I GZ 63/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1639/18 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi D. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1639/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę D. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca lub spółka) na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2018 r. w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 4 października 2018 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez nadesłanie oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu, z którego wynika upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do występowania w imieniu strony skarżącej przed sądami administracyjnymi (np. odpis z krajowego rejestru sądowego), potwierdzającego umocowanie w dacie wniesienia skargi. Jednocześnie zgodnie z zarządzeniem z dnia 4 października 2018 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Z uwagi na niepodjęcie przez skarżącą, pomimo dwukrotnej awizacji, przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braku formalnego i fiskalnego skargi, zgodnie z art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uznano ją za skutecznie doręczoną z dniem 26 października 2018 r. i pozostawiono w aktach sprawy. Termin do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz uiszczenia wpisu od skargi upływał z dniem 2 listopada 2018 r. W zakreślonym terminie skarżąca nie uzupełniła braków formalnych oraz fiskalnych skargi (brak uiszczenia należnego wpisu). W tym stanie rzeczy Sąd I instancji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 220 § 3 p.p.s.a., orzekł o jej odrzuceniu. Skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie Sądu I instancji, wnosząc o jego uchylenie z uwagi na niedokonanie skutecznego doręczenia skarżącej spółce wezwania do usunięcia braków skargi. Argumentację na poparcie powyższego zarzutu skarżąca zawarła w uzasadnieniu zażalenia. Skarżąca kwestionuje skuteczność doręczenia przedmiotowego wezwania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przechodząc do istoty rzeczy stwierdzić należy, że stosownie do art. 73 § 1 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 - 72 p.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zgodnie z art. 73 § 2 p.p.s.a., zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Stosownie do § 3 tego artykułu, w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia, tj. awizo. Przepisy te wprowadzają fikcję prawną doręczenia, co oznacza, że na ich podstawie – wbrew faktom – uznajemy przesyłkę za doręczoną, a skutek ten zachodzi z mocy samego prawa "z upływem ostatniego dnia okresu". Odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Odbiór przesyłki przez adresata po upływie 14 dni od daty jej złożenia w urzędzie pocztowym jest bowiem czynnością organizacyjno-techniczną, nie mającą znaczenia dla zaistnienia skutku w postaci doręczenia, uzależnionego wyłącznie od spełnienia warunku przewidzianego w ustawie – upływ ostatniego dnia okresu. Dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując taką próbę należy mieć na względzie, że na stronie spoczywa obowiązek przedstawienia wiarygodnych środków dowodowych. Strona skarżąca twierdzi, że zawiadomień o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej (awiz) nie otrzymała. W uzasadnieniu zażalenia wskazuje, że nieodebranie przesyłki poleconej nie było zaniedbaniem ze strony, lecz wynikało z nieprawidłowości w funkcjonowaniu poczty. Na dowód swoich twierdzeń strona przedłożyła dokument w postaci dziennika korespondencji za miesiące od sierpnia do grudnia 2018 r. (poświadczony za zgodność z oryginałem przez notariusza). Dodatkowo spółka podnosi, że została złożona reklamacja do urzędu pocztowego na nienależyte wykonywanie usługi pocztowej. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że z akt niniejszej sprawy wynika, że przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia braków została doręczona w trybie doręczenia zastępczego, o którym mowa w art. 73 p.p.s.a. Z adnotacji operatora pocztowego umieszczonych na kopercie, w której w/w wezwanie Sądu zostało przesłane skarżącej na wskazany przez nią adres wynika, że przesyłka została prawidłowo dwukrotnie awizowana. Pierwsze awizowanie miało miejsce w dniu [...] października 2018 r., zaś ponowne – w dniu [...] października 2018 r. Przesyłkę – jako niepodjętą w terminie – zwrócono do nadawcy w dniu [...] października 2018 r. Z koperty wynika również, iż umieszczono zawiadomienie (awizo) o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, które umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. Za akt sprawy wynika również, że zarządzeniem z dnia 3 stycznia 2019 r. Sędzia WSA w Warszawie zwrócił się do Urzędu Pocztowego W. z reklamacją przesyłki o numerze [...] oraz prośbą o wyjaśnienie okoliczności jej doręczenia. Jednocześnie pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. zwrócono się do spółki o wskazanie czy strona otrzymała odpowiedź na złożoną przez siebie reklamację i nadesłanie wyniku reklamacji. Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. spółka przesłała odpowiedź Poczty Polskiej z której nie wynikają żadne konkretne ustalenia w sprawie. Ponadto, pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. Naczelnik Urzędu Pocztowego W. poinformował WSA w Warszawie o wynikach postępowania wyjaśniającego dotyczącego doręczenia przedmiotowej przesyłki. Z treści tego pisma wynika, że niedopatrzono się nieprawidłowości w wykonywanych czynnościach służbowych listonosza. W piśmie stwierdzono, że listonosz obsługujący rejon, gdzie mieści się spółka podjął próbę doręczenia przesyłki w dniu [...] października 2018 r. Z powodu zamknięcia firmy pozostawił zawiadomienie o próbie doręczenia w oddawczej skrzynce adresata na zewnątrz budynku, której stan techniczny był bez zastrzeżeń. Z treści pisma wynika również, że firma jest stale zamknięta a korespondencja ze skrzynki jest wyjmowana w częstotliwości jeden raz na 1-2 tygodnie, co jest widoczne w zapełnieniu korespondencją przedmiotowej skrzynki. Wyjaśniono, że listonosz potwierdza, że ze względu sporą ilość otrzymanej korespondencji do doręczenia na wymieniony adres ma problem z włożeniem całości korespondencji do skrzynki lecz w przypadku wystawionych "zawiadomień" zawsze umieszcza je bezpiecznie w skrzynce. Zarzut fikcyjnego awizowania stanowczo odrzuca. Powtórne zawiadomienie wystawione przez AP przy ul. [...] w dniu [...] października 2018 r. zostało również włożone do oddawczej skrzynki. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego materiał dokumentacyjny niniejszej sprawy pozwala na przyjęcie, że przedmiotowa przesyłka została prawidłowo doręczona w trybie art. 73 p.p.s.a. Sąd I instancji słusznie uznał zatem przesyłkę za skutecznie doręczoną z dniem [...] października 2018 r. Wobec zatem nieuzupełnienia braków skargi w zakreślonym w wezwaniu terminie, Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.