I OSK 1775/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 16 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Lu 780/18 w sprawie ze skargi L.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 26 czerwca 2018 r. nr SKO.745/18 w przedmiocie stwierdzenia nabycia mienia przez Skarb Państwa postanawia: na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Wyrokiem z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 780/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę L.K. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 26 czerwca 2018 r., nr SKO.745/18 w przedmiocie stwierdzenia nabycia mienia przez Skarb Państwa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący wnosząc o zawieszenie niniejszego postępowania, bowiem przez Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie o sygn. akt SK 15/19 w przedmiocie zgodności art. 9 ust. 2a oraz art. 9 ust. 2b w zw. z art. 2i zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym w zakresie w jakim z mocy prawa uznaje podmioty za wykreślone z rejestru, gdyż w aktualnym brzmieniu powołany przepis narusza konstytucyjną wolność prowadzenia działalności, tj. art. 22 Konstytucji RP, a także zasadę prawa do sądu poprzez brak procedury odwoławczej w przypadku wykreślenia podmiotu z rejestru, tj. narusza art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. W ocenie skarżącego kasacyjnie konsekwencją tego jest również naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego, która wynika z art. 2 Konstytucji, naruszenia ochrony praw słusznie nabytych, która jest wywodzona z powołanej zasady demokratycznego państwa prawnego i stanowi integralną część pochodnej zasady pewności prawa. Skarżący podniósł, że zaskarżone w sprawie SK 15/19 regulacje naruszają zasadę ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, która wynika z art. 2 Konstytucji tym samym niewątpliwym jest, iż orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego będzie miało znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "P.p.s.a."), sąd może z urzędu zawiesić postępowanie w sprawie, w której rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przewidziana w tym przepisie możliwość zawieszenia postępowania sądowego ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, który powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy i czy nie naruszy praw gwarantowanych w Konstytucji RP (rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki – art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i wynikającego z art. 7 P.p.s.a. postulatu szybkości postępowania. Zawieszenie postępowania nie jest instytucją prawną gwarantującą szybkie załatwienie sprawy. Zestawienie przesłanek zawieszenia postępowania z nakazem wynikającym z art. 7 P.p.s.a. oznacza, że zasadność zawieszenia postępowania powinna być w każdym przypadku wnikliwie oceniona w celu ustalenia, czy w danej sprawie uzasadnione jest odstąpienie od zasady szybkiego rozpoznania sprawy. W orzecznictwie wskazuje się że, aby móc zastosować art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona (zob. postanowienie NSA z 26 sierpnia 2021 r., sygn. akt I OSK 1058/21, z 23 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1547/16). W niniejszej sprawie przedmiot zaskarżenia stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia 26 czerwca 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r., którą na podstawie art. 9 ust. 2a, 2b i 2i ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym orzeczono o nabyciu z dniem 1 stycznia 2016 r. przez Skarb Państwa, nieodpłatnie z mocy prawa mienia pozostałego po byłej Gminnej Spółdzielni "[...]" w [...], tj. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność Gminy [...], obejmujących działkę nr [...] o pow. [...] ha położoną w obrębie ew. [...], dla której nie jest prowadzona księga wieczysta oraz działek nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha położonych w obrębie ew. [...], dla których Sąd Rejonowy w [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr [...] wraz z prawem własności posadowionych na tych działkach budynków oraz budowli stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności. Zauważyć należy, że przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa o sygn. akt SK 15/19 w przedmiocie zgodności art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym w zakresie w jakim z mocy prawa uznaje podmioty za wykreślone z rejestru, gdyż w aktualnym brzmieniu powołany przepis narusza konstytucyjną wolność prowadzenia działalności, tj. art. 22 Konstytucji RP, a także zasadę prawa do sądu poprzez brak procedury odwoławczej w przypadku wykreślenia podmiotu z rejestru, tj. narusza art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 9 ust. 2b w zw. z ust. 2i zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym, gdyż narusza on zasadę ochrony prawa własności wynikającą z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, a także ogranicza prawo obywateli do słusznego odszkodowania w przypadku wywłaszczenia mienia na cele publiczne, które wynika z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. Dlatego też uznać należy, że rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny zagadnienia objętego ww. skargą konstytucyjną, a więc przesądzenia kwestii konstytucyjności przepisu art. 9 ust. 2a oraz art. 9 ust. 2b w zw. z art. 2i zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym w zw. ww. powołanymi przepisami Konstytucji RP ma niewątpliwie wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w związku z art. 193 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.