I OPP 28/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia NSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi H. S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 1484/23 ze skargi H. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 14 lipca 2023 r., znak: NWXIV.7581.3.13.2023 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia: odrzucić skargę na przewlekłość postępowania.

Pismem z 3 listopada 2023 r. (data wpływu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach) H. S. (dalej także: "skarżący") wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 1484/23. Skargę zarejestrowano w Naczelnym Sądzie Administracyjnym 17 listopada 2023 r. Zarządzeniem z 17 listopada 2023 r. Przewodniczący Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w kwocie 200 złotych - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega odrzuceniu. Wezwanie do uiszczenia wpisu skarżący odebrał 4 grudnia 2023 r. Termin na uiszczenie wpisu upłynął bezskutecznie 11 grudnia 2023 r. Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2023 r. poz. 1725, dalej: "ustawa") skarga na przewlekłość postępowania podlega stałej opłacie w wysokości 200 zł. Powołany akt prawny nie przewiduje procesowych skutków nieuiszczenia wpisu, jednak w myśl art. 8 ust. 2 ustawy w sprawach w niej nieuregulowanych do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym, obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Wobec powyższego w rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajduje art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "ppsa"), który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W piśmie z 18 grudnia 2023 r. (data wpływu do Naczelnego Sądu Administracyjnego) skarżący podniósł m.in., że nie zostało mu doręczone zarządzenie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu, jak również kwestię zaskarżalności takiego zarządzenia. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że wbrew twierdzeniu skarżącego doręczenie stronie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi jest równoznaczne z doręczeniem odpisu zarządzenia przewodniczącego w tym przedmiocie i wywiera skutek prawny. Zgodnie bowiem z art. 167 ppsa przepisy dotyczące orzeczeń (w tym również o doręczaniu orzeczeń) stosuje się co do zarządzeń jedynie odpowiednio, a nie wprost. Stosowanie "odpowiednio" przepisu prawa oznacza niezbędną adaptację (i ewentualnie zmianę niektórych elementów) normy do zasadniczych celów i form danego postępowania, jak również pełne uwzględnienie charakteru i celu danego postępowania oraz wynikających stąd różnic w stosunku do uregulowań, które mają być zastosowane. Odnośnie zaskarżalności powyższego zarządzenia wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 ppsa zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 ppsa. Nadto zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy (art. 227 § 1 ppsa). Ustawodawca, w powołanej wyżej ustawie, nie przewidział natomiast środków odwoławczych od orzeczeń (zarówno wyroków jak i postanowień) Naczelnego Sądu Administracyjnego. Powyższa uwaga ma zastosowanie także do zarządzeń Przewodniczącego Wydziału w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, poprzez odesłanie z art. 167 ppsa. Od orzeczeń i zarządzeń wydawanych w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie przysługują żadne środki odwoławcze i stają się one prawomocne z chwilą ich wydania, stosownie do art. 168 § 1 ppsa. Wobec powyższego należy także zauważyć, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, jako niezaskarżalne, nie wymagało uzasadnienia (art. 163 § 2 a contrario). Skoro zarządzenie to nie wymaga uzasadnienia ani nie jest zaskarżalne, to przyjąć należy, że ma charakter wyłącznie techniczny, przez co w świetle art. 167 ppsa nie zachodzi potrzeba doręczania stronie odpisu takiego zarządzenia a za wystarczające uznać należy skierowanie do strony wezwania na jego podstawie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 220 § 3 ppsa w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.