Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 1163/25

I OSK 1163/25 - Wyrok NSA z 2026-04-29

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
29 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie sędzia NSA Iwona Bogucka sędzia del. WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Marita Gagatek-Jarzyna po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2025 r. sygn. akt I SA/Wa 2224/24 w sprawie ze skargi B. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 22 stycznia 2025 r. I SA/WA 2224/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B. M. (Skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (Kolegium) z [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania. Skarżący zaskarżył wyrok Sądu Wojewódzkiego skargą kasacyjną w całości zarzucając mu na podstawie art, 174 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: a) art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej nazywanej: "k.p.a.") poprzez jego niezastosowanie i wydanie wyroku sprzecznego z zasadą praworządności, podczas gdy z przepisów k.p.a. wynika, że organy działają na podstawie przepisów prawa; b) art. 8 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania Skarżącego do władzy publicznej, z pominięciem zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, podczas gdy z przedmiotowego przepisu wynika obowiązek podejmowania przez organy administracji działań, które są "zrozumiałe dla obywateli, a skutki niedopełnienia obowiązków służbowych czy niewłaściwe prowadzenie postępowania nie może działać na niekorzyść obywateli"; c) art. 9 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepoinformowanie Skarżącego w sposób należyty i wyczerpujący o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jego prawa i obowiązków podczas gdy z przepisu wynika, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego; d) art. 35 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie skutkujące rozpoznawaniem sprawy z wniosku Skarżącego przez okres ponad dwóch lat, podczas gdy z przepisu wynika obowiązek załatwienia przez organy administracji publicznej sprawy bez zbędnej zwłoki; e) art. 36 k.p.a, poprzez jego niezastosowanie polegające na niepoinformowaniu Skarżącego o przekroczeniu terminu rozpoznania sprawy i niewskazani« nowego terminu do załatwienia sprawy, podczas gdy przepis ten obliguje organy administracji publicznej do informowania stron i uczestników postępowania o niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie oraz powodach takiego stanu rzeczy. f) art. 66 § 3 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na stwierdzeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o braku możliwości ustalenia organu właściwego do rozpatrzenia podania strony w sytuacji, kiedy w momencie składania podania przez stronę organem właściwym było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie - Organ I instancji, który w zastępstwie merytorycznego rozpoznania sprawy błędnie dokonał zwrotu podania strony. W związku z powyższym na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Skarżący wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonego wyroku całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; 2. na podstawie art. 203 p.p.s.a zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego od organu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że w momencie składania wniosku o ustalenie niezasadności podwyższenia stawki opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu położonego w Warszawie (dalej nazywany jako: "Wniosek"), działał zgodnie z obowiązującymi przepisami, na podstawie art. 78 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 2204 ze zm., dalej nazywanej, "u.g.n"). Przedmiotowy wniosek został wniesiony do Kolegium za pośrednictwem Prezydenta m. st. Warszawy (Prezydent) 7 stycznia 2019 r. - a zatem w momencie, kiedy Kolegium było podmiotem właściwym do rozstrzygania przedmiotowej kwestii. Natomiast to urząd Miasta Stołecznego Warszawy przekazał wniosek z dużym opóźnieniem do Kolegium bowiem nastąpiło to dopiero w dniu 5 marca 2021 r. Postanowienie, w którym Kolegium powoływało się na zmianę we wskazanych powyżej regulacjach, uzasadniając zwrot wniosku Skarżącego na podstawie art. 66 § 3 k.p.a., co podtrzymał w skarżonym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wpłynęło do pełnomocnika Skarżącego dopiero 25 lutego 2021 r, a więc ponad dwa lata po złożeniu Wniosku. Nie ulega wobec tego wątpliwości, że organ administracji, oraz Sąd Administracyjny odmawiając rozpatrzenia wniosku Skarżącego naruszyły podstawowe zasady postępowania administracyjnego tj. zasadę praworządności zawartą w art. 6 k.p.a., zasadę pogłębiania zaufania- zawartą w art. 8 § 1 k.p.a. oraz zasadę udzielania informacji zawartą w art. 9 k.p.a. Niezależnie od powyższego, Postanowienie naruszyło także art. 35 k.p.a. (w zakresie rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki) oraz art. 36 k.p.a. (w zakresie obowiązku informowania o zwłoce w załatwieniu sprawy oraz jej przyczynach), a zwracając wniosek Skarżącego na podstawie art. 66 § 3 k.p.a w następstwie rozpatrzenia sprawy, niewłaściwe ww. przepis zastosowały. Skarżący podkreślił, że zawarta w art. 6 k.p.a. zasada legalizmu, określana również zasadą legalności lub zasadą praworządności (zob. np. A. Wiktorowska, Zasady ogólne, s. 273-276; Janowicz, Komentarz, 1999, s. 64; Przybysz, Komentarz, 2007, s. 41; J. Borkowski, w: R. Hauser, Z. Niewiadomski, A. Wróbel (red.), System, s. 41; M. Stolarska, Zasada legalności oraz zasada praworządności w polskim prawie administracyjnym - synonimiczność czy odmienność? Casus 2012, Nr 1, s. 13 i n.) należy do tych zasad ogólnych postępowania administracyjnego, które zostały równocześnie explicite wyrażone w Konstytucji RP. Działanie na podstawie prawa oznacza: działanie na podstawie obowiązującej normy prawnej, prawidłowe ustalenie znaczenia normy prawnej, niewadliwie dokonaną subsumcję, prawidłowe ustalenie następstw prawnych. W omawianej sytuacji zarówno Kolegium jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sposób całkowity pominęły zasadę legalizmu i wynikające z niej obowiązki jakie ustawodawca nałożył na organy administracji publicznej w efekcie czego w zastępstwie rozpatrzenia złożonego do właściwego organu i w odpowiednim terminie wniosku Skarżącego wydane zostało postanowienie stwierdzające, że Kolegium utraciło swoją właściwość rzeczową do rozpoznania złożonego wniosku, co doprowadziło do sytuacji w której Skarżący w istocie nie posiadał faktycznej możliwości złożenia podania o ustalenie niezasadności podwyższenia stawki opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste które zakończyło by się jego rozpatrzeniem. Powyższe rozstrzygnięcie w sposób oczywisty narusza zasadę zaufania do władz publicznych wyrażoną w art. 8 k.p.a. z której wynika wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Zasada zaufania wyrażona w ww. przepisie ma kontekst konstytucyjny. Organy administracji publicznej są obowiązane, w ramach wykładni zgodnej z Konstytucją RP, uwzględniać, że zasada zaufania, również w aspekcie procesowym, jest zasadniczym elementem zasady demokratycznego państwa prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z 4 lutego 2010 r. II SA/Wa 800/09)". Skarżący podkreślił, że pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa zasada wyrażona w art. 8 k.p.a. wyznacza standardy funkcjonowania organów administracji publicznej, które powinny działać w taki sposób, aby podstawy ich działania były zrozumiałe dla obywateli, a skutki niedopełnienia obowiązków służbowych czy niewłaściwe prowadzenie postępowania nie może działać na niekorzyść obywateli". Wytyczne wskazane w przytoczonym orzecznictwie nie zostały wdrożone przez Kolegium w decyzji utrzymanej w mocy skarżonym wyrokiem. Nie można bowiem stwierdzić, że w sytuacji, w której strona postępowania administracyjnego składa wniosek w terminie do właściwego organu, w skutku czego wniosek ten zostaje zwrócony, w jakikolwiek sposób jest to działanie wzbudzające zaufanie obywateli do organów państwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaakceptował działania Kolegium sprzeczne z podstawowymi zasadami zawartymi w k.p.a., które obligują organy administracji publicznej do podejmowania działań na korzyść obywateli. Kolegium mimo, iż otrzymało Wniosek Skarżącego w 2019 roku dopiero po upływie ponad dwóch lat wydało postanowienie o zwrocie podania, a także wskazało, że po nowelizacji podmiotem właściwym do rozstrzygania kwestii związanych z niezasadnością podwyższenia opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu jest sąd powszechny. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że rozpatrzenie przedmiotowego podania przez organ skutkowałoby koniecznością stwierdzenia jego nieważności na podstawie art 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jako wydanej z naruszeniem przepisów o właściwości i z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wskazał, że utrzymanie w mocy przez Kolegium postanowienia z [...] września 2021 r. wydanego przez Kolegium w sprawie o sygnaturze [...] w sposób wysoce niekorzystny rzutuje na sytuację Skarżącego, który jest zobligowany do uiszczania podwyższonej opłaty rocznej, a dodatkowo chcąc wzruszyć wyżej wskazane postanowienie będzie zmuszony ponieść koszty związane z wniesieniem powództwa do sądu powszechnego, co nie jest działaniem organów administracji zgodnym z zasadą budowania zaufania obywateli do organów państwa. W treści zaś artykułu 9 k.p.a. została wyrażona zasada ogólna informowania zwana zasadą czuwania przez organ administracji nad interesem strony i innych osób biorących udział w postępowaniu Zasada ta określana jest również jako zasada obowiązku organów administracji publicznej udzielania informacji faktycznej i prawnej. Orzecznictwo Wojewódzkich Sądów Administracyjnych dokładnie opisuje jak mają wyglądać realizacje obowiązków zawartych w art. 9 Wynika z niego, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 KPA polega rn.in. na powinności organu administracji poinformowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione przez stronę, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej przez stronę. Ponadto, obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, jego naruszenie zaś należy traktować jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji (por. wyroki WSA w Gdańsku z 19 stycznia 2022 r. II SA/Gd 1386/21, WSA w Rzeszowie I SARz 793/21. Przenosząc powyższe orzecznictwo na grunt omawianej sprawy Skarżący wskazał, że Kolegium rażąco naruszyło prawo Skarżącego do udzielania mu informacji. Skarżący bowiem ponad dwa lata czekał na rozpoznanie jego sprawy przez Kolegium, a następnie po tak znacznym czasie otrzymał informację, że Kolegium utraciło swoją właściwość rzeczową do rozpoznania Wniosku. Przyjmując nawet (tylko na potrzeby poczynionych rozważań), że stanowisko SKO i tożsame stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego są prawidłowe to Kolegium już w sierpniu 2019 roku winno poinformować Skarżącego o utraceniu właściwości rzeczowej do rozpatrzenia Wniosku oraz możliwości wniesienia powództwa do sądu powszechnego, czego nie uczyniło, aktywnie pogarszając sytuację Skarżącego , który przez okres dwóch lat przeświadczony o rozpatrywaniu podania przez SKO nie złożył pozwu do sądu powszechnego, i ponosił ciężar podwyższonej stawki procentowej opłaty rocznej. Skarżący przedstawił również argumentację zmierzającą do wykazania, że brak było podstaw do zmiany stawki procentowej z tytułu użytkowania wieczystego. Podsumowując, w ocenie Skarżącego brak przepisów przejściowych nie może prowadzić do takiego zastosowania nowych regulacji, które zablokują możliwość rozpoznania przedmiotowego Wniosku. Skarżący zgodnie z obowiązującymi przepisami wniósł Wniosek w terminie do właściwego do jego rozpoznania organu, natomiast wskutek bezczynności organu i późniejszego wejścia w życie przepisów Ustawy, Kolegium uznało się niewłaściwym rozpoznania Wniosku po ponad dwóch latach od jego wniesienia i po ponad półtora roku od czasu obowiązywania Ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wskazał w Skarżonym wyroku w jaki sposób sprawa ta powinna być rozwiązana tak aby doprowadzić do rozpatrzenia wniosku Skarżącego, jedynie zaabsorbował twierdzenia i działania Kolegium, które nic doprowadziły do merytorycznego rozpoznania sprawy. Odnosząc się do zastosowania wobec wniosku instytucji zwrotu podania uregulowanej w art, 66 § 3 Skarżący wskazał, że to po stronie organu administracji stoi obowiązek rozpatrzenia wniosku składanego przez stronę, w odpowiednim terminie, jeżeli żądanie wniosku nie wymaga dodatkowych wyjaśnień strony, a wniosek został złożony w terminie i do właściwego organu, tak jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie. Zgodnie bowiem z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2008 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 95/07 "W sytuacji, gdy postępowanie administracyjne wszczynane jest na wniosek strony to od jej woli zależy w jakim trybie ma być przeprowadzone to postępowanie. Organ nie jest zatem uprawiony do decydowania w tym zakresie, nawet jeśli w jego ocenie dokonany przez niego wybór trybu postępowania jest najbardziej dla strony korzystny. Zauważyć jednocześnie należy, iż wynikający z art 9 KPA, obowiązek organu administracji publicznej do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, nie obejmuję-tych praw i obowiązków, które podlegają ustaleniu w innym postępowaniu. Powyższe nie oznacza jednak, że organ może pozostawać bierny wobec żądań strony, których rozpoznanie nie należy do jego właściwości, a które zawarte zostały w adresowanym do niego podaniu. W tej sytuacji powinien bowiem podjąć działania zgodne z art 66 KPA". Mając na względzie powyższe orzeczenie, stwierdzić należy, że to właśnie bierność organu doprowadziła do sytuacji, w której wniosek strony został zwrócony, nie zaś jakiekolwiek działanie Skarżącego. Niewłaściwie zatem został zastosowany art. 66 § 3 k.p.a ponieważ po dokonaniu jego wykładni celowościowej, oczywistym staje się, że służy on przeciwdziałaniu sytuacjom w których organ administracji będąc niewłaściwym do rozpoznania sprawy, orzeka w kompetencjach sądu powszechnego. Celem tego przepisu nie jest bowiem zwracanie poprawnie złożonych wniosków stronie, a jedynie takich których wadliwość nie pozwala na ustalenie organu, który kwestię zawarta we wniosku powinien rozpatrywać. Tym samym w ocenie Skarżącego należy wskazać, że Wniosek powinien zostać rozpoznany według przepisów procedury obowiązujących w chwili jego złożenia. Nie zmieniły się bowiem przepisy mające wpływ na rozpoznanie Wniosku, ale przepisy procedury, które w wyniku ponad dwuletnia bezczynności organu spowodowały, że Wniosek został zwrócony przez organ, mimo dopełnienia przez Skarżącego wszelkich przewidzianych prawem czynności i mimo ciążącego na organie obowiązku jego rozpoznania, ponieważ Wniosek wniesiony został w terminie do właściwego do lego rozpoznania organu. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Przystępując do rozpoznania skargi kasacyjnej zwrócić należy uwagę na nieprawidłowość sformułowania podniesionych w niej zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Dla poprawności zarzutu sformułowanego w ramach drugiej podstawy kasacyjnej, tj. art. 174 pkt 2 p.p.s.a. konieczne jest wskazanie przepisów procedury sądowoadministracyjnej naruszonych przez sąd w powiązaniu z właściwymi przepisami regulującymi postępowanie przed organami. Sąd administracyjny nie orzeka na podstawie przepisów k.p.a., lecz na podstawie przepisów p.p.s.a. To na podstawie tej ustawy sąd administracyjny ocenia legalność postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie przepisów k.p.a. Stąd prawidłowo sformułowany zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) powinien przywoływać odpowiednie przepisy procedury sądowoadministracyjnej, ale w powiązaniu z przepisami k.p.a., jak również innymi przepisami dotyczącymi postępowania, jeżeli takie przepisy w danej sprawie miały zastosowanie. W niniejszej sprawie Skarżący nie powiązał zarzutu naruszenia przepisów k.p.a. z przepisami p.p.s.a., co oznacza, że zarzut naruszenia przepisów postępowania sformułowany został wadliwie. Niezależnie od tej oceny, tak sformułowane zarzuty wymagają jednak wypowiedzi Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie przywołanej za ich pomocą argumentacji (por.: uchwała NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09). Stawiając zarzuty naruszenia art. 6. art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. Skarżący pomija, że zgodnie z art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce unieruchomościami (brzmienie obowiązujące na datę wydania zaskarżonego postanowienia wynika z Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 z późn. zm., dalej "u.g.n."). do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Do postępowania, o którym mowa wyżej, stosuje się również przepisy o opłatach i kosztach. Przepis ten w stanie prawnym obowiązującym do daty wejścia w życie ustawy z dnia ustawy z 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy o Krajowym Zasobie Nieruchomości oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1309, dalej "ustawa nowelizująca") znajdował zastosowanie w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 73 u.g.n. Stosownie bowiem do brzmienia art. 73 ust. 2 zdanie 2 u.g.n. przed datą powyższej nowelizacji, "przy dokonywaniu zmiany stawki procentowej stosuje się tryb postępowania określony w art. 78-81." Z brzmienia powyższego przepisu wynika zatem, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 73 u.g.n. a dotyczącym zmiany stawki procentowej znajdują zastosowanie następujące przepisy k.p.a. o wyłączeniu pracownika oraz organu (art. 24–27); o załatwianiu spraw (art. 35–38), o doręczeniach (art. 39–49b), o wezwaniach (art. 50–56), o terminach (art. 57–60), o postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń (art. 61–126, 154–159 i 161–163a), o kosztach (art. 261–267). Wśród przepisów tych nie wymieniono przepisów części Działu I Rozdziału 2 k.p.a., w którym zawarte są przywołane przez Skarżącego przepisy art. 6, art. 8 § 1 oraz art. 9 k.p.a., co czyni niezasadnymi zarzuty objęte punktami a-c petitum skargi kasacyjnej. W zarzutach objętych punktem d i e skargi kasacyjnej Skarżący zarzucał naruszenie art. 35 i 36 k.p.a. Odnosząc się do tak wskazanych podstaw kasacyjnych wyjaśnić należy, że przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd pierwszej instancji zarzuca skarga kasacyjna, a w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej Skarżący nie wskazał konkretnych jednostek redakcyjnych wskazanych przez siebie przepisów art. 35 i 36 k.p.a. jak jednak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, naruszenie tychże przepisów polegało na nieterminowym w ocenie Skarżącego rozpoznaniu złożonego przez niego wniosku. Odnosząc się zatem do tak uzasadnionego zarzutu wyjaśnić należy, że rozpoznawana sprawa nie dotyczy skargi na bezczynność czy też przewlekłe prowadzenie postępowania ale sprawy dotyczącej zwrotu wniesionego przez Skarżącego podania o ustalenie niezasadności podwyższenia stawki opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu położonego w W. przy ul. S. [...] działka ewidencyjna [...] z obrębu [...], związanego z lokalem [...]. Zwrócić należy również uwagę, że postępowanie przed Kolegium zostało wszczęte z momentem przekazania mu przez Prezydenta wniosku Skarżącego, to jest z dniem 5 marca 2021 r., a więc już po dacie wejścia w życie ustawy nowelizującej. Sąd kasacyjny dostrzega, że Kolegium postanowienie o zwrocie wniosku wydało 16 września 2021 r., a więc po upływie przeszło pół roku, zaś wniosek Skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy rozpoznany został blisko cztery miesiące później to jest 21 stycznia 2022 r. Zwłoka pomiędzy datą otrzymania przez Kolegium wniosku a datą uznania, że podlega on zwrotowi, co za tym idzie naruszenie wskazanych przez Skarżącego przepisów dotyczących terminów rozpoznawania spraw nie może być jednak uznane za mające istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący w zarzucie objętym punktem f petitum skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi Wojewódzkiemu błędne zastosowanie art. 66 § 3 k.p.a. polegające na stwierdzeniu braku możliwości wskazania organu właściwego do rozpoznania podania strony w sytuacji, w której w momencie składania podania organem właściwym było Kolegium. Sąd kasacyjny nie kwestionuje stanowiska Skarżącego, że w momencie wystosowania przez niego wniosku o ustalenie, że wypowiedzenie dotychczasowej stawki procentowej opłaty rocznej Kolegium było organem właściwym do jego rozpoznania. Jednak w okresie między datą wystosowania przez Skarżącego owego pisma, a datą jego przekazania przez Prezydenta do Kolegium doszło do zmiany przepisów prawa, w tym art. 73 u.g.n., skutkującej utratą właściwości Kolegium do rozpoznawania takich wniosków. Jak wyjaśniał Sąd Wojewódzki, w ustawie nowelizującej "ustawodawca nie zawarł przepisów intertemporalnych odnośnie zastosowania trybu z art. 73 ustawy, skutkiem czego do sprawy wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życia ustawy zmieniającej, zdaniem Sądu, należy wprost stosować przepisy ustawy w zmienionym brzmieniu, obowiązującym od 15 sierpnia 2019 r. Co do zasady bowiem, milczenie ustawodawcy co do reguły intertemporalnej należy uznać za przejaw jego woli bezpośredniego działania nowego prawa (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 listopada 2006 r., w sprawie K 30/06 OTK-A 2006 nr 10, poz. 149). Natomiast zasada bezpośredniego działania nowego prawa polega na tym, że nowe przepisy należy stosować do wszelkich stosunków prawnych i zdarzeń, które powstaną po ich wejściu w życie, jak również tych, które powstały wcześniej, ale nadal – pod ich rządami – trwają (vide: wyrok WSA w Gliwicach z 29 maja 2018 r., sygn. akt III SA/Gl 228/18, LEX nr 2511216)." Bark zawarcia w przepisach ustawy nowelizującej przepisów przejściowych oznaczał w ocenie Sądu Wojewódzkiego, że w nowym stanie prawnym odpadła zupełnie kompetencja ustawowa dla samorządowego kolegium odwoławczego do rozstrzygania sporów wynikłych na tle zmiany stawki procentowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu w związku z trwałą zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. W konsekwencji Sąd Wojewódzki uznał, że zasadnie Kolegium zwróciło Skarżącemu wniosek z 7 stycznia 2019 r. dotyczący żądania rozstrzygnięcia takiego właśnie sporu, ponieważ stosownie do treści art. 66 § 3 k.p.a. w sytuacji gdy podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Stanowisko powyższe Sąd kasacyjny w pełni podziela. Słusznie Sąd Wojewódzki wskazał, że rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji administracyjnej w sprawie, w której odpadła kompetencja organu do rozpoznania sprawy, oznaczałoby że decyzja wydana została warunkach nieważności, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., to jest z naruszeniem przepisów o właściwości oraz bez podstawy prawnej (por. stanowisko wyrażone w wyrokach NSA z 6 marca 2026 r. I OSK 1143/24, I OSK 1142/24 i I OSK1141/24). Sąd kasacyjny zwraca również uwagę, że skoro przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami przewidują obecnie drogę sądową do uregulowania kwestii związanych ze zmianą wysokości stawki opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości, to stanowisko Skarżącego w świetle którego pozbawiony został możliwości kwestionowania dokonanej zmiany jest nieprawidłowe. Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.

Informacje o sprawie

Data wpływu
28 lipca 2025
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Anna Wesołowska /sprawozdawca/ Iwona Bogucka Piotr Przybysz /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny