I GZ 461/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2021 r., sygn. akt VIII SA/Wa 265/21 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne postanawia: odrzucić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 18 października 2021 r., sygn. akt VIII SA/Wa 265/21, odrzucił skargę kasacyjną Z. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 lipca 2021 r., oddalającego skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] stycznia 2021 r. w przedmiocie odmowy umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że odpis sentencji ww. wyroku – wraz z pouczeniem o terminie i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia oraz sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej – doręczono skarżącemu 7 września 2021 r. Pismem z 29 września 2021 r., uznanym na mocy zarządzenia zastępcy Przewodniczącego Wydziału z 27 września 2021 r. za skargę kasacyjną, Z. C. zaskarżył w całości wyrok z 1 lipca 2021 r. oraz wniósł o jego uchylenie w całości. Odrzucając skargę kasacyjną na podstawie art. 173 § 2 w zw. z art. 177 § 1 i w zw. z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), WSA stwierdził, że skoro skarżący nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 1 lipca 2021 r., to nie mógł skutecznie złożyć skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Wskazał, że w dniu 4 maja 2021 r. złożył do Sądu pismo, w którym wskazał, że jest reprezentowany przez radcę prawnego. Natomiast pismem z 14 czerwca 2021 r. wniósł o rozpoznanie jego sprawy na rozprawie. Pomimo to Sąd wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 194 § 2 i § 4 p.p.s.a., zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia, przy czym zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Powyższego wymogu nie stosuje się, jeżeli takie zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie takie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 w zw. z art. 194 § 4 p.p.s.a.). Ponadto, w sprawach wskazanych w art. 175 § 3 p.p.s.a. zażalenie takie może sporządzić także doradca podatkowy i rzecznik patentowy. Wymóg ten ma na celu zapewnienie zażaleniu odpowiedniego poziomu merytorycznego i formalnego, gdyż temu środkowi odwoławczemu, jak i skardze kasacyjnej stawia się wysokie wymagania formalne, których niezachowanie grozi odrzuceniem pisma bez merytorycznego rozpoznania. Na mocy bowiem art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu przewidzianego do jego wniesienia, jak również z innych przyczyn niedopuszczalne. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zażalenie skarżącego na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne z tego powodu, że zostało sporządzone przez podmiot nieuprawniony. Brak formalny polegający na sporządzeniu zażalenia osobiście przez osobę nielegitymowaną nie może zostać skutecznie uzupełniony (zob. postanowienie NSA z 14 października 2021 r., sygn. akt I GZ 307/21). Odrzucenie zażalenia oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny w żaden sposób odnieść się do argumentów zażalenia ani dokonać kontroli zaskarżonego postanowienia. Kwalifikowana wada prawna środka odwoławczego uniemożliwia bowiem prowadzenie postępowania drugoinstancyjnego. Z przedstawionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 178 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. i art. 194 § 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.