I OSK 1847/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tamara Dziełakowska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku I. K. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] zawartego w skardze kasacyjnej I. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 marca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wr 486/18 w sprawie ze skargi I. K. na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] .

Wyrokiem z 13 marca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił w całości skargę I. K. na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z [...] sierpnia 2018 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta W. z [...] czerwca 2018 r., orzekającej o uchyleniu decyzji z [...] czerwca 2013 r., którą uznano skarżącą za osobę bezrobotną z dniem 25 czerwca 2013 r. oraz przyznano jej prawo do zasiłku od 3 lipca 2013 r. do 2 stycznia 2014 r., odmówiono uznania skarżącej za osobę bezrobotną z dniem 25 czerwca 2013 r. i umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa do zasiłku od 3 lipca 2013 r. do 2 stycznia 2014 r. Skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania "zaskarżonej decyzji" złożyła skarżąca. We wnioskach skargi kasacyjnej zawarto z kolei wniosek o "niezwłoczne wstrzymanie wykonania decyzji PUP we W., działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta W.", zaś w uzasadnieniu podano, że wniosek dotyczy wstrzymania wykonania "decyzji administracyjnych (uchylających decyzje ostateczne Prezydenta Miasta W. [...] z dnia [...].06.2013 r. [...]). Wskazano, że wykonanie ww. decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki o czym świadczy trudna sytuacja materialna i życiowa skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.): "Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy". Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, iż przedmiotem wstrzymania mogą być – co do zasady – akty wydane w toku innych postępowań prowadzonych w granicach sprawy w tym także decyzja organu pierwszej instancji, która na skutek wydanego przez organ odwoławczy postanowienia procesowego (m. in. postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania czy też postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania) uzyskała walor wykonalności (por. II OZ 1256/05 i II OZ 1255/05 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na https://cbois.nsa.gov.pl). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejsze zażalenie sformułowanie zawarte w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a. mówiące o "granicach tej samej sprawy" nie jest tożsame z takim samym sformułowaniem zawartym w art. 135 P.p.s.a. Ten pierwszy dotyczy bowiem wykonalności rozstrzygnięcia organu, drugi możliwości wyeliminowania przez sąd administracji innych niż zaskarżone rozstrzygnięć organów w celu ponownego prawidłowego załatwienia sprawy. O ile w przypadku pierwszego z tych przepisów zaskarżone postanowienie procesowe pozostaje w bezpośrednim związku z decyzją pierwszoinstancyjną skutkując jej wykonaniem, to w przypadku drugiego taki związek nie zachodzi. Nie ma bowiem potrzeby eliminowania decyzji pierwszoinstancyjnej skoro na skutek uchylenia postanowienia organu odwoławczego sprawa powraca na etap postępowania odwoławczego. Czym innym zatem jest kwestia wykonalności i możliwości wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia, a czym innym możliwość wyrokowania co do niego przez sąd administracyjny w ramach zastosowania art. 135 P.p.s.a. W przepisie art. 61 § 1 P.p.s.a. chodzi o ochronę strony przed skutkami wynikającymi z wykonania zaskarżonej decyzji lub też innego aktu, którego wykonalność wiąże się z wydaniem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z powyższych przyczyn Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie akceptuje wyrażanego niekiedy w orzecznictwie poglądu co do niedopuszczalności wstrzymania decyzji organu pierwszej instancji w przypadku gdy przedmiotem skargi jest któreś z postanowień przewidzianych w art. 134 K.p.a. Tym niemniej w okolicznościach rozpatrywanej sprawy wniosek o wstrzymanie nie jest zasadny z tego względu, że skarżąca nie wykazała zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Decyzja, której wstrzymania domaga się skarżąca odnosi się do statusu skarżącej jako osoby bezrobotnej i jej uprawnień z tym związanych w pewnym okresie lat 2013-2014, uprawnień dawno zrealizowanych z których strona już skorzystała. Co istotne jednak decyzja ta, a dokładniej jej wykonalność, nie polega na obowiązku zwrotu przyznanego decyzją świadczenia. Nie jest to bowiem decyzja dotycząca zwrotu nienależnego świadczenia pieniężnego, o której mowa m. in. w art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1482). W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. oddalił rozpoznawany wniosek.