I GZ 50/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 grudnia 2022 r., sygn. akt III SA/Po 382/22 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie ze skargi M. K. na działanie Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Poznaniu w przedmiocie określenia przypadającego do zwrotu dofinansowania części kosztów wynagrodzenia pracowników postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 7 grudnia 2022 r., sygn. akt III SA/Po 382/22, odmówił M. K. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z 19 sierpnia 2022 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi na działanie Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Poznaniu w przedmiocie określenia przypadającego do zwrotu dofinansowania części kosztów wynagrodzenia pracowników. Odpis powyższego postanowienia pozostawiono w aktach ze skutkiem doręczenia skarżącemu na dzień 8 września 2022 r. w trybie art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 dalej jako p.p.s.a.). Skarżący 24 października 2022 r. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie wraz z zażaleniem. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że przyczyną uchybienia terminu była nieobecność w miejscu zamieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wedle natomiast art. 87 § 2 p.p.s.a. w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Jednym z przewidzianych w art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. warunków przywrócenia terminu przez sąd jest uprawdopodobnienie przez stronę braku jej winy w przekroczeniu terminu. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie NSA z 29 maja 2019 r., sygn. akt I OZ 430/19, CBOiS). Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i tylko kumulatywne zaistnienie przywołanych przesłanek może stanowić podstawę faktyczną i prawną do wydania przez sąd administracyjny postanowienia o przywróceniu wnioskodawcy terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć. Oceniając wystąpienie powyższej przesłanki, Sąd obowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 270, uw. 5; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod redakcją R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C. H. Beck 2013, s. 444-446, nb 4; postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08). Zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo ocenił wniosek skarżącego, stwierdzając, że nie wskazał okoliczności uzasadniających przywrócenie mu terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał jedynie, że przyczyną uchybienia terminu była nieobecność w miejscu zamieszkania. Taka nieobecność, nawet jeżeli wynikałaby z obowiązków zawodowych, nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym. Skarżący powinien tak zorganizować sobie system odbioru przesyłek w czasie swej nieobecności w miejscu zamieszkania, aby nie dopuścić do uchybienia terminu. Musiał sobie skarżący zdawać sprawę z tego, że skoro wszedł na drogę sądową to może do niego przychodzić korespondencja z sądu. Pisma sądowe zawierają pouczenia, które nawet osobie niebędącej prawnikiem dostarczają informacji o terminach i konsekwencjach ich niedotrzymania. Tym samym, słusznie uznał Sąd I instancji, że nie było przesłanek dla przyjęcia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Wobec tego, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.