I OSK 2811/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2811/12 w zakresie orzeczenia co do zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w sprawie ze skargi kasacyjnej Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1237/12 w sprawie ze skargi Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: oddalić wniosek.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2811/12 oddalił skargę kasacyjną Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1237/12 w sprawie ze skargi Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Skarb Państwa - Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad złożył wniosek o uzupełnienie powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie orzeczenia co do zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (art. 157 § 2 p.p.s.a.). Z mocy art. 193 p.p.s.a. przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Stosownie zaś do art. 210 § 1 p.p.s.a., strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. W niniejszej sprawie wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wpłynął do NSA w dniu 20 czerwca 2014 r., a więc już po zamknięciu rozprawy. Nie zmienia tej okoliczności fakt, że wniosek ten został nadany w placówce pocztowej w dniu 17 czerwca 2014 r., a więc przed zamknięciem rozprawy, bowiem przepis art. 210 § 1 p.p.s.a. jest jednoznaczny i wyraźnie wskazuje, że wniosek o przyznanie należnych kosztów musi być zgłoszony najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia. Przed zamknięciem rozprawy Naczelny Sąd Administracyjny nie dysponował zaś stosownym wnioskiem strony w tym zakresie. Natomiast przesłany faksem w dniu 17 czerwca 2014 r. wniosek nie spełnia wymogów pisma procesowego, nie został bowiem opatrzony stosownym podpisem strony, ani jej pełnomocnika, nie mógł zatem podlegać rozpoznaniu. Na marginesie wskazać należy, że nawet gdyby uczestnik postępowania - Skarb Państwa - Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad złożył wniosek przed zamknięciem rozprawy, wniosek ten nie zasługiwałby na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z art. 204 pkt 2 p.p.s.a., w razie oddalenia skargi kasacyjnej (jak miało to miejsce w rozpatrywanym przypadku) strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez skarżącego - jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę. Niezbędne koszty postępowania określa art. 205 p.p.s.a., wskazując w § 2, że do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie. W uchwale z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12 przyjęto, że profesjonalnemu pełnomocnikowi należy się wynagrodzenie - stanowiące niezbędne koszty postępowania - za czynność sporządzenia i wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną, przy czym wysokość stawki za tę czynność ustala się, przyjmując za podstawę stawkę jak za czynność o najbardziej zbliżonym charakterze (tzn. jak za skargę kasacyjną). Zauważyć należy jednak, że art. 179 p.p.s.a. zakreśla, dla skutecznego wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną, termin czternastodniowy. Zgodnie bowiem z tym przepisem, strona, która nie wniosła skargi kasacyjnej, może wnieść do wojewódzkiego sądu administracyjnego odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie czternastu dni od doręczenia jej skargi kasacyjnej. Powołana uchwała przesądza, że pismo wniesione po tym terminie nie stanowi odpowiedzi na skargę kasacyjną. W niniejszej sprawie wniosek o zwrot kosztów zastępstwa procesowego nie został złożony w ramach odpowiedzi na skargę kasacyjną, w terminie określonym w art. 179 p.p.s.a. Oznacza to, że w sprawie nie dokonano czynności, za którą należne byłoby wynagrodzenie stanowiące niezbędne koszty postępowania. Poza sporem jest przy tym, że pełnomocnik Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nie brał udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tak więc i z tego tytułu nie wystąpiły - podlegające zwrotowi - niezbędne koszty postępowania w postaci wynagrodzenia pełnomocnika. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 157 § 1 i § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.