I OPP 46/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Z.S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 330/17 ze skargi Z.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

W dniu 24 maja 2019 r. (data prezentaty) Z.S. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego – za pośrednictwem WSA w Krakowie – skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 330/17 na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Z akt sprawy wynika, że ww. skarga Z.S. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 24 marca 2017 r. Zarządzeniem z tego samego dnia sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Kr 330/17, nadano symbol, wskazano strony i przedmiot postępowania, wyznaczono sędziego sprawozdawcę. W dniu 28 marca 2017 r. przesłano skarżącemu odpis odpowiedzi na skargę. Następnie zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2017 r. sprawę przedłożono do wyznaczenia terminu rozprawy, a w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawę skierowano na termin rozprawy na dzień 24 maja 2017 r., o czym powiadomiono strony postępowania. W związku ze złożonym przez skarżącego wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, w dniu 10 maja 2017 r. przesłano skarżącemu urzędowy formularz "PPF" celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie w dniu 16 maja 2017 r. uchylono zarządzenie o wyznaczeniu terminu rozprawy. Zarządzeniem z dnia 31 maja 2017 r. wezwano skarżącego do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedłożenie dokumentów niezbędnych do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 3 lipca 2017 r. umorzono postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek o ustanowienie adwokata. Odpis niniejszego postanowienia doręczono skarżącemu przy piśmie z dnia 5 lipca 2017 r. W dniu 25 lipca 2017 r. (data prezentaty Sądu) Z.S. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 330/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Zarządzeniem z dnia 4 września 2017 r. sprawę skierowano na termin rozprawy na dzień 4 października 2017 r., o czym powiadomiono strony postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 330/17oddalił skargę. Po zakończeniu postępowania w niniejszej sprawie Z.S. składał kolejne pisma do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które wobec ich niesprecyzowania pomimo wezwania zarządzeniami z dnia 11 grudnia 2017 r., z dnia 27 marca 2018 r., z dnia 27 sierpnia 2018 r., z dnia 5 listopada 2018 r., z dnia 3 stycznia 2019 r. pozostawiono bez rozpoznania. W tych okolicznościach, skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu. Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej, jako: "ustawa"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Ustawa nie określa, wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy. W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (24 marca 2017 r.) do dnia wniesienia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (24 maja 2019 r.) upłynął co prawda więcej niż rok, jednak należy mieć przy tym na uwadze, że WSA w Krakowie zakończył postępowanie wyrokiem z dnia 4 października 2017 r. o oddaleniu skargi. W samym zaś postępowaniu prowadzonym przez Sąd I instancji, wszelkie czynności procesowe podejmowane były bez zbędnej zwłoki. Pierwszy termin rozprawy wyznaczono na dzień 24 maja 2017 r., jednakże na skutek złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy termin ten został odwołany. Pomimo to jednak wyrok w sprawie został wydany w ciągu siedmiu miesięcy od dnia wpływu skargi do Sądu. Skarga na przewlekłość tego postępowania sądowego jest zatem niezasadna. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.