Sygnatura
I OSK 1457/22
Wyrok NSA z 9 kwietnia 2024 r., I OSK 1457/22
Wynik
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 9 kwietnia 2024
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Karol Kiczka Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant asystent sędziego Marita Gagatek-Jarzyna po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Rodziny i Polityki Społecznej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 1750/21 w sprawie ze skargi K.Ż. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2020 r. nr DSZ.V.5321.5357.2020.MD w przedmiocie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia od K.Ż. na rzecz Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 13 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 1750/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi K.Ż. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z [...] listopada 2020 r. nr DSZ.V.5321.5357.2020.MD w przedmiocie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Podkarpackiego z [...] września 2020 r. nr PUW/001746/N/2020. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Minister Rodziny i Polityki Społecznej (dalej również: Minister) decyzją z [...] listopada 2020 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 1 ust. 2 i 3, art. 16 i art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 3 i ust. 9 ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407, ze zm., dalej: u.p.p.w.d.), po rozpatrzeniu odwołania K.Ż. od decyzji Wojewody Podkarpackiego z [...] września 2020 r. w sprawie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Minister podkreślił, że w dniu 7 sierpnia 2020 r. Wojewoda Podkarpacki przyznał skarżącej na dzieci: D., N. i P. prawo do świadczenia wychowawczego w pełnej kwocie za okres od 1 listopada 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. oraz prawo do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego w wysokości 52,82 zł na każde z dzieci za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. W informacji o przyznaniu i wysokości tego świadczenia Wojewoda podkreślił, że do 31 grudnia 2019 r. na zasadzie pierwszeństwa ma zastosowanie ustawodawstwo polskie, natomiast za okres do 31 marca 2020 r. na zasadzie pierwszeństwa ma zastosowanie ustawodawstwo norweskie. W konsekwencji powyższego Wojewoda Podkarpacki wydał w dniu [...] września 2020 r. decyzję, wywodząc, że świadczenie wychowawcze w kwocie 4.024,62 zł wypłacone za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda powołał art. 25 ust. 2 pkt 3 u.p.p.w.d. Podkreślił, iż za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. krajem pierwszeństwa do wypłaty świadczeń jest Królestwo Norwegii (dalej: Norwegia), a w związku z faktem, że wysokość świadczeń norweskich w tym okresie była niższa, niż wysokość świadczenia wychowawczego, K.Ż. został przyznany dodatek dyferencyjny, dlatego do zwrotu pozostaje kwota stanowiąca różnicę pomiędzy pobranym świadczeniem wychowawczym a wysokością dodatku dyferencyjnego. Organ zaznaczył, że powyższe świadczenia zostały wnioskodawczyni przyznane przez Wójta Gminy [...] w dniu [...] lipca 2019 r. na dzieci D., N. i P. za okres od 1 października 2019 r. do 31 maja 2021 r. Prawo do świadczenia wychowawczego zostało następnie uchylone decyzją Wójta Gminy [...] z [...] kwietnia 2020 r. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego z uwagi na zatrudnienie ojca dzieci na terytorium Norwegii. Decyzja uchylająca prawo do świadczenia została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Przemyślu decyzją z [...] czerwca 2020 r. W okresie objętym zaskarżoną decyzją, jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, świadczenie wychowawcze zostało wypłacone w pełnej wysokości, tj. 1.500 zł miesięcznie, za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. W odwołaniu od decyzji Wojewody Podkarpackiego skarżąca wskazała, że nie pobierała świadczeń na terytorium Norwegii. Po przeanalizowaniu dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie oraz treści złożonego w terminie odwołania Minister stwierdził, że we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z 3 lipca 2019 r. skarżąca oświadczyła, że żaden z członków rodziny nie przebywa poza granicami Polski, w kraju, w którym zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Minister podkreślił przy tym, że we wniosku zawarto pouczenie, iż w przypadku zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego osoba ubiegająca się jest obowiązana niezwłocznie powiadomić o tych zmianach podmiot realizujący świadczenie, a niepoinformowanie organu właściwego o zmianach, o których mowa powyżej, może skutkować powstaniem nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, a w konsekwencji jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Świadczenie wychowawcze zostało przyznane przez Wójta Gminy [...] na skutek wniosku i załączonych do wniosku dokumentów oraz oświadczenia, iż żaden z członków rodziny nie przebywa poza granicami kraju. W związku z powyższym brak jest okoliczności wskazujących na błędne działanie organu. W ocenie organu odwoławczego w związku ze zmianą wysokości świadczenia wychowawczego za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r., z uwagi na zmianę pierwszeństwa do wypłaty świadczeń, kwota wypłaconego świadczenia wychowawczego po odjęciu kwoty przyznanego dodatku dyferencyjnego, tj. kwota 4.024,62 zł, jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca, następującego po dniu wypłaty świadczenia. Minister podkreślił, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca wniosła o wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego w związku ze zmianą sytuacji faktycznej w sprawie. Odnosząc się natomiast do argumentów podniesionych w odwołaniu, Wojewoda wskazał, że w informacji o przyznaniu prawa do świadczenia wychowawczego, częściowo w formie dodatku dyferencyjnego została zawarta informacja o przekazaniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego do właściwej instytucji zagranicznej. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca, zastępowana z urzędu przez radcę prawnego, podniosła następujące zarzuty: 1) naruszenie art. 7, art. 7a § 1, art. 8 § 1, art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 pkt 6 i § 3, art. 136 § 1, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 28 u.p.p.w.d. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji i nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność charakteru i okresu pobytu małżonka skarżącej w Norwegii w spornym okresie, nieustalenie, czy z tytułu ww. pobytu małżonkowi skarżącej przysługiwały na podstawie przepisów prawnych obowiązujących w Norwegii świadczenia rodzinne na dzieci w ww. okresie oraz ewentualnie w jakiej wysokości, nieustalenie, czy małżonkowi skarżącej zostały w Norwegii za ww. okres przyznane świadczenia rodzinne na dzieci i w jakiej wysokości i nieodniesienie się do ww. kwestii przez organy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, a jednocześnie pominięcie i nieodniesienie się do twierdzeń skarżącej zawartych w odwołaniu, iż skarżącej nie zostały przyznane i wypłacone żadne świadczenia rodzinne na dzieci za sporny okres przez stronę norweską, jak również nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność braku wiedzy skarżącej co do faktu, iż wypłacone skarżącej świadczenie wychowawcze na dzieci za okres styczeń-marzec 2020 r. było nienależne; 2) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 u.p.p.w.d. i niepowiadomienie skarżącej przez organ I i II instancji o możliwości zapoznania się przez skarżącą z aktami sprawy przed wydaniem decyzji, co w konsekwencji uniemożliwiło skarżącej przedstawienie stanowiska w sprawie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 3) naruszenie art. 16 ust. 4 i ust. 7 ustawy oraz art. 7a § 1 i art. 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 u.p.p.w.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie ww. przepisu i ustalenie, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz ustalenie, iż skarżącej za okres styczeń-marzec 2020 r. przysługuje jedynie prawo do dodatku dyferencyjnego w kwocie 52,82 zł na miesiąc, pomimo braku ustalenia przez organy, czy z tytułu pobytu małżonka skarżącej w Norwegii ww. przysługują w Norwegii świadczenia rodzinne na dzieci za sporny okres i ewentualnie w jakiej wysokości i czy takie świadczenia zostały skarżącej przez stronę norweską wypłacone; 4) naruszenie art. 16 ust. 10, art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 3 i ust. 3 u.p.p.w.d. oraz art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 u.p.p.w.d. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na wadliwym przyjęciu, iż świadczenie wychowawcze pobrane przez skarżącą na trójkę dzieci za okres styczeń-marzec 2020 r. stanowi świadczenie nienależnie pobrane, pomimo że skarżąca w czasie pobrania ww. świadczeń nie miała świadomości, iż ww. świadczenie jest nienależne; 5) naruszenie art. 16 ust. 6 i 7 oraz 10 u.p.p.w.d. oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. z zw. z art. 28 u.p.p.w.d. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranego świadczenia pomimo tego, że w sprawie nie została wydana w sposób prawidłowy decyzja organu gminy o uchyleniu prawa do świadczenia wychowawczego. Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. W odpowiedzi na skargę Minister Rodziny i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi. We wspomnianym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniósł, że materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w tym zwłaszcza jej art. 16 ust. 10, a także art. 25 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 16 ust. 6 w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kontrolowanej decyzji. Zdaniem Sądu I instancji z uwagi na okoliczności faktyczne niniejszej sprawy nie sposób pominąć, że celem przepisów normujących instytucję koordynacji systemów świadczeń zabezpieczenia społecznego jest eliminacja sytuacji, w której będą pobierane świadczenia tego samego rodzaju z dwóch różnych państw za ten sam okres. Jeżeli do takiej kumulacji świadczeń systemów zabezpieczenia społecznego nie doszło, to nie można mówić o konieczności realizacji celów tych regulacji i stwierdzać, że uprawniony pobrał świadczenia w sposób nienależny, a następnie zobowiązywać go do ich zwrotu. Sąd powołał się przy tym na orzecznictwo sądów administracyjnych, w którym podkreśla się, że celem przepisów unijnych, w tym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L. 2004.166.1; dalej jako "rozporządzenie nr 883/2004") oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L. 2004.284.1), jest rozwiązanie występujących przypadków kolizji norm i wyeliminowanie kumulacji świadczeń, a nie pozbawienie strony uprawnień do świadczeń (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 541/16 i z 29 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1481/19). Uwzględniając powyższe tezy, Sąd I instancji przyjął, że ustalenie, iż doszło do nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i nałożenie obowiązku zwrotu wypłaconej kwoty powiększonej o odsetki, wymaga zbadania okoliczności skorzystania z uprawnienia do tożsamych świadczeń w innym państwie. Dopiero faktyczna kumulacja świadczeń z różnych systemów zabezpieczenia społecznego, której mają przeciwdziałać przepisy o koordynacji świadczeń, wypełnia przesłankę ustaloną w art. 25 ust. 2 pkt 3 u.p.p.w.d. Tak rozumiana normatywna treść tego przepisu pozostaje spójna z treścią art. 8 ust. 1 pkt 4 u.p.p.w.d., która przypadek, w którym świadczenie wychowawcze nie przysługuje, wiąże z przysługiwaniem członkowi rodziny za granicą świadczenia na dziecko o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego. Każdy akt stosowania prawa odnosi się do określonego stanu faktycznego i w związku z tym jego skutki prawne mogą być powiązane w czasie z zaistnieniem tego stanu faktycznego. W ocenie Sądu I instancji istotnym dla sprawy o zwrot nienależnie pobranych świadczeń wychowawczych pozostaje więc ustalenie indywidualnego aktu lub czynności organu lub instytucji państwa obcego, który przyznawał (przyznaje) tożsame świadczenie w wyniku konkretyzacji normy prawnej obowiązującej w tym państwie. Powyższych ustaleń ani Wojewoda, ani Minister w rozpoznawanej sprawie nie poczynili. Brak wyjaśnienia tych okoliczności wyklucza przyjęcie, że nastąpiło rzeczywiste przysporzenie na skutek kumulacji świadczeń w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r., kiedy to mąż skarżącej pozostawał zatrudniony w Norwegii. Organ powinien dysponować dokumentami potwierdzającymi określony stan faktyczny i dokonać ich oceny, do czego zobowiązuje go treść art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., a nie czynić w tym zakresie założenia. Sąd I instancji zauważył przy tym, że według uzasadnienia zaskarżonej decyzji ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego nastąpiło w oparciu o wniosek z 3 lipca 2019 r., w którym zawarte zostało pouczenie o konieczności informowania o zmianach mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. Wniosek ten nie zawierał dokumentów ani oświadczenia, że członek rodziny przebywa poza granicami kraju, z czego dalej Minister wywodzi, że brak jest okoliczności wskazujących na błędne działanie organu. Wobec powyższego Sąd I instancji podkreślił, że – jak wynika z akt sprawy – skarżąca zastosowała się do pouczenia zawartego na druku wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego i niezwłocznie po wyjeździe męża poza granice kraju (1 listopada 2019 r.) poinformowała organ o zmianie stanu faktycznego mającego wpływ na dalsze przysługiwanie uprawnienia (patrz: oświadczenie z 12 listopada 2019 r., k. 47). Trudno zatem uznać za uprawnione stwierdzenie organu o braku dopełnienia obowiązków informacyjnych w związku ze zmianą "pierwszeństwa do wypłaty świadczeń". Nade wszystko nie sposób czynić stronie skarżącej zarzutu, że nie zwróciła się o wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego w związku ze zmianą sytuacji faktycznej w sprawie. Jak więc stwierdził Sąd I instancji, organy nie podjęły właściwych działań procesowych pozwalających ustalić kwestię podlegania przez męża skarżącej ustawodawstwu królestwa norweskiego. Samo stwierdzenie, że mąż skarżącej był zatrudniony na terenie Norwegii, w której mają zastosowanie przepisy o koordynacji zabezpieczenia społecznego, bez dokonania ustaleń w zakresie podlegania ustawodawstwu norweskiemu, czyli wskazania, z jakich świadczeń korzystał czy mógł skorzystać w tym państwie, należy uznać za niewystarczające. Z tych względów Sąd I instancji uznał, że wydanie przez organy decyzji na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 3 oraz art. 25 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci było przedwczesne. Organy nie przeprowadziły postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i odpowiadający przepisom o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, czym naruszyły w sposób istotny przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Jednocześnie Sąd zobowiązał organy, aby w ponownie prowadzonym postępowaniu ustaliły, czy wypłata do rąk skarżącej świadczenia wychowawczego na dzieci w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. stanowi świadczenie nienależnie pobrane, a tym samym podlega zwrotowi, uwzględniając wyrażony wcześniej pogląd co do rozumienia podlegania ustawodawstwu państwa członkowskiego. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie złożył Minister Rodziny i Polityki Społecznej, zastępowany przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji: – naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 110 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), dalej: k.p.a., polegające na przekroczeniu granic sprawy administracyjnej poprzez kontrolę kwestii słuszności przyznania skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego częściowo w formie dodatku dyferencyjnego, wynikającego z decyzji Wojewody Podkarpackiego z [...] sierpnia 2020 r., która nie była przedmiotem zaskarżonej decyzji w sprawie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, naruszając tym samym również zasadę związania organu administracji, uprzednio wydaną decyzją, od chwili jej doręczenia. W przypadku nieuwzględnienia powyższego zarzutu, zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: – naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 267 zdanie pierwsze lit. b Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 202 z 7 czerwca 2016, str. 1; Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864, z późn. zm.), zwanego dalej "Traktatem", w związku z art. 9 oraz art. 91 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483), zwanej dalej "Konstytucją", a także art. 91 § 1 Regulaminu postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości z 25 września 2012 r. (Dz. Urz. L 265 z 29 września 2012; ze zm.), zwanego dalej "Regulaminem", poprzez ich bezpodstawne niezastosowanie, polegające na dokonaniu wykładni przepisu prawa pochodnego Unii Europejskiej z pominięciem wykładni tego przepisu dokonanej przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej; – naruszenie przepisów prawa materialnego w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 68 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 883/2004", poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na bezpodstawnym uznaniu, że dla zastosowania tego przepisu konieczna jest analiza ustawodawstwa innego państwa członkowskiego pod kątem tytułu przyznawania konkretnych świadczeń rodzinnych, podczas gdy właściwa wykładnia tego przepisu powinna prowadzić do wniosku, że dla ustalenia pierwszeństwa do przyznania świadczeń rodzinnych wystarczające jest ustalenie tytułu, na podstawie którego osoba uprawniona do świadczeń rodzinnych na dane dziecko (najczęściej rodzic dziecka) podlega ustawodawstwu danego państwa członkowskiego; – naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. art. 16 ust. 1 u.p.p.w.d., poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki, w których mają albo mogą mieć zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, podczas gdy zgodnie z treścią art. 68 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia 883/2004 wraz z interpretacją Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej mają one zastosowanie w przedmiotowej sprawie z uwagi na przebywanie członka rodziny wnioskodawcy świadczenia wychowawczego poza granicami Polski w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego; – naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 27 ust. 1 u.p.p.w.d., w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że uchylenie zaskarżonej decyzji jest konstytutywne, podczas gdy w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, instytucja uchylenia jest zawsze następcza wobec ustaleń faktycznych wymienionych w art. 27 ust. 1 przede wszystkim z uwagi na fakt nabycia prawa do świadczeń w innym państwie; – naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 25 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 16 ust. 6 i 10 u.p.p.w.d., w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, poprzez błędne uznanie, iż nie mają one zastosowania w przedmiotowej sprawie w zakresie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego przez skarżącą świadczenia wychowawczego w wysokości 4.024,62 zł wypłaconego za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. w Polsce, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia, na dzieci: D., N. i P. Ż., podczas gdy z uwagi na występowanie w przedmiotowej sprawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego z uwagi na przebywanie ojca dzieci wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego poza granicami Polski w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, powyższe świadczenie należało uznać za nienależnie pobrane i podlegające zwrotowi na mocy powyższych przepisów; – naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 25 ust. 1, 2 pkt 6 oraz ust. 3 i 9 u.p.p.w.d., w zw. z art. 16 ust. 5 i 6 u.p.p.w.d., poprzez ich niezastosowanie oraz błędne uznanie, iż nie mają one zastosowania w przedmiotowej sprawie w zakresie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego przez skarżącą świadczenia rodzinnego w wysokości 4.024,62 zł za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. w Polsce, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia, na dzieci: D., N. i P. Ż., podczas gdy z uwagi na występowanie w przedmiotowej sprawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego z uwagi na przebywanie ojca dzieci wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego poza granicami Polski w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, powyższe świadczenie należało uznać za nienależnie pobrane i podlegające zwrotowi na mocy powyższych przepisów; – naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy faktycznym powodem uchylenia decyzji organów obu instancji było przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny odmiennej wykładni przepisów prawa materialnego, tj. art. 68 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia 883/2004, a także art. 16 ust. 1 u.p.p.w.d., art. 25 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 16 ust. 6 i 10 u.p.p.w.d. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji), jak również obecnie obowiązujących art. 25 ust. 1, 2 pkt 6 oraz ust. 3 i 9 u.p.p.w.d., w zw. z art. 16 ust. 5 i 6 u.p.p.w.d.; – naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez bezpodstawne uznanie, iż organ orzekający w sprawie nie dokonał wyczerpującego rozpatrzenia i prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym naruszył treść ww. przepisów, nie przedstawiając jednocześnie żadnych argumentów na poparcie wskazanych zarzutów, podczas gdy organ wypełnił wszystkie przesłanki prawidłowego wypełnienia norm wskazanych przepisów postępowania, w szczególności dokonał prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz jego wyczerpującego rozpatrzenia, co znalazło swoje odzwierciedlenie w treści bezpodstawnie uchylonych decyzji organu oraz sporządzonych do nich uzasadnień. Mając na uwadze powyższe zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Wniesiono również o zasądzenie zwrotu od skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Ponadto wniesiono o przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi w trybie art. 267 Traktatu o następującej treści: "Czy tytuł przysługiwania świadczeń rodzinnych, o którym mowa art. 68 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia 883/2004 i od którego zależy pierwszeństwo udzielania świadczeń rodzinnych, należy interpretować jako tytuł, na podstawie którego osoba uprawniona do świadczeń rodzinnych na dane dziecko (najczęściej rodzic dziecka) podlega ustawodawstwu danego państwa członkowskiego, czy też dla właściwego rozumienia tytułu przysługiwania świadczeń rodzinnych konieczna jest analiza ustawodawstwa innego państwa członkowskiego pod kątem warunków przyznawania konkretnych świadczeń rodzinnych?", a w konsekwencji o zawieszenie postępowania stosownie do art. 124 § 1 pkt 5 w związku z art. 193 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych oraz kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, które nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Skarżąca wniosła ponadto o rozpoznanie sprawy na rozprawie, jak również o nieuwzględnienie wniosku organu o przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi w trybie art. 267 Traktatu jako nieuzasadnionego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego została uwzględniona. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą omawiany środek odwoławczy, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy, a które w niniejszej sprawie nie występują. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pomimo multiplikacji zarzutów należy stwierdzić, że wszystkie zarzuty zostały postawione w związku z zasadniczą kwestią będącą przedmiotem sporu, to jest kwestią możności dokonywania przez organ prowadzący postępowanie w sprawie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego ustaleń dotyczących warunków przyznawania konkretnych świadczeń rodzinnych w innym państwie członkowskim w sytuacji, gdy zostało stwierdzone w odrębnym postępowaniu, że to państwo członkowskie jest krajem pierwszeństwa do wypłaty świadczeń oraz przyznano dodatek dyferencyjny. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 16 ust. 10 u.p.p.w.d. Wojewoda ustala i dochodzi zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepisy art. 25 stosuje się odpowiednio. Z kolei, stosownie do art. 25 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 tej ustawy, osoba, która pobrała nienależne świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu. Po myśli natomiast art. 25 ust. 4 i ust. 6 ustawy, ustalenie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i orzeczenie o jego zwrocie następuje w drodze decyzji, przy czym obie te kwestie rozstrzygane są w tym samym postępowaniu, jedną decyzją. Z kolei katalog przypadków, z jakimi ustawodawca wiąże uznanie świadczenia za nienależnie pobrane i podlegające zwrotowi, określony został w art. 25 ust. 2 ustawy. Przy czym, na mocy art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się świadczenie wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 16 ust. 6 ustawy. Chodzi tu o sytuację, gdy matka, ojciec, opiekun faktyczny lub opiekun prawny dziecka lub członek rodziny tych osób w dniu wydania decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze lub po dniu jej wydania przebywają poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Wówczas organ właściwy (wójt, burmistrz, prezydent miasta) występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Pozytywne ustalenie wojewody w tym zakresie stanowi obligatoryjną przesłankę do wydania przez właściwy organ, który przyznał i wypłacił świadczenie wychowawcze, decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze od dnia, w którym osoba podlega ustawodawstwu wskazanego wyżej innego państwa w zakresie świadczeń na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Z konstrukcji powołanych przepisów wynika więc, że decyzja orzekająca w przedmiocie ustalenia nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i orzeczenia o jego zwrocie jest aktem ściśle związanym ze stanem faktycznym, na który składają się trzy elementy. Po pierwsze, przyznanie przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) świadczenia wychowawczego. Po drugie, stwierdzenie przez wojewodę, że w konkretnej sprawie po przyznaniu świadczenia wychowawczego znajdują zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Po trzecie, uchylenie z tej przyczyny przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) wcześniejszej decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze. Zaistnienie drugiego i trzeciego elementu implikuje wydanie decyzji orzekającej o nienależnie pobranym świadczeniu wychowawczym i obowiązku jego zwrotu. Zatem sam fakt, że świadczenie wychowawcze zostało wypłacone stronie w warunkach opisanych w art. 25 ust. 2 pkt 3 ustawy, stanowi podstawę uznania świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane. Przy czym jest to sprawa administracyjna materialnie i procesowo odrębna (autonomiczna) od sprawy stwierdzenia zaistnienia koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz sprawy uchylenia decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze. Należy również wyjaśnić, że zgodnie art. 68 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 883/2004, w przypadkach, w których na podstawie ustawodawstwa więcej niż jednego Państwa Członkowskiego udzielane są świadczenia w tym samym okresie i dla tych samych członków rodziny, zastosowanie mają zasady pierwszeństwa, które przewidują, że w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z różnych tytułów, kolejność pierwszeństwa jest następująca: w pierwszej kolejności prawa udzielane z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, w drugiej kolejności - prawa udzielane z tytułu otrzymywania emerytury lub renty i w ostatniej kolejności - prawa uzyskane na postawie miejsca zamieszkania. Działania te wynikają bowiem z zakazu kumulacji świadczeń o charakterze rodzinnym, przewidzianego w art. 10 rozporządzenia nr 883/2004. Należy też zaakcentować, że zgodnie z przepisami unijnymi, wnioskodawca nie ma możliwości wyboru kraju właściwego do wypłaty świadczeń. Przepisy o koordynacji świadczeń rodzinnych mają zastosowanie już ze względu na sam fakt zamieszkiwania członka rodziny w drugim Państwie Członkowskim. Należy mianowicie zauważyć, że zgodnie z art. 68 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2004, jeżeli we właściwej instytucji państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo znajduje zastosowanie, ale nie ma pierwszeństwa zgodnie z przepisami ust. 1 i 2 tego artykułu, złożony zostaje wniosek o przyznanie świadczeń rodzinnych, to "instytucja ta niezwłocznie przekazuje taki wniosek instytucji właściwej państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie z tytułu pierwszeństwa, informuje zainteresowanego i, bez uszczerbku dla przepisów rozporządzenia wykonawczego dotyczących tymczasowego przyznawania świadczeń, zapewnia, jeżeli to konieczne, dodatek dyferencyjny wspomniany w ust. 2", a "instytucja właściwa państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie z tytułu pierwszeństwa, rozpatruje ten wniosek, tak jak gdyby został on złożony bezpośrednio do niej, a dzień, w którym wniosek taki został złożony w pierwszej instytucji, uważa się za dzień złożenia wniosku w instytucji mającej pierwszeństwo". Brzmienie art. 68 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2004 wskazuje zatem jasno, że w przypadku, gdy wniosek o przyznanie świadczenia rodzinnego zostaje złożony do instytucji właściwej państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo nie ma pierwszeństwa, instytucja ta niezwłocznie przekazuje wniosek instytucji właściwej państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie na zasadzie pierwszeństwa, i powinna poinformować o tym wnioskodawcę. W takiej sytuacji ta druga instytucja jest zobowiązana traktować przedmiotowy wniosek w taki sposób, jakby został on złożony bezpośrednio do niej w dniu, w którym został on złożony w pierwszej instytucji (wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 25 listopada 2021 r., QY przeciwko Finanzamt Österreich; C-372/20, ECLI:EU:C:2021:962, pkt 63). Z brzmienia zarówno art. 68 ust. 3 lit. a rozporządzenia nr 883/2004, jak i art. 60 ust. 2 i 3 rozporządzenia nr 987/2009 wynika zatem, że wnioskodawca musi złożyć tylko jeden wniosek do jednej właściwej instytucji. Właściwa instytucja, w zależności od tego, czy uważa, że jest właściwa na zasadzie pierwszeństwa, czy też w dalszej kolejności, ma obowiązek w pierwszym przypadku sama wypłacać dochodzone świadczenia rodzinne, a w drugim przypadku przekazać przedmiotowy wniosek właściwej instytucji państwa członkowskiego, którego ustawodawstwo uważa za mające zastosowanie na zasadzie pierwszeństwa, w celu zapewnienia niezwłocznego rozpatrzenia takiego wniosku o przyznanie świadczeń rodzinnych (wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 25 listopada 2021 r., QY przeciwko Finanzamt Österreich; 372/20, ECLI:EU:C:2021:962, pkt 65). Zgodnie z art. 68 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 883/2004, jeżeli w odniesieniu do tego samego okresu i tych samych członków rodziny świadczenia są wypłacane na podstawie ustawodawstwa więcej niż jednego państwa członkowskiego z tego samego tytułu, pierwszeństwo praw wynikających z pracy najemnej lub działalności na własny rachunek przyznaje się ustawodawstwu państwa członkowskiego miejsca zamieszkania dzieci. W ust. 2 tego artykułu przewidziano, że w przypadku zbiegu praw świadczenia rodzinne udzielane są zgodnie z ustawodawstwem wyznaczonym jako mające pierwszeństwo na podstawie przepisów ust. 1, przy czym prawa do świadczeń rodzinnych przysługujących na mocy innych przepisów prawnych są zawieszane do kwoty przewidzianej przez pierwsze ustawodawstwo i, w odpowiednim przypadku, w formie dodatku dyferencyjnego dla sumy, która przekracza tę kwotę. Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że wspomniany przepis zapobiegający zbiegowi praw ma na celu zagwarantowanie osobie uprawnionej do świadczeń wypłacanych w kilku państwach członkowskich łącznej wartości wszystkich świadczeń, identycznej z kwotą najbardziej korzystnego świadczenia, które jest mu należne na podstawie ustawodawstwa tylko jednego z tych państw (wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 30 kwietnia 2014 r., Wagener, C-250/13, EU:C:2014:278, pkt 46 i przytoczone tam orzecznictwo). Wobec powyższego należy stwierdzić, że przepisy rozporządzenia nr 883/2004 znajdujące zastosowanie w rozpoznawanej sprawie nie budzą wątpliwości, w związku z czym nie ma podstaw do kierowania do Trybunału Sprawiedliwości pytania prejudycjalnego o treści wskazanej w skardze kasacyjnej. Komplementarna norma prawa krajowego została zawarta w art. 8 ust. 1 pkt 4 u.p.p.w.d. Przepis ten stanowi, że świadczenie wychowawcze nie przysługuje, jeżeli członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Wykładnia tego przepisu musi być dokonywana zgodnie z zasadą pierwszeństwa prawa unijnego (art. 91 ust. 3 Konstytucji RP), stanowiącej szczególny przejaw zasady przychylności prawa krajowego prawu międzynarodowemu (art. 9 oraz art. 91 ust. 1 i 2 Konstytucji RP). Z zasady tej wynikają szczególne obowiązki nałożone na sądy krajowe w zakresie zapewnienia skuteczności i pierwszeństwa prawa unijnego. Na sądach, a w szczególności na sądach ostatniej instancji, spoczywa obowiązek kontroli działań administracji publicznej w sposób umożliwiający wyeliminowanie rozstrzygnięć niezgodnych z prawem unijnym (wyrok NSA z 27 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 711/18). W tych okolicznościach nie ma podstaw do przyjmowania, że hipotezą normy zawartej w art. 8 ust. 1 pkt 4 u.p.p.w.d. nie są objęte stany faktyczne, w których członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko prawo do świadczenia o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego, jednakże nie pobiera on tego świadczenia. Przenosząc powyższe rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy należy przypomnieć, że w dniu [...] sierpnia 2020 r. Wojewoda Podkarpacki przyznał K.Ż. na dzieci: D., N. i P. prawo do świadczenia wychowawczego w pełnej kwocie za okres od 1 listopada 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. oraz prawo do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego w wysokości 52,82 zł na każde z dzieci za okres od 1 stycznia 2020 r. do 31 marca 2020 r. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w ramach sprawy materialnie i procesowo odrębnej od sprawy ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Zbędne zatem było występowanie przez skład orzekający z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – w trybie art. 267 TFUE. Nie ma bowiem wątpliwości, iż w świetle prawa krajowego jak i prawa wspólnotowego, w dacie wydania zaskarżonej decyzji, dotyczącej ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, kwestia pierwszeństwa udzielania świadczeń rodzinnych została przesądzona wcześniejszą decyzją organu i nie ma podstaw do ponownego orzekania co do tej kwestii w postępowaniu w przedmiocie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Powyższe oznacza, że Sąd I instancji naruszył art. 16 ust. 10 u.p.p.w.d. w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 3 u.p.p.w.d. oraz w zw. z art. 68 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia 883/2004, poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na bezpodstawnym uznaniu, że ustalenie, iż doszło do nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i nałożenie obowiązku zwrotu wypłaconej kwoty powiększonej o odsetki, wymaga zbadania okoliczności skorzystania z uprawnienia do tożsamych świadczeń w innym państwie oraz że dopiero faktyczna kumulacja świadczeń z różnych systemów zabezpieczenia społecznego, której mają przeciwdziałać przepisy o koordynacji świadczeń wypełnia przesłankę ustaloną w art. 25 ust. 2 pkt 3 u.p.p.w.d. W konsekwencji Sąd I instancji naruszył art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. przyjmując, że organ powinien dysponować dokumentami potwierdzającymi pobieranie w innym państwie, to jest w Norwegii, świadczenia tożsamego ze świadczeniem wychowawczym i dokonać ich oceny. W następstwie ww. naruszeń prawa Sąd I instancji naruszył art. 25 ust. 2 pkt 3 i art. 25 ust. 3 u.p.p.w.d. uznając zastosowanie tych przepisów za przedwczesne. Sąd I instancji naruszył również art. 134 § 1 p.p.s.a. przyjmując, że w granicach sprawy ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego mieści się kwestia rodzaju i wysokości świadczeń, z których mąż skarżącej korzystał lub mógł korzystać na podstawie ustawodawstwa norweskiego. Sąd I instancji naruszył ponadto art. 91 ust. 3 Konstytucji RP dokonując wykładni przepisów prawa krajowego w sposób naruszający zasadę pierwszeństwa prawa unijnego. Mając na uwadze podane argumenty i uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną do rozstrzygnięcia, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O odstąpieniu od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. uznając, że w tej sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym stanowi ten przepis. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał wniosku dotyczącego przyznania wynagrodzenia ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi skarżącego, gdyż należne od Skarbu Państwa wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258-261 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 1 sierpnia 2022
- Symbol z opisem
- 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
- Hasła tematyczne
- Pomoc społeczna
- Skarżony organ
- Minister Pracy i Polityki Społecznej
- Sędziowie
- Karol Kiczka Maria Grzymisławska-Cybulska Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
art. 16 ust. 1, ust. 5, ust. 6 i ust. 10, art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 3 i 6, ust. 3, ust. 9, art. 27 ust. 1 · Dz.U. 2019 poz. 2407
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Wa 73/24 · 9 kwietnia 2024
Wyrok WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2024 r., I SA/Wa 73/24
Sygnatura: III SA/Kr 11/24 · 9 kwietnia 2024
Wyrok WSA w Krakowie z 9 kwietnia 2024 r., III SA/Kr 11/24
Sygnatura: II SA/Bd 1313/23 · 9 kwietnia 2024
Wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 kwietnia 2024 r., II SA/Bd 1313/23
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny