I OSK 2690/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia del. WSA Marian Wolanin Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Baryga po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Małopolskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Kr 483/14 w sprawie ze skarg [...] z.o.o. w Modlniczce, J.B. i A.S. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz [...] spółka komandytowa kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego

Wyrokiem z 27 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Kr 483/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skarg [...] sp. z o.o. w M., J. B. i A. S., uchylił postanowienie Wojewody Małopolskiego z [...] lutego 2014 r. nr [...] oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty Krakowskiego z [...] czerwca 2013 r. nr [...]. Postanowieniami tymi zostało zawieszone prowadzone z wniosku J. B. i A. S., postępowanie o zwrot nieruchomości, oznaczonej jako część działek nr [...] i nr [...], w M., gm. Wielka Wieś, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego polegającego na ustaleniu przez sąd powszechny ważności umów sprzedaży tych nieruchomości, a J. B. i A. S. zostały zobowiązane do wystąpienia do sądu powszechnego z pozwem o ustalenie ważności tych umów w zakreślonym terminie. Starosta Krakowski uznał, że pomimo iż część działek nr [...] i [...] stała się zbędna na cel wywłaszczenia, to nie mogą zostać zwrócone, bowiem stanowią własność [...] Sp. z o.o., zatem kwestia zgodności umów o przeniesienie własności jest zagadnieniem wstępnym w sprawie o zwrot nieruchomości. Uchylając zaskarżone postanowienia Wojewódzki Sąd omówił przepisy dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, zawieszenia postępowania, w tym pojęcia zagadnienia prejudycjalnego, zobowiązania strony do wystąpienia o rozstrzygniecie zagadnienia wstępnego i orzecznictwo w tej kwestii. Następnie Sąd zajął się kwestią celu wywłaszczenia nieruchomości przewidzianych do zwrotu, omówił dowody, z których cel ten wynika, rozumienie celu wywłaszczenia tych nieruchomości i realizacji celu w kontekście możliwości zwrotu, przedstawił uwagi i wątpliwości co do lokalizacji działek do zwrotu w świetle przeznaczenia na cel wywłaszczenia, a także przedstawił wytyczne co do ustaleń, jakich należy dokonać w postępowaniu zwrotowym i ocenę, jakie powinno być rozstrzygnięcie w zależności od tych ustaleń, dokonanych w świetle celu wywłaszczenia wywiedzionego przez Sąd po ocenie materiału dowodowego. Takie rozważania doprowadziły Sąd do wniosku, że postanowienia o zawieszeniu postępowania powinny być uchylone, a zobowiązanie do wystąpienia z pozwem o ustalenie ważności umów powinno dotyczyć tylko nieruchomości będących przedmiotem wniosku, a nie całej nieruchomości. Wojewoda Małopolski wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędne przyjęcie, że organ odwoławczy naruszył przepisy k.p.a. dotyczące obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego ze względu na zaistnienie zagadnienia wstępnego oraz dotyczące postępowania dowodowego. [...] Sp. z o.o. wniosła o odrzucenie skargi kasacyjnej, ewentualnie jej oddalenie, wskazując na niepełne sformułowanie podstaw skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona. Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718), "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występuje żaden z przypadków wskazanych w § 2 art. 183 p.p.s.a. – nieważność postępowania – zatem sprawę można było rozpoznać tylko w takim zakresie, na jaki pozwalają zarzuty skargi kasacyjnej. Nie ma podstaw, jak tego domagała się [...] Sp. z o.o. (obecnie [...] sp. z o.o. [...] sp. k.) w odpowiedzi na skargę kasacyjną, do odrzucenia skargi, jednak jej podstawy są niepełne, jak w odpowiedzi zaznaczono, właśnie o tyle niepełne, że nie pozwalały na odniesienie się do istoty sprawy. W skardze kasacyjnej postawiony został jeden zarzut - naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy i jako przepis tego prawa wskazano art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli stwierdzi naruszenie innych przepisów postępowania, aniżeli dających podstawę do wznowienia postępowania, jeżeli naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten jest zatem wytyczną dla sądu administracyjnego jakimi kryteriami ma się kierować rozpoznając skargę. Sąd przepis ten może naruszyć, ale zadaniem skargi kasacyjnej jest wykazać jakie przepisy postępowania sąd naruszył i że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Samo tylko wskazanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie jest wystarczające, aby można było dokonać oceny wyroku pod kątem podstawy, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Przepis ten musi być powiązany z przepisami procedury administracyjnej, do których sąd się odniósł lub procedury sądowoadministracyjnej, których nie zachował czy przekroczył. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza, że Sąd nie może uzupełniać, poprawiać zarzutów skargi, interpretować jej, czy domyślać się o jakie przepisy skarżącemu chodzi. Naczelny Sąd nie jest do takich działań ani zobligowany, ani uprawniony. Przepisy jakie zostały przez sąd administracyjny naruszone powinny być wskazane w podstawach skargi kasacyjnej, jednak mając na uwadze, że, z mocy art. 176 p.p.s.a., jednym z elementów skargi kasacyjnej, jest przytoczenie podstaw i ich uzasadnienie, a te składniki należy brać pod uwagę łącznie, to jeżeli podstawy są niepełne a w uzasadnieniu skargi przepisy zostały przywołane i stanowi to uzupełnienie podstaw – wówczas można uznać, iż zarzuty pozwalają na rozpoznanie sprawy co do istoty. Skarga kasacyjna Wojewody Małopolskiego w podstawach wskazuje tylko, jak powiedziano art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., a w uzasadnieniu żadnego innego przepisu prawnego nie przywołuje. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a.