I OSK 1847/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 3 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej T.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 1166/23 w sprawie ze skargi T.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 31 października 2023 r., SKO Gd/3331/23 w przedmiocie zwolnienia z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 1166/23 oddalił skargę T.T. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 31 października 2023 r., SKO Gd/3331/23, którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Pruszcza Gdańskiego z 22 marca 2023 r. w sprawie odmowy zwolnienia skarżącego z obowiązku wniesienia opłat za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania w całości decyzji o odmowie zwolnienia z odpłatności za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej, podnosząc, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków związanych z możliwościami finansowymi i utrzymaniem rodziny skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wynika z powyższej regulacji, możliwość wstrzymania aktu dotyczy zaskarżonego do sądu aktu. Nie jest wykluczona możliwość wstrzymania wykonania również innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy, jednak zasadniczo, dopiero gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, sąd może wstrzymać także wykonanie innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy. W niniejszej sprawie wniosek dotyczył wstrzymania wykonania decyzji o odmowie zwolnienia z odpłatności za pobyt ojca skarżącego w domu pomocy społecznej. Oceniając możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, należy mieć na względzie, że przedmiotem wykonania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się i wymagają wykonania. Nie dotyczy to wszystkich aktów administracyjnych, gdyż co do zasady cechy wykonalności polegającej na możliwości spowodowania lub doprowadzenia do stanu rzeczy zgodnego z rozstrzygnięciem, nie mają decyzje odmowne (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122). Zasadniczo zatem z przymiotu wykonalności nie korzystają akty administracyjne odmowne. Wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji organu o odmowie zwolnienia z obowiązku ponoszenia opłat. Zaskarżona decyzja nie nadaje się do wykonania i wykonania nie wymaga. Nie nakłada ona na skarżącego obowiązku. Obowiązek związany z odpłatnością za pobyt ojca w domu pomocy społecznej został ustalony w innej decyzji. Zaskarżonej w tym postępowaniu decyzji brak natomiast przymiotu wykonalności, a w konsekwencji nie ma możliwości wstrzymania jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niejednolicie rozstrzyga się dopuszczalność wstrzymania wykonania decyzji odmownej, wskazując, iż jej wstrzymanie polega na zawieszeniu skutku prawnego decyzji. Nawet jednak przy takim podejściu, warunkiem udzielenie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest spełnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka, określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jest to wyjątek od zasady, zgodnie z którą wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Działanie sądu na wniosek powoduje, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzależnione od uzyskania dostatecznej wiedzy o okolicznościach uzasadniających taką konieczność. Uzasadnienie wniosku powinno wskazywać takie okoliczności, które pozwolą na uznanie przez Sąd, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Zawarty w petitum skargi kasacyjnej wniosek, oparty na obu ustawowych przesłankach - niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie zawiera żadnego uzasadnienia. Ograniczenie do wskazania wpływu wykonania decyzji na możliwości finansowe i utrzymanie rodziny skarżącego nie stanowi dostatecznej argumentacji, na jakiej można oprzeć żądanie wstrzymania wykonania decyzji. Zaniechanie przybliżenia owej szczególnej sytuacji skarżącego, niewskazanie na jego możliwości finansowe oraz uwarunkowania rodzinne nie pozwalałyby na uwzględnienie wniosku. Pełnomocnik skarżącego nie podał żadnych informacji dotyczących sytuacji majątkowej – wysokości osiąganych dochodów, posiadanego majątku, liczby osób pozostających na utrzymaniu skarżącego, wysokości stałych kosztów utrzymania oraz innych szczególnych okoliczności, które mogłyby wskazywać na spełnienie przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.