nr [...], wydane przez [...], stwierdzające u G.L. brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E oraz pozwolenia na kierowanie tramwajem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji przedstawiło przebieg postępowania przed organem pierwszej instancji i podało, że po wydaniu decyzji przez Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w toku postępowania odwoławczego został złożony nowy dowód w postaci w/w orzeczenia lekarskiego z dnia [...] września 2015 r. nr [...], który przyczynił się do zmiany stanu faktycznego sprawy. W ocenie organu odwoławczego, okoliczność ta pozostaje bez wpływu na wynik przedmiotowej sprawy. Brak jest zatem podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powołując treść art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami wskazało, że w niniejszej sprawie warunkiem przywrócenia odwołującemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi było ustanie przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie, a więc w tym przypadku – przedstawienie orzeczenia lekarskiego, wystawionego przez uprawnioną jednostkę, stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W sprawie jest niesporne, że w dacie orzekania przez organ odwoławczy warunek ten został spełniony, gdyż u G.L. stwierdzono brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami w zakresie kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T,C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E (prawomocne orzeczenia lekarskie z dnia [...] kwietnia 2015 r. i z dnia [...] września 2015 r.). Zdaniem organu odwoławczego, brak po stronie G.L. przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi nie jest jedyną przesłanką do ich przywrócenia. Zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub w związku z utratą kwalifikacji. Sprawdzenie kwalifikacji następuje w drodze pozytywnego złożenia egzaminu państwowego, składającego się z części teoretycznej i części praktycznej (ar. 49 ust. 2, art. 51 ust. 2 powołanej ustawy). Skoro w rozpatrywanej sprawie powołane orzeczenia lekarskie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz z dnia [...] września 2015 r., stwierdzające u G.L. brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest prawo jazdy określonych kategorii, zostały wydane po upływie roku od dnia, w którym cofnięto mu to uprawnienie, to jego przywrócenie będzie możliwe dopiero po poddaniu się przez niego kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, zakończonego pozytywnym wynikiem egzaminu. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi G.L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i przywrócenie mu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że w niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do wyjaśnienia, czy organ, orzekając na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami, miał prawo odmówić skarżącemu przywrócenia posiadanych uprawnień, z uwagi na konieczność wcześniejszego poddania się strony kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami, o którym mowa w art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a powołanej ustawy, w sytuacji, gdy w decyzji cofającej skarżącemu posiadane uprawnienie nie określono terminu jego przywrócenia, które to determinowało przedłożenie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych, zaś takie orzeczenie strona uzyskała po upływie roku od daty doręczenia decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., orzekającej o cofnięciu skarżącemu posiadanych przez niego uprawnień. Sąd pierwszej instancji wskazał, że podstawą materialnoprawną decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., orzekającej o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi określonych kategorii, stanowił przepis art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. 2015 r., poz. 155). Przepis ten stanowi, że starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Stosownie do art. 103 ust. 3 tej ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie, oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. W świetle art. 49 ust. 1 omawianej ustawy, sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega: 1) osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem; 2) osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji; 3) osoba ubiegająca się o: a) przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji, b) zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 3, prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem wydaje się po złożeniu, z wynikiem pozytywnym, odpowiedniego do rodzaju uprawnienia egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje (art. 49 ust. 2 w/w ustawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że w sprawie jest niesporne, że skarżący domaga się przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie posiadanych kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T, których był pozbawiony do czasu przedłożenia orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Uznał, że treść art. 49 ust. 1 i ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami nie wskazuje na to, aby omawiana sytuacja faktyczna przedmiotowej sprawy była objęta tym przepisem. Powołując treść art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a tej ustawy podał, że cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami na okres przekraczający jeden rok musi wynikać z konkretnego orzeczenia organu (bądź to z decyzji, bądź też z wyroku sądowego, por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 946/11). Prezydent Miasta [...] w decyzji z dnia 15 kwietnia 2014 r. nie rozstrzygnął, na jaki okres cofnięto skarżącemu uprawnienia oraz nie wskazał kiedy orzeczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami ma on przedłożyć. Oznacza to, że dostarczenie tego rodzaju orzeczenia po upływie roku nie może być usankcjonowane dodatkowym rygorem poddania kierowcy egzaminowi sprawdzającemu. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organy administracji publicznej rozpatrujące wniosek skarżącego z dnia 15 kwietnia 2015 r. dokonały błędnej wykładni art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. W sposób nieuprawniony przyjęły, że pomimo złożenia przez skarżącego orzeczeń lekarskich stwierdzających brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E, nie ustały przyczyny cofnięcia uprawnień, gdyż nie przystąpił on do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami. W niniejszym stanie faktycznym przyczyną cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami nie było cofnięcie uprawnień na okres powyżej roku, lecz przeciwwskazania zdrowotne, a ta przyczyna ustała z dniem złożenia orzeczeń lekarskich stwierdzających brak istnienia przeciwwskazań do kierowania przez niego pojazdami silnikowymi. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zastosowanie przez organy administracji publicznej art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami stanowiło naruszenie przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 15 czerwca 2015 r. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], reprezentowane przez radcę prawnego i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zarzuciło: 1) naruszenie prawa materialnego, tj.: a) art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 155 ze zm.), poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na pozaustawowym przyjęciu, iż warunek określony w powołanym przepisie w postaci cofnięcia uprawnień na okres przekraczający jeden rok ma charakter normatywny, a nie faktyczny, co w ocenie Sądu pierwszej instancji oznacza, że cofnięcie uprawnień na okres przekraczający rok powinno wyraźnie wynikać z treści decyzji organu; b) art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że w sytuacji, gdy przyczyną cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami było orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, a nie cofnięcie uprawnień na okres powyżej roku, to norma ta stanowi samoistną przesłankę do przywrócenia cofniętych uprawnień, w konsekwencji czego Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż miało miejsce naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie, że miało miejsce naruszenie norm prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) art. 141 § 4 w związku z art. 153 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., poprzez niepełne przedstawienie stanu sprawy, błędną ocenę materiału dowodowego, przedstawienie oceny prawnej niespójnej i lakonicznej, brak oceny zebranego materiału dowodowego, brak wykazania, że wskazane uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy oraz niezawarcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań co do dalszego postępowania; c) art. 151 P.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie, mimo istnienia podstaw do oddalenia skargi. Wskazując na powyższe zarzuty wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Ponadto wniosło o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego oraz oświadczyło, iż zrzeka się rozpoznania sprawy na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiło argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. Podało m.in., że żadna z przyczyn cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, wskazanych w art. 103 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami (z wyjątkiem orzeczenia o zakazie prowadzenia pojazdów) nie pozwala na to, aby starosta podejmując decyzję w takiej sprawie określał czasookres cofnięcia uprawnień, wyznaczając jego datą końcową, czy też określając go w jednostkach miary czasu (dniach, tygodniach, miesiącach czy latach). Nie da się bowiem a priori ustalić, kiedy przyczyny stanowiące podstawę cofnięcia uprawnień mogą zostać usunięte (np. przeciwwskazania psychologiczne czy zdrowotne do kierowania pojazdami). Wobec tego starosta, orzekający w sprawie cofnięcia na podstawie w/w normy, z przyczyn obiektywnych takiego okresu cofnięcia (a w istocie terminu do którego cofnięcie pozostaje aktualne) wyznaczać nie może. Ponadto zauważyło, iż organ administracji publicznej będzie uprawniony do zamieszczenia w decyzji administracyjnej klauzuli dodatkowej w postaci terminu tylko wtedy, kiedy przepis prawa wyraźnie go do tego upoważnia. Przywołany przepis takiego upoważnienia nie zawiera. Koniec okresu cofnięcia jest wyznaczony datą wystąpienia zdarzenia wskazanego w art. 103 ust. 3 cyt. ustawy, polegającego na "ustaniu przyczyn", które spowodowały cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Dodatkowo autor skargi kasacyjnej, powołując treść § 17 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r., poz. 231), które weszło w życie w dniu 25 lutego 2016 r., zauważył, iż obecnie nawet i wyjątek, kiedy starosta ma uprawnienia do orzeczenia w decyzji administracyjnej ram czasowych cofniętego uprawnienia (a więc w przypadku sądowego orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów) nie będzie miał już miejsca. Wobec powyższego, zaprezentowane przez Sąd pierwszej instancji, a kwestionowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], stanowisko sprowadza się do tego, iż dyspozycja art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, w odniesieniu do przywrócenia uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok, byłaby obecnie "przepisem martwym", albowiem dyspozycji tej, przy zaprezentowanym przez Wojewódzki Sądu Administracyjny w [...] poglądzie i użyciu prawem przewidzianych środków – zrealizować nie można. We wniesionej osobiście odpowiedzi na skargę kasacyjną G.L. wniósł o jej oddalenie, przywrócenie mu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T, przeprowadzenie rozprawy oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Odnosząc się szczegółowo do podniesionych przez organ zarzutów stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2018 r. pełnomocnik skarżącego kasacyjnie podtrzymał stanowisko i wnioski zawarte w odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dokonał prawidłowej wykładni zarówno art. 103 ust. 3 jak i art. 49 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy o kierujących pojazdami. Tranie przyjął, że skoro przyczyną wydania przez Prezydenta Miasta [...] decyzji z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] o cofnięciu G.L. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami było orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych, to w świetle art. 103 ust. 3 tej ustawy warunkiem wydania przez organ decyzji o przywróceniu mu uprawnienia było ustanie przyczyn, które to cofnięcie spowodowały, a więc przedłożenie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Jest to samoistna przesłanka do przywrócenia cofniętych uprawnień. W sprawie jest niesporne, że w niniejszej sprawie warunek ten został spełniony, gdyż wyżej wymieniony przedłożył stosowne orzeczenia lekarskie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz z dnia [...] września 2015 r. Sąd pierwszej instancji prawidłowo również stwierdził, że w przypadku G.L. fakt wydania przedmiotowych orzeczeń lekarskich po upływie roku nie stanowił podstawy do zastosowania przez organy art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami i nałożenia na niego dodatkowego obowiązku – poddania się sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego. Użyty w tym przepisie zwrot "cofniętego na okres przekraczający rok" ma charakter normatywny, który należy interpretować jako cofnięcie odnoszące się do decyzji, a zatem to z decyzji o cofnięciu uprawnień powinno wynikać, że następuje ono na okres przekraczający rok. Norma prawa materialnego do wydania decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami jest zawarta w art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego. Przepis ten stanowi, że organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Organ wykonując wyrok sądu określający zakaz prowadzenia pojazdu na konkretnie oznaczony okres w decyzji wydanej w oparciu o art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami cofającej uprawnienie do kierowania pojazdem określa ten czasokres. Okoliczność, iż art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, regulujący kwestię cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, nie zawiera obowiązku wskazania w decyzji terminu, na który cofnięto to uprawnienie, nie stanowi podstawy do dokonania odmiennej wykładni art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a tej ustawy. Zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku nie mogły odnieść także zarzuty naruszenia wskazanych przepisów postępowania. Zarzuty naruszenia art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a. zostały skonstruowane nieprawidłowo. Powołane przepisy są tzw. przepisami wynikowymi i warunkiem ich zastosowania w ramach kontroli instancyjnej jest spełnienie hipotezy w postaci stwierdzenia, czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa przez organ administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2077/10, publ. CBOSA). Ponadto ich naruszenie jest zawsze następstwem naruszenia innych przepisów, co oznacza, że zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. czy też art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Skarżący kasacyjnie, chcąc powołać się na zarzut naruszenia każdego z tych przepisów, jest zobowiązany bezpośrednio powiązać go z naruszeniem innych konkretnych przepisów, którym – jego zdaniem – uchybił wojewódzki sąd administracyjny (por. wyroki NSA z dnia: 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2077/10; 13 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 1387/10 LEX nr 952799, 27 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 87/10 LEX nr 672933 i 27 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1311/10 LEX nr 1080937). W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej, zarzucając Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi naruszenie art. 151 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., nie powiązał tych zarzutów z naruszeniem innych przepisów. W konsekwencji brak takich powiązań oznacza nieskuteczność zarzutów naruszenia zaskarżonym wyrokiem powołanych wyżej przepisów. Zauważyć należy, iż prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie jest obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony bądź zobowiązany do samodzielnego konkretyzowania zarzutów skargi kasacyjnej, ich uściślania, czy też korygowania. Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 153 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, który określa niezbędne elementy uzasadnienia wyroku. Winno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi wynikające z powołanego przepisu. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, zrelacjonowano sformułowane w skardze zarzuty, wskazano podstawę prawną uwzględnienia skargi, wyjaśniając w dostateczny sposób, dlaczego podjęto takie, a nie inne rozstrzygnięcie oraz zawarto wskazania dla organu co do dalszego postępowania. Podane w uzasadnieniu motywy podjętego rozstrzygnięcia umożliwiają dokonanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 209 P.p.s.a. oraz art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015, poz. 1800), z uwzględnieniem stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt II FPS 4/12 (publ. LEX nr 1226661).

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 kwietnia 2016
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Agnieszka Miernik Małgorzata Borowiec /sprawozdawca/ Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny