I OSK 2273/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K.G. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej K.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 27/22 w sprawie ze skargi K.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 października 2021 r., nr SKO 4317/65/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 27/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę K.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 października 2021 r., nr SKO 4317/65/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodła K.G. reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu – adw. K.S. W złożonej skardze kasacyjnej wniosła o wstrzymanie wykonania ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 października 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Z kolei według art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Z przyjętej w orzecznictwie wykładni powołanego przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Lexis Nexis, Warszawa 2006 r., s. 191, uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt: I GPS 1/07, publ. ONSAiWSA 2007/4/77). Z treści przytoczonego przepisu wynika, że sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek, zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bowiem skarżąca swojego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uzasadniła. Zwrócić należy uwagę, że Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dokonuje oceny zasadności skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie. Celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest bowiem jedynie tymczasowe udzielenie ochrony stronie skarżącej, tj. do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej, a nie ocena legalności tego aktu, czy dokonywanie ustaleń faktycznych. Naczelny Sąd Administracyjny w swym orzecznictwie wielokrotnie już podkreślał, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracał uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (zob. postanowienie NSA z dnia 17 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 7370/21). Nie ulega wątpliwości, że wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W konkluzji stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie powołano żadnych okoliczności i nie przedstawiono dokumentów, które uprawdopodobniałyby zaistnienie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, co w istocie uniemożliwiało jego merytoryczne rozpoznanie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w z. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.