I OSK 3042/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot – Mładanowicz (spr.) Sędziowie NSA Jolanta Rajewska del. WSA Iwona Bogucka Protokolant asystent sędziego Katarzyna Ślizak po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 września 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 667/13 w sprawie ze skargi K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: zawiesić postępowanie sądowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 667/13 oddalił skargę K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Sąd I instancji - powołując treść art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm., dalej: "u.ś.r."), stanowiącego materialnoprawną podstawę decyzji odmawiającej przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia - wskazał, że warunkiem przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest rezygnacja z zatrudnienia. Akta sprawy wskazują, że skarżąca jako osoba bezrobotna od 2001 r. nie mogła zrezygnować z zatrudnienia. Sąd podzielił stanowisko organów, z którego wynika, że niepodejmowanie zatrudnienia nie jest podstawą do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła K. F., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając w trybie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: "p.p.s.a.") naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 16a ust. 1 u.ś.r. poprzez błędne uznanie, że przepis ten pozbawia możliwości uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego osobom będącym zdolnym do podjęcia zatrudnienia poprzez brak ustalenia czy strona występująca z żądaniem przyznania jej świadczenia znajduje się w takiej sytuacji życiowej i rodzinnej, że gdyby nie sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, a zostałaby jej zaoferowana praca, to byłaby gotowa do jej podjęcia. Zdaniem skarżącej kasacyjnie naruszenie przepisu polegało na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zaaprobował błędnie wykładnię art. 16a ust. 1 u.ś.r. poprzez uznanie, że skarżąca K. F. jako osoba bezrobotna od 2001 roku nie mogła zrezygnować z zatrudnienia, a niepodejmowanie pracy nie jest podstawą do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Prawidłowo ustalona wykładnia przepisu pozwoliłaby przyjąć, iż istotą przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego jest pomoc osobom zdolnym do pracy, ale rezygnującym z niej po to, aby opiekować się niepełnosprawnym członkiem rodziny, a sprawowanie opieki powinno być zatem wyłącznym powodem rezygnacji z zatrudnienia. Rezygnacja zaś z zatrudnienia oznacza, że podjęcie zatrudnienia było możliwe, gdyż osoba rezygnująca była zdolna do pracy. O gotowości do podjęcia zatrudnienia świadczy okoliczność zarejestrowania się w Urzędzie Pracy. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o zmianę opisanego orzeczenia poprzez przyznanie skarżącej prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, bądź jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W rozpoznawanej sprawie istnieją przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania na podstawie powołanego wyżej przepisu. Wskazać bowiem należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Po 1026/13 wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym: "Czy art. 16a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2006 roku Nr 139 poz. 992 z późniejszymi zmianami), w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Sprawie zainicjowanej przywołanym pytaniem prawnym nadano sygn. akt P 1/14. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wynik oceny konstytucyjności wskazanego przepisu ma znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, zachodzi zatem podstawa do zawieszenia postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.