Sygnatura
I OSK 321/24
I OSK 321/24 - Wyrok NSA z 2025-12-10
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 10 grudnia 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. S., M. S., A. Z., J. B. i K. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II SA/Ke 370/23 w sprawie ze skargi A. S., M. S., A. Z., J. B. i K. F. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 21 kwietnia 2023 r. znak: [...] w przedmiocie odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości 1) oddala skargę kasacyjną; 2) odstępuje od zasądzenia od A. S., M. S., A. Z., J. B. i K. F. na rzecz Wojewody Świętokrzyskiego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 25 października 2023 r. oddalił skargę A. S., A. Z., J. B. i K. F. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 21 kwietnia 2023 r. znak: [...] w przedmiocie odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Skargę kasacyjną wnieśli skarżący zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie: 1) przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez przyjęcie jako prawidłowego oznaczenia strony postępowania i adresata decyzji podmiotu "P. S.A." wyłącznie na podstawie statutu tejże spółki, nie stanowiącego źródła prawa, podczas gdy taka spółka nie była stroną postępowania, a decyzja w przedmiocie zezwolenia na przeprowadzenie linii elektroenergetycznej została wydana na rzecz spółki pod nazwą: P. S.A.; b) art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 80 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że opinia biegłego J. J. była wystarczająca dla prawidłowego ustalenia należnego skarżącym odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, podczas gdy biegła po pierwsze powinna podlegać wyłączeniu ze sprawy, a po drugie sporządziła dwa wzajemnie wykluczające się operaty (na zlecenie organu I instancji oraz na zlecenie skarżącego A. S.), co zdroworozsądkowo uniemożliwia przyjęcie operatu sporządzonego na potrzeby postępowania jako prawidłowego; 2) przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1899), dalej "u.g.n." w zw. z art. 130 ust 1 u.g.n. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i ustalenie, że skarżącym zostało przyznane odszkodowanie odpowiadające wartości poniesionych szkód na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez zezwolenie na przeprowadzenie napowietrznej linii elektroenergetycznej 220kV relacji [...] w oparciu o opinię biegłej J. J., podczas gdy odszkodowanie to zostało wyliczone w wartości zaniżonej, nie naprawiającej poniesionej szkody; b) art. 157 ust 1 u.g.n. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wyłącznym przeciwdowodem przeciwko sporządzonemu na zlecenie organu operatu szacunkowemu J. J. mógł być przeciwdowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, podczas gdy taki dowód został przedstawiony i jest nim decyzja Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 14 grudnia 2021 r. wydana w sprawie odpowiedzialności zawodowej rzeczoznawcy majątkowego G. L., sporządzającego wcześniej operat w tej sprawie, a dodatkowo przeciwdowodem tym jest operat J. J. sporządzony na zlecenie skarżącego A. S. w 2015 r., wskazujący na oczywistą wewnętrzną sprzeczność operatów sporządzanych przez biegłą dla wyceny tych samych nieruchomości. Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach oraz zasądzenie kosztów postępowania przed Sądem I i II instancji według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego w osobie radcy prawnego. Ponadto, skarżący kasacyjnie oświadczyli, że zrzekają się przeprowadzania rozprawy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewoda Świętokrzyski wniósł o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Odnosząc się zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, a sformułowanego w pkt 1 a, tj. naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez przyjęcie jako prawidłowego oznaczenia strony postępowania i adresata decyzji podmiotu "P. S.A." wyłącznie na podstawie statutu tej spółki podczas gdy stroną postępowania była spółka pod nazwą P. S.A., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzut ten jest niezasadny. W uzasadnieniu tego zarzutu skarżący wskazali, że zgodnie z art. 305 Kodeksu spółek handlowych istnieje tylko jedna firma spółki akcyjnej – ta, która jest zgłoszona i występuje w Krajowym Rejestrze Sądowym (art. 318 pkt 1 k.s.h.). Posługiwanie się w obrocie – w szczególności w formie decyzji administracyjnej – dowolnym oznaczeniem osoby prawnej (w tym dowolnie przyjętym skrótem) jest niedopuszczalne jako nie pozwalające na precyzyjne określenie adresata decyzji. Na wstępie należy zaznaczyć, że powyższą okoliczność podnosili już skarżący w odwołaniu od decyzji Starosty Kieleckiego, Wojewoda utrzymując w mocy decyzję organu I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał na treść statutu spółki. Mianowicie statut P. Spółka Akcyjna (tj. uwzględniający zmiany wprowadzone Uchwałą Nr 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia P. S.A. z siedzibą w K. z dnia 30 grudnia 2022 r., sporządzony przez Zarząd Spółki i przyjęty uchwałą Rady Nadzorczej Spółki nr 2/VII/2023 z dnia 9 stycznia 2023 r., na podstawie § 22 ust. 1 pkt 6 Statutu Spółki stanowi, że Spółka prowadzi działalność pod firmą: P. Spółka Akcyjna (§ 1 pkt 1); Spółka może używać skrótu firmy: P. S.A. oraz wyróżniającego Spółkę znaku graficznego (§ 1 pkt 2). Natomiast w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powyższa okoliczność dotycząca skrótu firmy nie była podnoszona. Natomiast podniesiona została w skardze kasacyjnej. Odnosząc się do tego zarzutu to w pierwszej kolejności należy wskazać, że powołane w zarzucie przepisy naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 k.p.a. i art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. mają charakter procesowy. Powołane w uzasadnieniu zarzutu przepisy stanowią: art. 305 k.s.h. § 1. Firma spółki może być obrana dowolnie; powinna zawierać dodatkowe oznaczenie "spółka akcyjna". § 2. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu "S.A.", zaś zgodnie z art. 318 k.s.h. Zgłoszenie spółki akcyjnej do sądu rejestrowego powinno zawierać: pkt 1) firmę, siedzibę i adres spółki albo adres do doręczeń. Wskazując na te przepisy, skarżący kasacyjnie kwestionują użycie skrótu firmy, który przewiduje statut spółki w § 1 pkt 2. Odnosząc się do treści statutu spółki akcyjnej to przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że oceny zgodności statutu z obowiązującym prawem dokonuje sąd rejestrowy spółki. Zgodnie bowiem z art. 320 § 1 k.s.h. Do zgłoszenia spółki do rejestru należy dołączyć: pkt 1 statut. Również wszelkie zmiany danych wymienionych w art. 318 i art. 319 zarząd powinien zgłosić sądowi rejestrowemu w celu wpisania do rejestru lub ujawnienia w aktach rejestrowych (art. 321 § 1 k.s.h.). Także zmiana statutu spółki może być dokonana zgodnie z art.430 k.s.h. Jak stanowi art. 430 § 1. Zmiana statutu wymaga uchwały walnego zgromadzenia i wpisu do rejestru. § 2. Zmianę statutu zarząd zgłasza do sądu rejestrowego. Zgłoszenie zmiany statutu nie może nastąpić po upływie trzech miesięcy od dnia powzięcia uchwały przez walne zgromadzenie, z uwzględnieniem art. 431 § 4 i art. 455 § 5. § 3. Równocześnie z wpisem o zmianie statutu należy wpisać do rejestru zmiany danych wymienionych w art. 318 i art. 319. Powołane przepisy kodeksu spółek handlowych wskazują, że to sąd rejestrowy bada i ocenia statut z punktu widzenia jego zgodności z prawem nie tylko na etapie zgłaszania spółki do rejestru, ale również w przypadku dokonywania zmian w statucie. Statut spółki akcyjnej jest poza kodeksem spółek handlowych podstawowym regulatorem jej funkcjonowania i nie dotyczy tylko sfery wewnętrznej spółki ale obejmuje również sferę zewnętrzną. Stąd też zmiana statutu przed wpisem do rejestru nie wywołuje skutków prawnych wobec osób trzecich, a Kodeks spółek handlowych wprowadza termin zawity do zgłoszenia zmiany statutu. Wpis do rejestru powoduje osiągnięcie skutku, jakim jest zmiana statutu. Jeżeli więc spełnione są łącznie dwie przesłanki: uchwała i wpis, zmiana dochodzi do skutku. W takich okolicznościach użycie skrótu firmy, którą przewiduje statut nie można kwalifikować jako naruszenia prawa. Na marginesie sprawy zauważyć należy, że określanie w statutach spółek akcyjnych zarówno firmy pod jaką działa spółka jak i skrótu firmy często występuje w praktyce. Przykładowo można wskazać na tekst jednolity Statutu P. Spółki Akcyjnej ustalony przez Radę Nadzorczą P. S.A. uchwałą nr [...] z dnia 7 sierpnia 2025 r., zarejestrowany w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 19 sierpnia 2025 r. Statut P. Spółki Akcyjnej. Postanowienia ogólne § 1 1. 2. 1. 2. Spółka działa pod firmą "P. Spółka Akcyjna". Spółka może używać również skrótu firmy "P. S.A.". Drugi przykład dotyczy jednolitego tekstu Statutu Spółki P. S.A. Na podstawie § 22 ust. 3 pkt 17c Statutu Spółki P. S.A., Rada Nadzorcza P. S.A. uchwala, co następuje: § 1 Przyjmuje w załączniku do niniejszej uchwały jednolity tekst Statutu Spółki P. S.A., z uwzględnieniem zmian wprowadzonych uchwalą Nr [...] Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia spółki "P. Spółka Akcyjna" z dnia 18 listopada 2024 r. w sprawie: zmiany Statutu Spółki. Statut. Postanowienia ogólne 1. Firma Spółki brzmi: "P. Spółka Akcyjna". 2. Spółka może używać skrótu firmy: "P. S.A.". 3. Spółka może używać wyróżniającego ją znaku graficznego. 4. Skrót firmy Spółki i wyróżniający Spółkę znak graficzny są prawnie zastrzeżone. Mając powyższe na uwadze, zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów postępowania a sformułowany w pkt 1 lit. a Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jako niezasadny. Przechodząc do drugiego zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia przepisów postępowania a sformułowanego w pkt 1 lit. b dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 80 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że opinia biegłego J. J. była wystarczająca do ustalenia odszkodowania, podczas gdy biegła powinna podlegać wyłączeniu ze sprawy albowiem obecnie sporządziła operat na zlecenie organu I instancji podczas gdy w 2015 r. sporządzała opinię na zlecenie skarżącego dotyczącą tych samych nieruchomości, w pierwszej kolejności należy się odnieść do zagadnienia dotyczącego wyłączenia rzeczoznawcy. Zagadnienie to było podnoszone w skardze do Sądu I instancji, a stanowisko prawne zajęte przez Sąd jest prawidłowe. Przede wszystkim wskazać należy, że podstawą prawną wyłączenia rzeczoznawcy majątkowego od udziału w szacowaniu nieruchomości nie stanowi art. 84 § 1 i 2 k.p.a., który to przepis dotyczy biegłego, ale art. 176 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym rzeczoznawca majątkowy podlega wyłączeniu od udziału w szacowaniu nieruchomości, jeżeli zachodzą przesłanki wymienione w art. 24 k.p.a. Przyjęcie przez ustawodawcę art. 176 u.g.n. jako podstawy wyłączenia rzeczoznawczy majątkowego a nie stosowanie art. 84 k.p.a. wskazuje, że sytuacja prawna biegłego i rzeczoznawcy majątkowego nie jest tożsama. Zgodnie z art. 84 § 2 k.p.a. zdanie drugie do biegłych stosuje się przepisy dotyczące przesłuchania świadków, brak takiego odesłania w art. 176 u.g.n. odnośnie rzeczoznawców majątkowych. Ponadto, zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a. gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Natomiast zgodnie z art. 130 ust. 2 u.g.n. Ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Tym samym dla ustalenia odszkodowania organ bezwzględnie musi uzyskać opinię rzeczoznawcy majątkowego, albowiem operat szacunkowy to jedyny dopuszczony przez prawo dowód określający wartość nieruchomości w postępowaniu zmierzającym do ustalenia odszkodowania podczas gdy w sprawie powołania biegłego ma taką możliwość, to od uznania organu zależy, czy powoła biegłego. Należy również zwrócić uwagę, że mimo, iż z językowego brzmienia art. 176 u.g.n. wynika, że przesłanki wymienione w art. 24 k.p.a. stosuje się wprost do rzeczoznawcy, to jednak należy przyjąć, że stosowanie tego przepisu będzie wymagało uwzględnienia, że chodzi o wyłączenie rzeczoznawcy – a nie pracownika organu. Pracownik organu zgodnie z art. 24 § 1 k.p.a. podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie w której zachodzą okoliczności wymienione w tym przepisie, rzeczoznawca majątkowy podlega wyłączeniu od szacowania nieruchomości gdy zachodzi przesłanka wymieniona w tym przepisie. Można zatem stwierdzić, że rzeczoznawca majątkowy nie podlega co do zasady, wyłączeniu od udziału w postępowaniu w danej sprawie administracyjnej, na zasadach i w trybie określonych w art. 24 k.p.a. dla pracowników organu administracji. Natomiast podlega on wyłączeniu od udziału w szacowaniu nieruchomości, czyli czynnościach związanych z określeniem wartości nieruchomości, jeżeli zachodzą przesłanki wymienione w tym przepisie. Dlatego też dokonując wykładni przesłanek określonych w art. 24 k.p.a. w kontekście zastosowania ich do rzeczoznawcy majątkowego należy uwzględniać charakter ustawowy i funkcje procesową jaką pełni rzeczoznawca majątkowy (np. wyroki NSA z 21 marca 2017 r. sygn. akt II OSK 1706/15 oraz z dnia 6 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1815/17). W rozpoznawanej sprawie skarżący kasacyjnie jako podstawę wyłączenia rzeczoznawcy majątkowego wskazali art. 24 § 3 k.p.a., czyli uprawdopodobnienie istnienia innych okoliczności niż wymienione w § 1, które mogą wywoływać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Zasadnie przyjął Sąd I instancji, że w rozpatrywanym przypadku brak jest wystarczających podstaw do przyjęcia, że uprawdopodobniono istnienie takich okoliczności. W szczególności nie stanowi ich sam sposób dokonania wyceny, z którą nie zgadza się strona. Nie jest taką okolicznością również fakt uprzedniego sporządzenia we wrześniu 2015 r. prywatnej opinii na zlecenie skarżącego, dotyczącego tej samej nieruchomości, w zakresie prognozy skutków finansowych uchwalenia i realizacji "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego trasy linii elektroenergetycznej 220kV [...] na obszarze Gminy P." w odniesieniu m.in. do działki nr [...]. Opinia ta, dotyczyła zatem innego celu i zakresu wyceny – na jej podstawie zleceniodawca mógł dochodzić odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Sądu nie jest to wystarczająca okoliczność do uznania, że istnieją wątpliwości co do bezstronności rzeczoznawcy majątkowego. Zauważyć należy, że zagadnienie dotyczące okoliczności wyłączenia rzeczoznawcy majątkowego podniesione zostało przez skarżących po sporządzeniu przez rzeczoznawcę majątkowego w niniejszej sprawie operatu szacunkowego z którym nie zgadzali się skarżący. Tym samym sam fakt, że rzeczoznawca majątkowy kilka lat wcześniej sporządził opinię na prywatne zlecenie skarżącego, a z opinię tą skarżący się zgadzał, nie stanowi uprawdopodobnienia istnienia innych okoliczności, które mogłyby powodować wątpliwości co do bezstronności rzeczoznawcy majątkowego. Dodatkowo można zwrócić uwagę na wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2764/17, w którym wskazano, że wykładnia art. 176 u.g.n. w zw. z art. 24 k.p.a. nie stanowi podstawy do przyjęcia, iż w każdym przypadku, gdy w toku postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie dotyczącej ustalenia odszkodowania, w której podstawę określenia jego wysokości stanowi operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego, w odniesieniu do którego zostanie wydana przez organizację rzeczoznawców majątkowych ocena negatywna, w ponownie prowadzonym przez organy postępowaniu administracyjnym rzeczoznawca majątkowy podlega obligatoryjnemu wyłączeniu z dalszego udziału w szacowaniu nieruchomości, tj. nie może już sporządzić nowego operatu szacunkowego określającego wartość szacowanej nieruchomości. Mając powyższe na uwadze zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów postępowania sformułowany w pkt 1 lit. b a dotyczący wyłączenia rzeczoznawcy majątkowego J. J. jest niezasadny. W zarzucie sformułowanym w pkt 1 lit. b wskazano również na naruszenie art. 80 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że opinia rzeczoznawcy majątkowego J. J. była wystarczająca dla prawidłowego ustalenia należnego skarżącym odszkodowania. W uzasadnieniu dotyczącym tej części zarzutu wskazywano, że operat sporządzony przez J. J. w niniejszej sprawie jest sprzeczny z opinią prywatną sporządzoną również przez J. J. na zlecenie skarżącego. Natomiast zarówno w samym zarzucie skargi kasacyjnej jak i jego uzasadnieniu nie wskazano żadnych przepisów dotyczących ustalania odszkodowania i sporządzania operatu szacunkowego, zarówno ustawowych zasad dotyczących ustalania odszkodowania zawartych w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jak i przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Podczas gdy kwestionowanie prawidłowości ustalenia wysokości odszkodowania powinno być oparte na wskazaniu, iż doszło do naruszenia konkretnych przepisów regulujących zasady ustalania odszkodowania i sporządzania operatu szacunkowego. Stąd też tak sformułowany zarzut nie mógł być uwzględniony, a w konsekwencji ustalenia faktyczne poczynione w sprawie przez organy i skontrolowane przez Sąd I instancji nie zostały podważone. W zarzutach dotyczących naruszenia prawa materialnego w pkt 2 a wskazano na naruszenie art. 128 ust. 4 u.g.n. w zw. z art. 130 ust. 1 poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i ustalenie, że skarżącym zostało przyznane odszkodowanie odpowiadające wartości poniesionych szkód na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Powołane przepisy mają następującą treść: art. 128 ust. 4. Odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Zgodnie zaś z art. 130 ust. 1. Wysokość odszkodowania ustala się według stanu, przeznaczenia i wartości, wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu. W przypadku gdy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, wysokość odszkodowania ustala się według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu pozbawienia lub ograniczenia praw, a w przypadkach, o których mowa w art. 98 ust. 3 i art. 106 ust. 1, według stanu i przeznaczenia nieruchomości odpowiednio w dniu wydania decyzji o podziale lub podjęcia uchwały o przystąpieniu do scalenia i podziału oraz jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu. Przepis art. 134 stosuje się odpowiednio. Sformułowany zarzut dotyczący naruszenia prawa materialnego jest niezasadny. Podstawę prawną ustalenia odszkodowania w przypadku gdy doszło do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n. stanowi art. 128 ust. 4 u.g.n. i w oparciu o ten przepis zostało ustalone odszkodowanie w niniejszej sprawie. Nie doszło również do naruszenia art. 130 ust. 1 u.g.n. a konkretnie zdania drugiego, które w niniejszej sprawie ma zastosowanie, czyli w przypadku gdy starosta wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu wysokość odszkodowania ustala się według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu pozbawienia lub ograniczenia praw. W niniejszej sprawie wycena została dokonana według stanu nieruchomości z dnia wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, tj. 9 marca 2017 r., jak również dnia zakończenia prac na nieruchomości, tj. 21 czerwca 2018 r. oraz jej wartości na dzień ustalenia odszkodowania. Odnosząc się do podstawy skargi kasacyjnej dotyczącej zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) to ta podstawa czyli niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego obejmuje nieprawidłowość działania sądu w postaci uznania, że ustalony w sprawie, konkretny stan faktyczny odpowiada abstrakcyjnemu stanowi wpisanemu w hipotezę określonej normy prawnej. Polega on zatem na przyjęciu przez sąd błędnej oceny zastosowania (bądź niezastosowania) przez organ administracji przepisu prawa materialnego w odniesieniu do stanu konkretnej sprawy. Podkreślenia przy tym wymaga, że ocena tego rodzaju zarzutu, może być dokonana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego przyjętego jako podstawa wyroku, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy. Niewłaściwe zastosowanie normy prawa polega w tym przypadku na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie objętej dyspozycją przepisu. Co istotne - nie ma możliwości skutecznego powoływania się na zarzut wadliwego zastosowania prawa materialnego w sytuacji, gdy nie zakwestionowano równocześnie ustaleń stanu faktycznego, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie. W konkluzji stwierdzić należy, że wskazane w zarzucie skargi kasacyjnej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 128 ust. 4 u.g.n i art. 130 ust. 1 u.g.n. poprzez niewłaściwe zastosowanie nie miało miejsca. Natomiast skarżący kasacyjnie poprzez ten zarzut wskazywał, że odszkodowanie zostało ustalone w wartości zaniżonej, nie naprawiając poniesionej szkody. W kolejnym zarzucie dotyczącym naruszenia prawa materialnego sformułowanym w pkt 2 b wskazano na naruszenie art. 157 u.g.n. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wyłącznym przeciwdowodem przeciwko sporządzonemu na zlecenie organu operatu szacunkowego J. J. mógł być dowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, podczas gdy taki dowód został przedstawiony i jest nim decyzja Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 14 grudnia 2021 r. wydana w sprawie odpowiedzialności zawodowej rzeczoznawcy majątkowego G. L., sporządzającego wcześniej operat w tej sprawie, a dodatkowo przeciwdowodem jest prywatna opinia J. J. sporządzona na zlecenie skarżącego. Zarzut ten jest w sposób oczywisty niezasadny. Przypomnieć należy treść art. 157 u.g.n. Zgodnie z art. 157 ust. 1. Oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia zawarcia umowy o dokonanie tej oceny, mając na względzie następujące zasady: 1) organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych wyznacza zespół oceniający w składzie co najmniej 2 rzeczoznawców majątkowych; 2) w ocenie nie mogą brać udziału rzeczoznawcy majątkowi, wobec których zachodzą przesłanki wymienione w art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego lub inne przesłanki, które mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Ust. 2. Sporządzenie przez innego rzeczoznawcę majątkowego wyceny tej samej nieruchomości w formie operatu szacunkowego nie może stanowić podstawy oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego, o którym mowa w ust. 1. Ust. 3. W przypadku gdy operat szacunkowy został sporządzony przez osoby powołane lub ustanowione przez sąd, o ocenę operatu może wnioskować tylko sąd. Ust. 4 Przepisy ust. 1 i 3 stosuje się odpowiednio w przypadku rozbieżnych operatów szacunkowych określających wartość tej samej nieruchomości dla tożsamego celu wyceny. Z powołanego art. 157 u.g.n. jednoznacznie wynika, że oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. Ocena ta musi dotyczyć tego konkretnego operatu, którego prawidłowość sporządzenia jest kwestionowana, a oceny tej może dokonać organizacja zawodowa rzeczoznawców z uwzględnieniem zasad określonych w art. 157 u.g.n. W ramach trybu określonego w art. 157 u.g.n. dowodami nie mogą być inne dokumenty na które wskazuje skarżący kasacyjnie. Tym samym zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia prawa materialnego, tj. art. 157 u.g.n. poprzez niewłaściwe zastosowanie jest oczywiście niezasadny. Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., w pkt 1 oddalił skargę kasacyjną, na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. w pkt 2 odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego kasacyjnie - na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. - zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, stąd też rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 13 lutego 2024
- Symbol z opisem
- 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
- Hasła tematyczne
- Nieruchomości
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Elżbieta Kremer /sprawozdawca/ Iwona Bogucka /przewodniczący/ Maria Grzymisławska-Cybulska
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
art. 176, art. 128 ust. 4, art. 130 ust. 1, art. 157 · Dz.U. 2021 poz. 1899
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny