I OSK 327/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej N.w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 922/14 o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi N. w K. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2005 r., sygn. akt II SA/Kr 3662/01 w sprawie ze skargi N. w K. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] października 2001 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 18 lipca 2014 r., (sygn. akt II SA/Kr 922/14) odrzucił skargę N. w K. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2005 r., sygn. akt II SA/Kr 3662/01 w sprawie ze skargi N. w K. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] października 2001 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości. Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: N. w K., w dniu [...] czerwca 2014 r., złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2005 r., sygn. akt II SA/Kr 3662/01, którym oddalono skargę tego podmiotu na decyzję Wojewody M. z dnia [...] października 2001 r., nr [...], którą uchylono w części decyzję Prezydium Rady Narodowej m. K. z dnia [...] października 1973 roku, Nr [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa na cele rozbudowy zaplecza T. przy ul. S. w K. parceli [...] o pow. [...]ha b. gm. kat. S. i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, którym stał się aktualnie Prezydent Miasta K.wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Powyższy wyrok stał się prawomocny w dniu 25 grudnia 2005 r. (data stwierdzenia prawomocności orzeczenia). Jako podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, strona wskazała przepis art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", powołując się na wykrycie okoliczności faktycznych i środków dowodowych mających wpływ na wynik sprawy, a z których strona skarżąca nie mogła skorzystać we wcześniejszym postępowaniu sądowym. Skarżąca wyjaśniła, że przy wydawaniu wyroku o sygn. akt II SA/Kr 3662/01 Sąd nie dysponował całością akt administracyjnych, a obecnie część zaginionych akt sprawy odnaleziono przypadkowo przy okazji innego postępowania. Niemożność wcześniejszego odnalezienia akt komplikował fakt nieuzasadnionej zmiany sygnatury postępowania wywłaszczeniowego. Skarżący zaznaczył przy tym, że o odnalezieniu ww. dokumentów powziął wiadomość w dniu 9 czerwca 2014 r. Odrzucając skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego – na podstawie 280 P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że została ona wniesiona po upływie pięcioletniego okresu, o którym mowa w art. 278 P.p.s.a. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Wojewódzki wskazywał, że skarżący oparł wniesioną przez siebie skargę o wznowienie postępowania sądowego na przesłance z art. 273 § 2 P.p.s.a., wskazując na wykrycie okoliczności faktycznych i środków dowodowych mających wpływ na wynik sprawy, a z których strona skarżąca nie mogła skorzystać we wcześniejszym postępowaniu sądowym. Skarga o wznowienie dotyczy postępowania, które zakończyło się wydaniem wyroku, który stał się prawomocny z dniem 25 grudnia 2005 r. Pięcioletni okres, o jakim mowa w art. 278 P.p.s.a., upłynął zatem w grudniu 2010 r. Skarga o wznowienie postępowania została zaś wniesiona w dniu 24 czerwca 2014 r. Sąd Wojewódzki zaznaczył również, że termin przewidziany w art. 278 P.p.s.a. nie obowiązuje, jeżeli podstawą wznowienia postępowania jest pozbawienie strony możności działania lub brak należytej reprezentacji. Jednakże w przedmiotowej sprawie okoliczności takie nie wystąpiły. N. w K., w skardze kasacyjnej, zaskarżając w całości powyższe postanowienie, zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie nieważność postępowania, z uwagi na pozbawienie skarżącego możności obrony swoich praw tj. naruszenie art. 183 § 1 i § 2 pkt 5 P.p.s.a. Wskazując na powyższą podstawę kasacyjną, skarżący kasacyjnie wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podnoszono, że wprawdzie podstawę wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego stanowiła okoliczność ujawnienia nowych dowodów w związku z odnalezieniem przez organ administracyjny prowadzący postępowania o wywłaszczenia dokumentów mających istotny wpływ na wynik tego postępowania, to jednak Sąd I instancji pominął okoliczność, że tego rodzaju braki skutkowały wydaniem przez sąd orzeczenia niemającego oparcia w stanie faktycznym i prawnym sprawy. Brak tego rodzaju dokumentów skutkował niemożnością obrony praw skarżącego kasacyjnie. Okoliczność tą Sąd I instancji powinien był wziąć pod uwagę - w świetle ww. przepisu - z urzędu, nawet, jeżeli żadna ze stron jej nie podnosiła. Skarżący kasacyjnie uznał również za niedopuszczalny, przy wznowieniu postępowania sądowego, brak możliwości przedstawienia po upływie 5 lat od uprawomocnienia się wyroku nowych dokumentów. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Odnosząc się do sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu należy wskazać, że zgodnie art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, do których – zgodnie z § 2 pkt 5 ww. artykułu – należy okoliczność pozbawienia strony możności obrony jej praw. Taka okoliczność w niniejszym przypadku nie zaistniała. Nie można bowiem mówić że skarżący kasacyjnie został pozbawiony możności obrony swych praw w sytuacji, gdy brał udział w zainicjowanym przez niego skargą o wznowienie postępowaniu sądowoadministracyjnym, w toku którego formułował zaistniałe - jego zdaniem - przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania. Należy zaznaczyć, że badanie istnienia wskazanych w art. 183 § 2 P.p.s.a. okoliczności leży wyłącznie w kompetencji Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego skargę kasacyjną. Dotyczyć one zaś mogą wyłącznie kontrolowanego w ramach wniesionej skargi kasacyjnej postępowania, które toczyło się przed Sądem I instancji. Wskazany przepis nie stanowi zaś podstawy wznowieniowej postępowania sądowego. Takie zostały bowiem wymienione w Dziale VII ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zatytułowanym Wznowienie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł zatem, w kontekście tak sformułowanego zarzutu, badać czy Sąd I instancji zasadnie odrzucił ww. skargę. Weryfikacja dokonanej przez Sąd I instancji oceny, czy podniesiony przez skarżącego fakt wykrycia okoliczności faktycznych i środków dowodowych mających wpływ na wynik sprawy, stanowiący przesłankę wznowieniową wymienioną w art. 273 § 2 P.p.s.a., należało zakwalifikować również jako inną przesłankę uzasadniającą wznowienie postępowania sądowego oraz badanie zagadnienia złożenia skargi o wznowienie postępowania po upływie okresu, o którym mowa w art. 278 P.p.s.a., mogły nastąpić wyłącznie w przypadku podniesienia przez skarżącego kasacyjnie odpowiedniego w tym zakresie zarzutu, czego jednak nie uczynił, opierając złożoną przez siebie skargę kasacyjną wyłącznie na przepisach art. 183 § 1 i § 2 pkt 5 P.p.s.a., które nie zostały naruszone. Ponadto należy również stwierdzić brak wystąpienia pozostałych, wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a., podstaw uzasadniających uchylenie zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji postanowienia.