I OSK 1946/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 23 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Kr 1505/23 w sprawie ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 16 stycznia 2023 r. znak SKO-PS-4110-618/22 w przedmiocie odmowy przeniesienia do innego domu pomocy społecznej oddala skargę kasacyjną

Wyrokiem z 26 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Kr 1505/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z 16 stycznia 2023 r. nr SKO-PS-4110-618/22 w przedmiocie odmowy przeniesienia go do innego domu pomocy społecznej (k. 40, 46-54 akt sądowych). Skargę kasacyjną od wyżej wskazanego wyroku wywiódł M.K. (dalej skarżący lub skarżący kasacyjnie), reprezentowany przez adwokata, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj. 1) art. 3 ust. 2 i 4 w zw. z art. 54 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, przez ich błędną wykładnię, w wyniku której Wojewódzki Sąd Administracyjny zupełnie pominął istotne okoliczności wynikające z treści tych przepisów, tj. fakt, że jednym z naczelnych zadań pomocy społecznej jest podejmowanie działań zmierzających do integracji ze środowiskiem oraz uwzględnienie potrzeb osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej, co w przedmiotowej sprawie może być osiągnięte wyłącznie dzięki zlokalizowaniu skarżącego we wskazanym przez niego domu pomocy społecznej, który mieści się w jego rodzinnej miejscowości, zgodnie z zasadą ogólną przewidzianą w art. 54 ust. 2 ups; 2) art. 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., przez niezastosowanie, co polegało na niedostrzeżeniu, że skarżący ma prawo do decydowania o swoim życiu osobistym. Skarżący kasacyjnie wniósł o: i) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie; ii) przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu za postępowanie kasacyjne (sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej), ponieważ koszty te nie zostały w całości ani w jakiejkolwiek części uiszczone (kwestia kosztów za postępowanie pierwszoinstancyjne została rozstrzygnięta przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 5 czerwca 2024 r., którym przyznano pełnomocnikowi od Skarbu Państwa 480 zł powiększone o VAT); iii) rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym, bowiem skarżący zrzeka się rozprawy (k. 67-74 akt sądowych). Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej ppsa), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu NSA z 26.10.2009 r. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Według art. 193 zdanie drugie ppsa, w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze ppsa. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu I instancji. W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie - na podstawie art. 176 § 2 ppsa - zrzekł się przeprowadzenia rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie. W rezultacie, rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ppsa), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, skarżący kasacyjnie oparł skargę kasacyjną na podstawie kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 1 ppsa. Niemniej, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wywiedziona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej nie postawiono zarzutu naruszenia art. 151 ppsa i nie podważono tym samym oddalenia skargi przez Sąd I instancji, co uznać należy za poważny błąd konstrukcyjny skargi kasacyjnej, który już sam w sobie uniemożliwiał jej uwzględnienie. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, który - zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 ppsa - winien zawierać również przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przez "przytoczenie podstaw kasacyjnych" należy rozumieć nie tylko wskazanie podstawy z art. 174 pkt 1 lub 2 ppsa, lecz także wskazanie odpowiedniej normy odniesienia, tj. podstawy prawnej, na której Sąd I instancji uwzględnił bądź oddalił skargę na decyzję organu administracji i powiązanie jej z właściwymi normami dopełnienia, a więc normami prawa materialnego lub przepisów postępowania, które zostały przez Sąd naruszone, doprowadzając do uwzględnienia skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c bądź jej oddalenia w oparciu o art. 151 ppsa. Niemniej, wziąwszy pod uwagę całą treść skargi kasacyjnej, jak i wrażliwy przedmiot sprawy z zakresu pomocy społecznej, Naczelny Sąd Administracyjny, mimo wskazanego uchybienia skarżącego kasacyjnie, odniósł się do meritum sprawy, uznając, że - niezależnie od wad konstrukcyjnych wywiedzionej w tej sprawie skargi kasacyjnej - nie ma ona usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 47 Konstytucji RP, każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. W doktrynie wskazuje się, że przyznanie jednostce prawa do decydowania o swoim życiu osobistym wyraża zasadę samostanowienia (autonomii) jednostki. Zasada samostanowienia (autonomii) jednostki wiąże się ściśle z obowiązkiem poszanowania godności człowieka (art. 30 Konstytucji RP). Zasada ta stanowi również punkt wyjścia dla wielu innych gwarancji konstytucyjnych, jak np. art. 39 (ochrona przed niedobrowolnymi eksperymentami medycznymi), art. 41 (gwarancja wolności i nietykalności osobistej), art. 50 (gwarancje miru domowego), art. 51 (gwarancje autonomii informacyjnej), art. 52 (gwarancje swobody poruszania) czy art. 53 Konstytucji RP (gwarancje wolności religijnej). Kluczowym dla wskazanej gwarancji jest słowo "decydowanie". To na nim, nie na wieloznacznym pojęciu "życie osobiste", zasadza się istota omawianej gwarancji. O ile prawo do ochrony życia prywatnego, życia rodzinnego, prawo do ochrony czci i dobrego imienia przyznają jednostce możliwość ochrony przed ingerencjami zewnętrznymi (zapewniając warunki do swobodnego rozwoju osobowości), o tyle gwarancja decydowania o życiu osobistym wyraża [...] esencję i cel regulacji przyjętej w art. 47. Pytanie o granice dopuszczalnej ingerencji w autonomię jednostki stanowi również kryterium przy odpowiedzi na pytanie o to, czy ingerencja w życie prywatne, w życie rodzinne, cześć i dobre imię może być uznana za dopuszczalną czy też pozbawia jednostkę aktywnego wpływu na jej życie, uchybiając nakazowi poszanowania jej godności (o immanentnym związku godności i prywatności - zob. np. wyrok TK z 12.12.2005 r. K 32/04, OTK-A 2005, Nr 11, poz. 132). Przyznanie jednostce prawa do "decydowania" o swoim życiu osobistym opiera się na założeniu wolności sumienia, rozumianego jako zdolność jednostki do samodzielnej intelektualnej oceny własnych aktów jako dobrych albo złych (w kwestii swobody sumienia - zob. wyr. TK z 7.10.2005 r. K 12/14, OTK-A 2015, Nr 9, poz. 143). To na gruncie prawa do decydowania o swoim życiu osobistym ujawniają się wreszcie najważniejsze spory związane z ochroną prywatności jednostki. Nie oznacza to oczywiście, że możliwość decydowania jednostki o swoim życiu osobistym jest absolutna czy też ograniczona tylko przesłankami wskazanymi w art. 31 ust. 2 i 3 Konstytucji RP. [...] wystarcza odwołanie się do gwarancji zawartej w art. 30 Konstytucji RP, wskazującej na "niezbywalność" jako na immanentną cechę godności, stanowiącej źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Już ten właśnie przepis wyklucza zatem skuteczność takich działań jednostki, które miałyby skutkować utratą przez nią godności człowieka. Kwestia, które elementy są wyłączone z zakresu autonomii jednostki, należy przy tym do pytania o antropologiczne podstawy systemu prawnego (L. Bosek, Gwarancje godności ludzkiej, s. 186 i n.). Samostanowienie jednostki ulega zatem ograniczeniom ze względu na obiektywny porządek wartości ustanawiany przez ustrojodawcę (wyrok TK z 9.7.2009 r. SK 48/05, OTK-A 2009, Nr 7, poz. 108; M. Wild [w:] M. Safjan, L. Bosek (red.), Konstytucja RP. Tom I. Komentarz do art. 1-86, wyd. 1, 2016, art. 47, tezy I.1. i III.B.c.1.). Niewątpliwie, zagwarantowane w Konstytucji RP prawo człowieka do decydowania o swoim życiu osobistym, stanowiące wyraz zasady samostanowienia (autonomii) jednostki, nie jest nieograniczone. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Tym samym, prawa człowieka do decydowania o swoim życiu osobistym nie można postrzegać w kategoriach dowolności, lecz swobody. Jednostka może się bowiem poruszać w samostanowieniu o sobie jedynie w granicach obowiązującego prawa. Osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej (art. 69 Konstytucji RP). Wykonanie art. 69 Konstytucji RP w zakresie odnoszącym się do zabezpieczenia egzystencji gwarantuje, między innymi, ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm., dalej ups). Ustawa o pomocy społecznej stanowi wyraz minimalnej ochrony socjalnej realizowanej przez państwo, co dotyczy również minimum egzystencji. Ustawa ta określa: 1) zadania w zakresie pomocy społecznej; 2) rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania; 3) organizację pomocy społecznej; 4) zasady i tryb postępowania kontrolnego w zakresie pomocy społecznej (art. 1 ups). Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ups). Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi (art. 2 ust. 2 ups). Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (art. 3 ust. 1 ups). Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem (art. 3 ust. 2 ups). Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ups). Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ups). Co istotne, osoby [...] korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej (art. 4 ups). Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej (art. 54 ust. 1 ups). Osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej (art. 54 ust. 2 ups). Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2123 ze zm., dalej uozp), jeżeli osoba, która wskutek choroby psychicznej lub upośledzenia umysłowego nie jest zdolna do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych i nie ma możliwości korzystania z opieki innych osób oraz potrzebuje stałej opieki i pielęgnacji, lecz nie wymaga leczenia szpitalnego, lub jej przedstawiciel ustawowy nie wyrażają zgody na przyjęcie jej do domu pomocy społecznej, a brak opieki zagraża życiu tej osoby, organ do spraw pomocy społecznej może wystąpić do sądu opiekuńczego miejsca zamieszkania tej osoby z wnioskiem o przyjęcie do domu pomocy społecznej bez jej zgody. W myśl art. 39 ust. 3 uozp, jeżeli osoba wymagająca skierowania do domu pomocy społecznej ze względu na swój stan psychiczny nie jest zdolna do wyrażenia na to zgody, o jej skierowaniu do domu pomocy społecznej orzeka sąd opiekuńczy. W niniejszej sprawie skarżący, mimo młodego wieku (ur. 10 stycznia 1985 r.), jest osobą schorowaną, do 31 maja 2024 r. legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (symbol 10-N - choroby neurologiczne), istniejącej od 11 marca 2020 r. Jest po amputacji kończyny dolnej prawej i przebytym udarze krwiotocznym w lewej półkuli mózgu. Z powodu niedowładu prawostronnego porusza się na wózku inwalidzkim. Od wielu lat jest też uzależniony od alkoholu. Stan jego dotychczasowego mieszkania w związku z nadużywaniem alkoholu zakwalifikować należy jako stan poniżej godności człowieka, co wynika z notatki prawnika ośrodka pomocy społecznej, sporządzonej 21 maja 2021 r. – "[...] cała podłoga upaprana jest odchodami. [...] pomimo braku bieżącej wody [...] plastikowe butelki po tanim winie. [...] Kołdra i poduszki leżały przed domem. Drzwi upaprane były odchodami [...] bieżącą wodę miał tylko przez tydzień, gdyż [...] przychodzą różne osoby z którymi spożywa alkohol i zniszczyli instalacje. [...] W lodówce miał tylko cebulę i drożdżówkę. Na brudnych talerzach widać było niedojedzoną zupę." (k. 22 akt OPS w R.). Skarżący jest niezdolny do samodzielnej egzystencji. Nie współpracuje on z organami świadczącymi pomoc społeczną. Jego brat i siostra od lat mieszkają w Niemczech. W dniu 24 maja 2021 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w R. zwrócił się do Sądu Rejonowego w Nowym Targu III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich o skierowanie skarżącego na leczenie bez jego zgody. W dniu 26 czerwca 2021 r. Ośrodek zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w Nowym Targu o ubezwłasnowolnienie skarżącego. Postanowieniem z 28 czerwca 2021 r. Sąd Rejonowy w Nowym Targu III Wydział Rodzinny i Nieletnich, działając z urzędu, zezwolił na umieszczenie skarżącego w domu pomocy społecznej bez jego zgody, wskazując, że powinien być umieszczony w domu pomocy społecznej dla osób ze schorzeniami somatycznymi. W związku z tym został on umieszczony w Domu Pomocy Społecznej w S. dla osób przewlekle somatycznie chorych. Wnioskiem z 26 października 2022 r. skarżący zwrócił się o przeniesienie go do Domu Pomocy Społecznej w R. zlokalizowanego najbliżej miejsca jego zamieszkania, aby miał kontakt z rodziną i znajomymi. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w R. decyzją z 21 listopada 2022 r. nr OPS.5120.7.2.2022 odmówił przeniesienia skarżącego do Domu Pomocy Społecznej w R. Kierownik stwierdził, że najbliższa rodzina skarżącego, tj. brat i siostra, nie zamieszkują na terenie R., lecz na stale mieszkają i pracują w Niemczech, wobec czego nawet umieszczenie go w Domu Pomocy Społecznej w R. nie poprawiłoby jego bezpośrednich kontaktów z rodziną. Jedynymi znajomymi skarżącego są natomiast osoby, podobnie jak skarżący, uzależnione od alkoholu i dlatego powrót do tego środowiska i tych znajomych spowodowałby zagrożenie dla jego zdrowia i życia. Dodatkowo, organ I instancji odmowę skierowania skarżącego do Domu Pomocy Społecznej w R. uzasadnił brakiem wolnych miejsc w tej placówce i wyższym kosztem utrzymania mieszkańca w porównaniu do kosztu utrzymania mieszkańca w Domu Pomocy Społecznej w S. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu utrzymało w mocy decyzję I instancji, podzielając argumentację organu I instancji. W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo zaaprobował stanowisko organów administracji w tej sprawie. Dla organów istotne było udzielenie takiej pomocy skarżącemu, która byłaby adekwatna do sytuacji jego życiowej. Co istotne, rodzina, na którą skarżący powołuje się, nie zamieszkuje w R., lecz w Niemczech. Brat i siostra skarżącego od czasu do czasu przyjeżdżają do R. Brak jest przeciwwskazań, aby odwiedzali oni skarżącego w Domu Pomocy Społecznej w S., w którym przebywa on z uwagi na swoje dobro. Nawet jeżeli skarżący nie rozumie, na czym polega jego osobisty interes w tym, aby nie przebywał w Domu Pomocy Społecznej w R., ta subiektywna przesłanka nie jest dostateczną podstawą do uwzględnienia jego wniosku. Znajomi z R. to osoby, z którymi skarżący wspólnie spożywał alkohol, a od których - jak organy trafnie wskazały - należało skarżącego odseparować. Zasadnie zatem Sąd I instancji powołał się na art. 3 ust. 3 ups, zgodnie z którym rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, wskazując przy tym, że o ile art. 54 ust. 2 ups ustanawia zasadę kierowania osoby wymagającej całodobowej opieki do domu pomocy społecznej odpowiedniego dla danej osoby kierowanej typu, położonego najbliżej jej miejsca zamieszkania, o tyle już w tej zasadzie został sformułowany wyjątek "chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej". Przy ocenie, jakie okoliczności sprawy mogą decydować o wyłączeniu powołanej zasady kierować należy się, między innymi, unormowaniem art. 55 ust. 1 i 2 ups, które wskazuje zakres usług świadczonych przez domy pomocy społecznej, stanowiąc jednocześnie, że zakres tych usług musi odpowiadać indywidualnym potrzebom osób w nich przebywających (ust. 1), ze szczególnym uwzględnieniem wolności, intymności, godności i poczucia bezpieczeństwa mieszkańców domu pomocy społecznej oraz stopnia ich fizycznej i psychicznej sprawności (ust. 2). Nie są to jednak wszystkie okoliczności, które organ powinien uwzględnić. Katalog ten nie ma bowiem charakteru zamkniętego. Oznacza to, że organ pomocy społecznej, dokonując wyboru domu pomocy społecznej, jak również rozstrzygając wniosek o przeniesienie do innego domu pomocy społecznej, zobowiązany jest brać pod uwagę nie tylko typ domu pomocy społecznej, czas oczekiwania na miejsce w tym domu i zakres świadczonych w nim usług, ale również indywidualne potrzeby skarżącego, a więc kierować się jego dobrem. W niniejszej sprawie "okoliczności sprawy", o których stanowi art. 54 ust. 2 ups, którego naruszenia dopatruje się skarżący kasacyjnie, wskazują na potrzebę umieszczenia skarżącego nie w domu pomocy społecznej zlokalizowanym jak najbliżej jego miejsca zamieszkania, lecz w odpowiednio oddalonym. Dom Pomocy Społecznej w S. spełnia te kryteria, skoro osiągnięty jest cel odseparowania skarżącego od jego dotychczasowego, patologicznego środowiska, które było dla niego demoralizujące i bez wątpienia sprzyjające jego chorobie alkoholowej. Wbrew twierdzeniu skarżącego to bliżej jego miejsca zamieszkania istniałoby większe ryzyko naruszenia jego godności, która - zgodnie z art. 30 Konstytucji RP - jest niezbywalna i nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych, aniżeli ma to miejsce w Domu Pomocy Społecznej w S., do którego został skierowany. Paradoksalnie większa odległość od dotychczasowego miejsca zamieszkania skarżącego (ok. 250 km), leży w jego interesie, zapewnia mu poszanowanie i niewzruszalność przynależnej mu godności, służy jego zdrowiu i poczuciu bezpieczeństwa. Sąd I instancji trafnie zauważył, że problemem może być pobyt skarżącego w ośrodku, w którym przebywają dużo starsze od niego osoby i nawiązanie z nimi właściwego kontaktu, w tym towarzyskiego. Niemniej, skarżący został umieszczony w Domu Pomocy Społecznej w S. ze względu, między innymi, na rodzaj ośrodka - dla osób ze schorzeniami somatycznymi. Jeżeli faktycznie skarżący chciałby ze wskazanych przez siebie przyczyn zmienić obecny Dom Pomocy Społecznej w S. na inny dla osób ze schorzeniami somatycznymi, to powinien tak sformułować wniosek. Wówczas organy oceniłyby wniosek głównie pod tym względem. Niemniej, w aktualnych okolicznościach sprawy brak odpowiedniego towarzystwa dla skarżącego w Domu Pomocy Społecznej w S. sam w sobie nie jest przesłanką determinującą zasadność złożonego przez niego wniosku o przeniesienie do Domu Pomocy Społecznej w R. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarówno konstytucyjne prawo skarżącego do decydowania o swoim życiu osobistym, jako wyraz zasady samostanowienia (autonomii) jednostki, jak i realizacja zadań pomocy społecznej zgodnie z zasadami przewidzianymi przez ustawę o pomocy społecznej, nie zostały naruszone zaskarżonym wyrokiem ani decyzjami obydwu instancji. Konstytucyjne gwarancje skarżącego dotyczące zapewnienia poszanowania i ochrony jego godności, jak i pomocy w zabezpieczaniu jego egzystencji z uwagi na niepełnosprawność i schorzenia, na które cierpi, są realizowane przez władze publiczne zgodnie z obowiązującym prawem. Żadna z zasad przewidzianych w ustawie o pomocy społecznej również nie została naruszona wobec skarżącego. Wniosek skarżącego o przeniesienie na chwilę obecną nie odpowiada celom świadczonej mu przez władze publiczne pomocy społecznej z uwagi na interes osobisty i dobro skarżącego. Nie mieści się również w możliwościach pomocy społecznej, chociażby ze względu na brak wolnych miejsc w Domu Pomocy Społecznej w R. Bez wątpienia aktualne okoliczności sprawy wskazują, że umieszczenie skarżącego w domu pomocy społecznej zlokalizowanym jak najbliżej jego dotychczasowego miejsca zamieszkania nie byłoby zgodne zarówno z dobrem skarżącego, jak i wskazanymi normami prawnymi. Organy administracji publicznej działają natomiast wyłącznie na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP i stanowiący jego emanację ustawową art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz.U. z 2024 r. poz. 572). W konsekwencji, wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie nie sposób stwierdzić naruszenia art. 3 ust. 2 i 4 w zw. z art. 54 ust. 2 ups, jak i art. 47 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela argumentację zaprezentowaną przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Skarżący kasacyjnie nie przedstawił natomiast przekonywającej kontrargumentacji odnośnie do stanowiska Sądu I instancji i kwestionowanej decyzji. Skarga kasacyjna wywiedziona w niniejszej sprawie stanowi jedynie polemikę z zaskarżonym wyrokiem strony nieusatysfakcjonowanej rozstrzygnięciem Sądu I instancji, które odpowiada prawu. Dlatego skarga kasacyjna nie zasługuje na aprobatę. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa, oddalił skargę kasacyjną.