I OSK 2478/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 402/13 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. G. na uchwałę Rady Powiatu w Busku-Zdroju z dnia 29 listopada 2012 r., nr XXII/220/2012 w przedmiocie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Postanowieniem z 17 grudnia 2013 r., II SA/Ke 402/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę A. G. na uchwałę Rady Powiatu w Busku-Zdroju z 29 listopada 2012 r., nr XXII/220/2012 w przedmiocie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej. W uzasadnieniu, Sąd I instancji wskazał, że po wniesieniu skargi zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 14 czerwca 2013 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 300 zł - w terminie 7 dni - pod rygorem odrzucenia skargi. Postanowieniem z 24 lipca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie A. G. na powyższe zarządzenie. Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z 7 października 2013 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, gdyż wniosek ten nie został złożony na urzędowym formularzu PPF, pomimo doręczenia wnioskodawcy stosownego wezwania i formularza. Postanowieniem z 15 listopada 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie A. G. na to rozstrzygnięcie. W związku z tym, że zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 14 czerwca 2013 r. stało się prawomocne, wezwano A. G. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wezwanie doręczono skarżącemu 26 listopada 2013 r. Jednocześnie poinformowano go, że nieuiszczenie należnego wpisu we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścił wpisu, ale złożył zażalenie na "wezwanie z dnia 25 listopada 2013 r." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał zażalenie za niedopuszczalne i odrzucił je postanowieniem z 13 grudnia 2013 r. Z uwagi na przedstawione okoliczności, Sąd I instancji podkreślił, że skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu i odrzucił skargę A. G. powołując art. 220 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. Skargą kasacyjną A. G. zaskarżył opisane postanowienie w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: 1. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że zachodzą przesłanki odrzucenia skargi z uwagi na niedopuszczalność przyjęcia skargi do rozpoznania. 2. art. 3 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że niedopuszczalne jest rozpoznanie przedmiotowej skargi przez sąd administracyjny z uwagi na brak przesłanek określonych w art. 3 p.p.s.a. (z treści uzasadnienia można wywnioskować doprecyzowanie zarzutu skargi kasacyjnej poprzez wskazanie art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.) 3. nieważność postępowania poprzez pozbawienie strony możliwości obrony swoich praw z uwagi na okoliczność, że zaskarżone postanowienie WSA w Kielcach wskazuje jednoznacznie, że niemożliwe jest nadanie dalszego biegu skardze, której treść uzasadnia konieczność wszczęcie postępowania administracyjnego z uwagi na rażące naruszenie prawa skarżącego. Ponadto, zarzucono naruszenie prawa materialnego, to jest art. 227 k.p.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie podlega zaskarżeniu do sądów administracyjnych. Z uwagi na podniesione zarzuty wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości poprzez przyjęcie wniesionej skargi do rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. W uzasadnieniu podniesiono okoliczności związane z merytoryczną zasadnością skargi wskazując, że stan faktyczny sprawy został nieprawidłowo ustalony, a ocena dowodów była dokonana w sposób całkowicie dowolny. Podkreślono, że skarga na uchwałę podlega kognicji sądów administracyjnych, a skarżący prawidłowo wezwał organ do "przywrócenia prawidłowego porządku prawnego". Zaznaczono również, że skarżący wniósł jedną skargę i ją prawidłowo opłacił. W niniejszej sprawie nie zostało wydane zarządzenie o rozdzieleniu przedmiotowej skargi, a przynajmniej nie doręczono go skarżącemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlegała oddaleniu. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić wnoszącemu skargę kasacyjną, że z uwagi na odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do badania zasadności samej skargi. Z tego względu zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące art. 3 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. ("poprzez bezzasadne przyjęcie, że zachodzą przesłanki odrzucenia skargi z uwagi na niedopuszczalność przyjęcia skargi do rozpoznania"), a także art. 227 k.p.a. nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Sąd I instancji odrzucając skargę z powodu nieuiszczenia wpisu nie stosował przywołanych wyżej przepisów. Ponadto, skarżący nie wskazał, na podstawie jakiego przepisu podnosi zarzut nieważności postępowania. Ponieważ zagadnienie nieważności postępowania Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest badać z urzędu (art. 183 § 1 p.p.s.a.), należy wskazać, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Odrzucenie skargi z uwagi na nieuiszczenie wpisu od skargi w okolicznościach niniejszej sprawy nie świadczy o pozbawieniu strony możliwości obrony swoich praw. Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy, skarżący został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu, które stało się prawomocne z uwagi na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lipca 2013 r., I OZ 629/13 a następnie – pomimo wezwania i przesłania urzędowego formularza PPF - nie nadesłał go, co spowodowało pozostawienie wniosku bez rozpoznania (NSA oddalił zażalenie na to postanowienie, postanowieniem z 15 listopada 2013 r., I OZ 1053/13). Na koniec, wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie uiścił go w terminie. Z zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu wyraźnie wynika w sprawie ze skargi na jaką uchwałę toczy się postępowanie. Zgodnie z treścią art. 57 § 3 p.p.s.a., jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przewodniczący zarządza rozdzielenie tych skarg. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie skarżącego. Przekonanie, że w sprawie skargi powinien uiścić jeden wpis skarżący wyraził w zażaleniu na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenie wpisu od skargi, ale tę sprawę rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny oddalając zażalenie na zarządzenie. W związku z tym, że okoliczność dotycząca obowiązku uiszczenia wpisu w każdej ze spraw została przesądzona prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący nie może skutecznie powoływać się na nią w skardze kasacyjnej. Ponieważ skarżący zdecydował o nieuiszczeniu wpisu, powinien liczyć się z konsekwencją – określoną wyraźnie przez Przewodniczącego Wydziału II WSA w Kielcach – to znaczy z odrzuceniem skargi. Z akt sprawy nie wynika, że skarżący uiścił wpis od skargi, a podnosząc taką okoliczność w skardze kasacyjnej, A. G. powinien ją uzasadnić jakikolwiek sposób, np. poprzez dołączenie dowodu dokonania przelewu albo uiszczenia wpisu w kasie sądu. Brak uzasadnienia w tym zakresie powoduje, że jego twierdzenie nie może wywołać skutków na tym etapie postępowania. Na koniec należy wyraźnie podkreślić, że w skardze kasacyjnej nie zawarto zarzutu powiązanego wyraźnie z powodem odrzucenia skargi przez sąd administracyjny (art. 220 § 3 p.p.s.a.), co również czyni skargę kasacyjną bezzasadną. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji postanowienia.