I GZ 452/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. G. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 października 2025 r. sygn. akt III SA/Gl 354/25 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia 4 lutego 2025 r. nr OR12/2025-015 w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami postanawia: oddalić zażalenie.

I Zarządzeniem z 14 października 2025 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 354/25, wezwał, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), M. G. (dalej: skarżący) do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z 4 lutego 2025 r. w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami w wysokości 200 zł, stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu pod rygorem odrzucenia skargi. II Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skarżący zaskarżając je w całości wnosząc o jego uchylenie w całości oraz o zwolnienie od uiszczenia wpisu w całości. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Z treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Natomiast zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie może podjąć żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, sąd wzywa skarżącego, aby uiścił opłatę w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, co z kolei wynika z § 3 art. 220 p.p.s.a. Wezwanie powinno zawierać stosowne pouczenia co do prawa i terminu zaskarżenia. Strona skarżąca ma zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skargi, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a.), bądź postanowienia przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonane przez Sąd pierwszej instancji ustalenia i wyciągnięte z nich wnioski są prawidłowe. Z akt sprawy wynika, że skarżący złożył skargę w niniejszej sprawie 11 marca 2025 r. wnosząc w niej o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z 23 września 2025 r., sygn. akt III SPP/Gl 96/25, utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 13 sierpnia 2025 r., którym odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącemu. Postanowienie z 23 września 2025 r. zostało przesłane do skarżącego pismem z 29 września 2025 r. Jak wynika z akt sprawy ww. postanowienie zostało doręczone skarżącemu 6 października 2025 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w związku z prawomocnym orzeczeniem o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy zasadnie Sąd pierwszej instancji wezwał skarżącego zarządzeniem z 14 października 2025 r. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 200 zł, którego wysokość ustalono stosownie do treści § 2 ust. 6 rozporządzenia RM. Prawidłowo także, na podstawie art. 220 § 1 i § 3 p.p.s.a., wyznaczono skarżącemu siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku fiskalnego informując o skutkach prawnych jego niedotrzymania. Zarządzenie zostało doręczone stronie 27 października 2025 r., a zatem siedmiodniowy dniowy termin upływał 3 listopada 2025 r. Wpis nie został w tym terminie uiszczony. Odnosząc się do argumentacji zawartej w zażaleniu Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że rozpoznając zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego badana jest zgodność z prawem takiego zarządzenia, czyli podstawa prawna żądanego wpisu oraz jego wysokość, a okoliczności dotyczące trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej skarżącego mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w zakresie określenia zarówno podstawy prawnej, jak i wysokości żądanego wpisu, odpowiada prawu, a wniesione zażalenie nie podważa tej oceny. Z przedstawionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.