Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 88/15

Wyrok NSA z 6 grudnia 2016 r., I OSK 88/15 – nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
6 grudnia 2016
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2902/13 w sprawie ze skargi H. W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2014r. (sygn. akt I SA/Wa 2902/13), oddalił skargę H. W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości. Powyższy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Pismem z dnia 7 czerwca 2011 r. Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu wystąpił do Wojewody Wielkopolskiego z wnioskiem o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Miasto Poznań prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...]ha, obręb [...], arkusz mapy [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...], zajętej pod drogę publiczną - ul. [...]. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. znak: [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) – dalej jako: ustawa, odmówił stwierdzenia nabycia przez Miasto Poznań prawa własności przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przypomniał, że zgodnie z treścią art. 73 ust. ustawy, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, co uzależnione jest od łącznego spełnienia trzech przesłanek: zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną, pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego oraz braku przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego. Organ wskazał dalej, że do wniosku z dnia 7 czerwca 2011 r. Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu dołączył m. in. projekt podziału nieruchomości położonej w Poznaniu, oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o pow. [...]ha, m. in. na działkę nr [...] o pow. [...]ha, odpis księgi wieczystej KW nr [...] oraz zaświadczenie Naczelnika Wydziału Zarządzania i Ewidencji Dróg Zarządu Dróg Miejskich w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...] zgodnie, z którym działka była zajęta pod układ drogowy ulicy [...] w Poznaniu. A w odpowiedzi na wezwanie organu Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu wraz z pismem z dnia 22 grudnia 2011 r. przesłał uwierzytelnioną kserokopię mapy zasadniczej nr [...] oraz zdjęcie lotnicze z dnia 1 maja 1999 r. dotyczące nieruchomości będącej przedmiotem postępowania oraz informując, że na części gruntu są słupy oświetleniowe oraz inna infrastruktura techniczna (prąd, gaz, woda). Nadto Zarząd wyjaśnił, że po istniejącej drodze publicznej poruszają się codziennie pojazdy mechaniczne, więc w pasie drogowym muszą być wykonywane nieustannie wszelkie czynności, aby droga ta była przejezdna i zachowane były zasady bezpieczeństwa. Następnie przy piśmie z dnia 5 stycznia 2012 r. przesłał poświadczoną za zgodność z oryginałem kserokopię metryki ul. [...] z listopada 1988 r. Według Wojewody kserokopia mapy zasadniczej nie zawierała wykreślonych granic działki nr [...], z której wydzielana jest działka nr [...] będąca przedmiotem postępowania, a metryka drogi dotyczy ogólnie ulicy [...]. W ocenie organu I instancji brak również dowodów wskazujących na władanie tą nieruchomością przez podmiot publiczny, tj. dokumentów, z których wynikałoby władztwo publicznoprawne nad tą nieruchomością w dniu 31 grudnia 1998 r. Dlatego organ stwierdził, iż nie zostały spełnione przesłanki z art. 73 ustawy, co uniemożliwiało potwierdzenie przejścia na rzecz Miasta Poznania własności wnioskowanej nieruchomości. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu. Nie zgadzając się ze stwierdzeniem organu o braku wykazania sprawowania władztwa nad nieruchomością. Przedłożył mapę zasadniczą sporządzoną w 1968 r. wskazującą, że już wówczas na projektowanej działce istniała infrastruktura drogowa oraz mapę stanu prawnego, z której wynika, iż działka (po podziale nr [...]) stanowiła teren pod ulicę [...]. Ponadto wskazał, iż zarządzane przezeń drogi objęte są ubezpieczeniem – w tym również ulica [...]. Zwrócił uwagę, że na części przedmiotowej nieruchomości znajduje się chodnik, zlokalizowane są słupy oświetleniowe oraz inna infrastruktura techniczna. Odwołujący wskazał dalej, że zdjęcie lotnicze obrazuje stan nieruchomości, gdzie część działki nr [...] wchodzi w linię graniczną ulicy [...], a ponadto, że właścicielka nieruchomości nie udokumentowała, że ta część działki była użytkowana tylko przez właściciela nieruchomości. Zaskarżoną decyzją Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (dalej jako: Minister), po rozpatrzeniu powyższego odwołania działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2012 r. znak: [...] i stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Miasto Poznań prawa własności rzeczonej nieruchomości. Minister wskazał, że działka nr [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. współwłasność H. W. i J. A., a zatem w tym dniu nie stanowiła własności Skarbu Państwa bądź jednostki samorządu terytorialnego. Na podstawie ugody sądowej zawartej przed Sądem Rejonowym Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu w dniu 31 maja 2010 r., sygn. akt I Ns 1844/09, została zniesiona współwłasność nieruchomości (działki nr [...]) w ten sposób, że nieruchomość ta przypadła w całości na własność H. W. Organ wyjaśnił, iż ulica [...] w Poznaniu została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich na podstawie uchwały Nr XV/116/86 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 10 października 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg na terenie województwa poznańskiego do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. U. Woj. Poznańskiego Nr 13, poz. 178), a następnie na podstawie art. 103 § 2 ustawy dotychczasowe drogi lokalne miejskie stały się drogami gminnymi z dniem 1 stycznia 1999 r. Podał, że mapa zasadnicza z projektem podziału nieruchomości, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 8 listopada 2010 r., w ocenie organu potwierdza, iż działka nr [...] jest zajęta pod drogę. Natomiast z oświadczenia Zarządu Dróg Miejskich w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2011 r. wynika, że działka nr [...] według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod układ drogowy ul. [...] w Poznaniu. Organ stwierdził przy tym, że z porównania mapy zasadniczej z projektem podziału oraz nieaktualizowanej mapy zasadniczej sporządzonej w 1968 r. i uzupełnionej w 1975 r. wynika, że część działki nr [...] była zajęta pod drogę już w 1975 r. Jednocześnie nadesłana przez stronę przy piśmie z dnia 20 sierpnia 2012 r. kopia decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki [...] i nr [...] ze stanowiącym integralną część decyzji projektem podziału, sporządzonym w dniu 10 października 1997 r., dodatkowo potwierdza zajęcie działki nr [...] pod drogę. O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym. W ocenie organu działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. znajdowała się w pasie drogowym drogi publicznej - ul. [...] w Poznaniu. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ wskazał, że na działce nr [...] znajduje się chodnik, zlokalizowane są słupy oświetleniowe oraz inna infrastruktura techniczna. Dodatkowo organ zauważył, iż władanie nieruchomością przez jej dotychczasowych właścicieli nie wyklucza władania publicznoprawnego Gminy Miasta Poznania, tym bardziej, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. nr 132, poz. 622 ze zm.), właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez uprzątnięcie błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z chodników położonych wzdłuż nieruchomości. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła H. W. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 73 ust. 1 ustawy poprzez niewłaściwą interpretację przesłanek nabycia własności nieruchomości z mocy prawa na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, a w szczególności, że nie została spełniona przesłanka władztwa publicznego. W jej ocenie Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu nie wykazał, iż władał częścią nieruchomości stanowiącą działkę nr [...], gdyż nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów o tym świadczących, co więcej przypisał on sobie (wykonane przez mieszkańców) urządzenie drogi dojazdowej. Skarżąca zarzuciła Ministrowi, że nie uwzględnił jej wyjaśnień świadczących o braku zainteresowania Zarządu drogą. Stwierdziła, że nie wytyczono pasa drogowego ani chodnika, nie wyasfaltowano drogi, nie wykonano żadnych remontów nawierzchni. Słup na działce postawiła Enea bez porozumienia z Zarządem Dróg Miejskich. Jako dowód wskazała korespondencję prowadzoną w sprawie ustanowienia służebności przesyłu na działce skarżącej. Powołane zaś w odwołaniu organu instalacje nie mają nic wspólnego z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie z dnia 2 maja 2014 r. pełnomocnik skarżącej zarzucił ponadto organowi: naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie żądania strony przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych w piśmie z dnia 20 sierpnia 2012 r. oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania, tj. art. 73 ust. 1 ustawy przez błędne przyjęcie, iż działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998r. pozostawała we władaniu Miasta Poznań. Pełnomocnik podniósł, iż Miasto Poznań w stosunku do opisanej działki nr [...] nie wykonywało nigdy jakichkolwiek czynności, a zwłaszcza obowiązków zarządcy drogi. Wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2014r. (sygn. akt I SA/Wa 2902/13) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Zdaniem Sądu, przedstawione w sprawie dokumenty obrazujące stan zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998 r. potwierdzają, że na ten dzień działka nr [...] stanowiła pas drogowy, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Sąd za prawidłowe uznał również stanowisko organu II instancji, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka dotycząca władania gruntem przez jednostkę samorządu terytorialnego (w tym przypadku przez Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu działający w imieniu Miasta Poznań). Potwierdza ją ma metryka ul. [...] sporządzona w listopadzie 1988 r. i wskazująca na wykonanie w pasie drogowym m. in. oświetlenia, co świadczy o wykonywaniu przez zarządcę drogi w pasie drogi prac polegających na jej ulepszeniu oraz nieaktualizowana mapa zasadnicza. Sąd przyjął także, że taką ocenę nie mogą skutecznie wpłynąć podniesione przez skarżącą argumenty, iż to najpierw jej ojciec, a później ona sama dbali o utrzymanie tej drogi, jak też o wykonanie infrastruktury drogowej przez mieszkańców oraz zamontowanie słupa elektrycznego na działce skarżącej przez Enea w porozumieniu ze skarżącą. Sąd wskazał na istnienie domniemania, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych, które nie może obalić sam fakt wykonywania przez właściciela gruntu prac na nieruchomości zajętej pasem drogowym (przywołując w tym względzie stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne). Oceny tego stanu rzeczy nie zmieniają oświadczenia skarżącej odnośnie bieżącego utrzymywania przez nią przedmiotowej działki oraz czynienia nakładów, gdyż czynności te nie stanowiły przeszkody w wykonywaniu czynności zarządu drogi przez podmioty publicznoprawne, a więc zaskarżoną decyzję należało uznać za zgodną z prawem. Sąd I instancji zauważył przy tym, iż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wyraźnie wynika, że stanowisko skarżącej zostało przez organ II instancji w sprawie wzięte pod uwagę, nie pominięto także dowodów przez nią załączonych. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła H. W. – wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie wyroku, rozpoznanie skargi i uchylenie decyzji Ministra w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. W skardze kasacyjnej, powołując podstawy kasacyjne z art.174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzuciła wyrokowi naruszenie prawa materialnego tj. art. 73 ust. 1 ustawy przez błędną jego wykładnię skutkującą przyjęciem, iż działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998r. pozostawała we władaniu Miasta Poznań, art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, przez błędną jego wykładnię skutkującą przyjęciem, iż działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. została zajęta pod drogę publiczną; oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że przedstawiony stan faktyczny pozwala na utrzymanie decyzji Ministra w mocy, a także naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy organy administracji naruszyły art. 77 § 1 w zw z art. 7 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym uznanie za udowodnione okoliczności wynikających jedynie z oświadczenia jednej ze stron postępowania. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że niemożliwe było nabycie z mocy prawa działki nr [...] z dniem 31 grudnia 1998 r., ponieważ działka ta jeszcze nie istniała, tj. nie była wyodrębniona z działki nr [...]. Zarząd Dróg Miejskich nie dokonywał czynności ciążących na zarządcy drogi publicznej, ani nie przedstawił dowodów na sprawowanie władztwa, jak chociażby umów zawartych przed 31 grudnia 1998 r. dotyczących urządzenia drogi, rachunków za wykonane prace, umów ubezpieczenia dróg publicznych zawartych przed końcem 1998r., oświadczeń zarządcy drogi, z których jednoznacznie mogłoby wynikać w jakim okresie i jakie czynności konkretnie były podejmowane w ramach sprawowania władztwa. Metryka, którą Sąd I instancji uznał za wystarczający dowód, dotyczy całej ulicy [...], a nie spornej działki. Sąd I instancji, zdaniem skarżącej nie zwrócił uwagi na fakt, iż słup energetyczny na działce pojawił się bez angażowania w niniejszej sprawie organu, co świadczy o tym, iż organ nie był traktowany jako właściciel. Nadto zarówno Sąd jak i organ, według skarżącej, zaniechały rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Z tych względów skarżąca miała możliwości wykazania braku władztwa Miasta Poznań nad sporną nieruchomością. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zarzuty skargi kasacyjnej są nieuzasadnione. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113). Po pierwsze całkowicie nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw z art. 141 § 4 p.p.s.a. W szczególności uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie można zarzucić, że nie realizuje ono niezbędnych elementów uzasadnienia określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a., a których zamieszczenie pozwala odtworzyć sposób rozumowania Sądu. Sporządzenie uzasadnienia jest czynnością następczą w stosunku do podjętego rozstrzygnięcia, stąd też tylko w nielicznych sytuacjach naruszenie tej normy prawnej może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej. Pamiętać bowiem należy, że usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy. Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2009 r. I OSK 487/08). Co więcej Sąd ma obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu sprawy, co obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń dokonanych przez organ administracji publicznej, ale także ich ocenę pod względem zgodności z prawem. Jedynie w sytuacji, gdy lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie wyroku uchylającego decyzję administracyjną, pozbawiałoby stronę informacji o przesłankach rozstrzygnięcia, a organ administracji także wskazówek co do kierunku dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, naruszałoby prawo. Tymczasem te wszystkie elementu znajdują się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a uzasadnienie części prawnej wyroku jest wystarczające dla uzyskania informacji o przesłankach rozstrzygnięcia. Fakt, że strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z argumentacją Sądu I instancji zaprezentowaną w uzasadnieniu, nie została nią przekonana, a wręcz uważa ją za błędną nie oznacza eo ipso naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Jednocześnie obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w tych aktach oraz powinność uwzględnienia przez sąd stanu faktycznego istniejącego w momencie wydania kontrolowanych aktów lub czynności. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. mógłby więc zostać naruszony, gdyby Sąd I instancji na przykład przesłuchał świadków lub oparł swe rozstrzygnięcie na materiale innym niż ten, który zawarty jest w aktach sprawy. Sąd rozpatruje więc sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu udokumentowanego w aktach sprawy. Tymczasem podstawą orzekania przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie był materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracyjne w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Nie można więc zaskarżonemu wyrokowi zarzucić naruszenia art.133 § 1 p.p.s.a. skoro Sąd I instancji nie złamał zasad wynikających z tego przepisu tj. nie dokonał wadliwych własnych ustaleń faktycznych, pomijając materiał dowodowy zgromadzony przez orzekające w sprawie organy. Po drugie przepis postępowania, którego naruszenie zarzucono tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie był stosowany przez Sąd I instancji, a więc nie mógł przez niego naruszony. Nawet konstruując zarzuty oparte na przekonaniu strony skarżącej kasacyjnie, że Sąd I instancji powinien był uwzględnić skargę, jako uzasadnioną i uchylić zaskarżoną decyzję, to konsekwencją tego powinno być odniesienie się w zarzucie skargi kasacyjnej do niewłaściwego zastosowania art.151 p.p.s.a., na mocy którego wydano zaskarżony wyrok. Nieuzasadnione są także zarzuty naruszenia art. 77 § 1 w zw z art. 7 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. materiał dowodowy w sprawie zgromadzony został prawidłowo i w sposób pozwalający na wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a przede wszystkim w sposób pozwalający na ustalenie, czy zostały spełnione przesłanki na zastosowanie normy prawnej wynikającej z prawa materialnego. Nie budzi wątpliwości NSA, że dawał on podstawy do stwierdzenia, iż część działki nr [...] (stanowiąca obecnie działkę nr [...]) według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod układ drogowy ul. [...] w Poznaniu. Nie była ona także ogrodzona, czy też nie pozostawała w wyłącznym władaniu skarżącej. Sama ulica [...] w Poznaniu została zaliczona do kategorii dróg gminnych i zawiera ona elementy infrastruktury drogowej (częściowo jest pokryta asfaltem, zlokalizowane są chodnik, słupy oświetleniowe i inna infrastruktura). Nie przeczy temu okoliczność, że ojciec skarżącej lub ona sama wykonywali prace na nieruchomości zajętej pasem drogowym, jak również to, że to z nimi zawierano umowy służebności przesyłu, a nadto ponosili związane z nią daniny publicznoprawne. Wynika to wprost z faktu, że do chwili wydania ostatecznej decyzji wojewody o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez gminę prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną (która to decyzja ma charakter deklaratoryjny) pozostawała ona, w ujęciu formalnoprawnym, własnością dotychczasowych właścicieli z czym wiązały się określone ich prawa i obowiązki. Po trzecie odnosząc się do zarzutów naruszenia mara materialnego tj. art. 73 ust. 1 ustawy oraz art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych także uznać należy je za nieuzasadnione. Wprawdzie strona skarżąca podnosi zarzut błędnej wykładni tych przepisów, jednak z treści uzasadnienia tych zarzutów wynika, że chodzi o błędne ich zastosowanie. Nie podniesiono bowiem żadnych argumentów co do tego, że organy administracyjne lub Sąd I instancji błędnie odczytały normy prawa materialnego wynikające z tych przepisów, że należało je inaczej interpretować lub zastosować odmienną wykładnię. Cała argumentacja zarzutów w skardze kasacyjnej sprowadza się wyłącznie do stwierdzenia, że przepisy te nie powinny mieć zastosowania w przedmiotowym stanie faktycznym. Jednak mając na uwadze wcześniejsze konstatacje, skutkujące uznaniem braku podstaw do kwestionowania ustalonego w sprawie stanu faktycznego również te zarzuty uznać należy za chybione. Skoro bowiem treść wynikających z tych przepisów norm prawnych jest jasna (w sposób tożsamy jest odczytywana przez organy administracyjne, sądy i skarżącą), a ustalony stan faktyczny został ustalony prawidłowo (nie został skutecznie podważony), to nie można zasadnie zarzucić dokonania w niniejszej sprawie błędnej subsumpcji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Wniosek o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi z tytułu pomocy udzielanej z urzędu zostanie rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postępowaniu uregulowanym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
13 stycznia 2015
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Skarżony organ
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Sędziowie
Elżbieta Kremer /przewodniczący/ Jolanta Rudnicka Mariusz Kotulski /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny