Sygnatura
I OSK 1365/26
Postanowienie NSA z 3 listopada 2026 r., I OSK 1365/26
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 3 listopada 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Karol Kiczka po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I.R. i S.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 31 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Bd 88/26 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi I.R. i S.R. na działania Burmistrza [...] w przedmiocie sprzedaży lokalu komunalnego postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
PISMEM Z DNIA 28 GRUDNIA 2025 R. I.R. I S.R. ZASKARŻYLI DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W BYDGOSZCZY SKARGĘ NA BEZCZYNNOŚĆ BURMISTRZA [...] W ZAKRESIE PODJĘCIA DZIAŁAŃ DOTYCZĄCYCH ZGŁOSZONEGO PROBLEMU ZAWILGOCENIA I ZAGRZYBIENIA MIESZKANIA WYNIKAJĄCEGO Z NIEUŻYTKOWANIA LOKALU SĄSIEDNIEGO, BĘDĄCEGO WŁASNOŚCIĄ GMINY [...], DZIAŁANIA BURMISTRZA [...] POLEGAJĄCE NA SPRZEDAŻY LOKALU KOMUNALNEGO POŁOŻONEGO W MIEJSCOWOŚCI [...] Z NARUSZENIEM ZASAD GOSPODAROWANIA MIENIEM GMINNYM, Z POMINIĘCIEM OBOWIĄZKU ZAPEWNIENIA PRAWIDŁOWEGO WYKORZYSTANIA LOKALU NA CELE MIESZKANIOWE, ORAZ UCHWAŁĘ NR IX/96/2025 RADY MIEJSKIEJ W [...] Z DNIA 20 LUTEGO 2025 R., KTÓRA UZNAŁA ZA BEZZASADNĄ SKARGĘ NA DZIAŁANIA BURMISTRZA, AKCEPTUJĄC NIEZGODNE Z PRAWEM I NIEGOSPODARNE DZIAŁANIE ORGANU WYKONAWCZEGO GMINY. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Bydgoszczy z dnia 6 lutego 2026 r. rozdzielono wniesioną skargę na trzy odrębne. Postanowieniem z dnia 31 marca 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę w przedmiocie sprzedaży lokalu komunalnego, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na cywilnoprawny charakter czynności zbywania nieruchomości stanowiących własność gminną. Sąd zaznaczył, że do zbycia lokali komunalnych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a sprawa rozporządzenia nieruchomością przez jej właściciela nie zawiera elementu administracyjnego. Jako taka czynność ta nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej ani innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, który dawałby podstawę do przyjęcia kognicji sądu administracyjnego. Na powyższe postanowienie skarżący wywiedli skargę kasacyjną, zaskarżając je w całości. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.) polegające na uznaniu, że przepis ten nie ma w niniejszej sprawie zastosowania z uwagi na to, że sprawa dotycząca sprzedaży lokalu komunalnego na charakter cywilnoprawny, a nie administracyjny, podczas gdy skarżący nie są stroną umowy sprzedaży lokalu komunalnego objętego skarga, ale są mieszkańcami lokalu sąsiedniego, a także mieszkańcami gminy, której majątek jako jednostki samorządu terytorialnego został zbyty z zastosowaniem bonifikaty, na rzecz osoby, która nie spełniała do tego przesłanek. Zdaniem skarżących ten przepis daje podstawę do rozpoznania ich skargi merytorycznie, albowiem obejmuje ona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień i obowiązków, które organ podejmował z naruszeniem prawa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, z późn. zm., dalej też p.p.s.a., ustawa procesowa), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który nie bada całokształtu sprawy, ale ogranicza się do weryfikacji zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Analiza zacytowanego powyżej przepisu wskazuje, że w zakresie właściwości sądów administracyjnych mieszczą się tylko takie akty lub czynności, które zawierają element władztwa administracyjnego. Działanie władcze to takie działanie, w którym o treści uprawnienia lub obowiązku przesądza jednostronnie organ wykonujący administrację publiczną, a adresat jest związany tym jednostronnym działaniem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt I OSK 60/24). W rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że doszło do wydania rozstrzygnięcia władczego. Sprzedaż nieruchomości, w tym lokali komunalnych, dotychczasowym ich najemcom regulowana jest bowiem przepisem art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2026 r. poz. 399, dalej: u.g.n.). Zgodnie z tym przepisem w przypadku zbywania nieruchomości osobom fizycznym i prawnym pierwszeństwo w ich nabyciu, z zastrzeżeniem art. 216a, przysługuje osobie, która jest najemcą lokalu mieszkalnego, a najem został nawiązany na czas nieoznaczony. Odnotować w tym miejscu należy, że sprzedaż nieruchomości jako czynność prawna uregulowana w Kodeksie cywilnym powoduje powstanie stosunku cywilnoprawnego, a nie administracyjnoprawnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 1114/15). Jako taka sprawa sprzedaży nieruchomości, w tym również lokalu komunalnego, dotychczasowemu jego najemcy nie ma charakteru sprawy administracyjnej podlegającej kognicji sądów administracyjnych. Oznacza to, że za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do uchylenia prawidłowego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 16 września 2026
- Symbol z opisem
- 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
- Hasła tematyczne
- Odrzucenie skargi
- Skarżony organ
- Burmistrz Miasta i Gminy
- Sędziowie
- Karol Kiczka /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 3 § 2 pkt 4, art. 182 § 1 i 3, art. 184 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
art. 34 § 1 pkt 3 · Dz.U. 2026 poz. 399
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SA/Sz 318/26 · 30 października 2026
Postanowienie WSA w Szczecinie z 30 października 2026 r., II SA/Sz 318/26
Sygnatura: II SA/Sz 877/26 · 30 października 2026
Postanowienie WSA w Szczecinie z 30 października 2026 r., II SA/Sz 877/26
Sygnatura: I OSK 2068/23 · 29 października 2026
Wyrok NSA z 29 października 2026 r., I OSK 2068/23
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny