I GZ 435/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 4 sierpnia 2014 r.; sygn. akt I SA/Wr 118/14 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] listopada 2013 r.; nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 4 sierpnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odmówił M. C. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej we W. z [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za maj 2008 r. W zawartym w skardze na wskazaną decyzję wniosku o wstrzymanie jej wykonania skarżąca podała, jako podstawę żądania okoliczność, iż jednorazowa spłata podatku w wysokości 27.986 zł spowoduje zachwianie jej płynności finansowej, co w konsekwencji spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skarżąca podała, że nie dysponuje żadnymi oszczędnościami i nieruchomościami, których sprzedaż pozwoliłaby na zaspokojenie należności. Prowadzona przez nią od 2012 r. działalność gastronomiczna (kawiarnia i restauracja) generuje, wraz z dochodem z tytułu najmu części budynku, dochód pozwalający na funkcjonowanie tej działalności. Sama zaś działalność w III kwartale 2012 r., przyniosła stratę w wysokości około 300 000 zł. Skarżąca wskazała również na okoliczność blokady dwóch rachunków bankowych spowodowanych egzekucją z tytułu podatku akcyzowego za 2005 r., co doprowadziło do utraty wiarygodności i możliwości pozyskania innych kredytów. Przywołując treść art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej: ppsa) i zawarte w nim przesłanki warunkujące wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji stwierdził, że wniosek skarżącej nie zasługiwał na uwzględnienie. Podkreślił, że skarżąca nie dołączyła do wniosku żadnych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, wynikającą z prowadzenia kawiarni i restauracji, a tym samym nie wykazała związanego z wykonaniem decyzji niebezpieczeństwa pozbawienia płynności finansowej prowadzonego przedsiębiorstwa. Nie była znana - w ocenie Sądu - relacja podatku, jaki skarżąca obowiązana była zapłacić do aktualnie osiąganego przychodu. Sąd zwrócił w tym zakresie uwagę na okoliczności, że skarżąca we wniosku powołała się na zdarzenie w postaci poniesienia straty w wysokości 300 000 zł za 2012 r., lecz nie udzieliła żadnych informacji o uzyskiwanym dochodzie z najmu części nieruchomości pod supermarket S. Sąd I instancji zwrócił również uwagę na okoliczność, że suma wartości przedmiotów sporu w sprawach zawisłych przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we W. wynosi 350 926 zł. Z przedstawionych przez skarżąca dokumentów w związku z jej wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wynikało natomiast, że przychód skarżącej w 2013 r. wyniósł 789 154,73 zł, a w styczniu 2014 r. wyniósł 54 136,90 zł. Przychody męża skarżącej wynosiły odpowiednio 51 690 518,70 zł i 3 205 679,69 zł, zaś na koniec 2013 r. w kasie i na rachunku firmowym posiadał on 405 146,14 zł. Obroty od grudnia 2013 r. do końca lutego 2014 r. wynosiły około 14 000 000 zł. Na rachunkach skarżącej odnotowane są liczne zakupy odzieży, usług w hotelu SPA oraz czesne w szkołach, do których uczęszczają dzieci. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach rodzina ponosi miesięczne wydatki w łącznej wysokości 44 700 zł. Sąd I instancji wskazał, że suma zaległości podatkowych strony wynosi połowę jej rocznego przychodu i ułamek przychodu jej męża. Mając na uwadze te informacje Sąd stwierdził, że skarżąca jest w stanie zgromadzić środki na uiszczenie podatku wynikającego z ostatecznych decyzji organu podatkowego, bez narażenia prowadzonej przez siebie działalności na niebezpieczeństwo utraty płynności finansowej. M. C. wniosła zażalenie od postanowienia Sądu I instancji, zarzucając mu nienależyte rozpoznanie sprawy i nieprawidłową analizę zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu podniosła, że posiada więcej - niż objęte tą sprawą - zobowiązań podatkowych z tytułu podatku akcyzowego za 2008 r. Organ podatkowy nie rozłożył jej zobowiązań na raty i wobec braku zdolności kredytowej ich egzekucja spowoduje likwidację działalności skarżącej oraz jej majątku. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie wniosku w całości, poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną umożliwiającą sądowi administracyjnemu wstrzymanie bądź odmowę wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji stanowi art. 61 § 3 ppsa. Zgodnie z jego treścią sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości, bądź w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez użyte w przywołanym przepisie pojęcie szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Ponadto dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy jest zasadne. Strona powinna zatem wskazać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do niej wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa, tj. znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze, za prawidłową uznać należy ocenę wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej we W., jakiej dokonał Sąd I instancji. Zasadnie, mając na uwadze treść zawartego w skardze wniosku oraz fakt niezałączenia do niego dokumentów obrazujących sytuację finansową skarżącej Sąd stwierdził, że nie zostało wykazane niebezpieczeństwo utraty płynności finansowej działalności prowadzonej przez stronę. Trafnie przy tym wskazał, że niemożliwym było ustalenie relacji zobowiązania podatkowego do aktualnie osiąganego przychodu, a tym samym brak było podstaw do stwierdzenia na podstawie samego tylko wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, czy przedstawione w nim okoliczności świadczą o spełnieniu jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa. Taki stan sprawy powodował, że wniosek skarżącej nie mógł zostać uwzględniony. Nie jest zasadnym sformułowany w zażaleniu zarzut, że Sąd I instancji rozpoznając przedmiotowy wniosek nienależycie rozpoznał sprawę i przeprowadził nienależytą analizę zebranego materiału dowodowego. Podkreślić raz jeszcze należy, że braki wniosku w zakresie uprawdopodobnienia wystąpienia okoliczności powodujących, że wykonanie decyzji może spowodować wyrządzenie skarżącej znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki oraz zaniechanie poparcia ich stosownymi dokumentami czyniło niemożliwym ocenę wystąpienia przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Powyższe nie pozwalało na uwzględnienie żądania skarżącej, jednak opisana wadliwość wniosku nie była jedyną przyczyną ległą u podstaw odmowy udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej. Sąd I instancji wziął bowiem przede wszystkim pod uwagę okoliczności wynikające ze złożonego w tej sprawie przez stronę wniosku o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a w szczególności te dane, które obrazowały sytuację majątkową i mogące mieć wpływ dla oceny, czy istotnie wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby mieć wpływ na utratę płynności finansowej prowadzonej przez skarżącą firmy. Oceny tej Sąd I instancji dokonał z uwzględnieniem łącznej kwoty zobowiązań podatkowych wynikających z zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we W. sprawach ze skarg strony. Mając na uwadze ustalone przychody skarżącej oraz jej męża z uwzględnieniem wydatków rodziny, a także w zestawieniu z łączną kwotą należności podatkowych (suma wartości przedmiotów sporów spraw zarejestrowanych w WSA we W.), podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że skarżąca jest w stanie zgromadzić środki niezbędne do zaspokojenia roszczeń organu podatkowego, bez ryzyka utraty płynności finansowej jej działalności gospodarczej. Reasumując, Sąd I instancji w sposób niewadliwy dokonał oceny wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania objętej skargą decyzji uwzględniając przy tym całość materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy istotnego z punktu widzenia charakteru decyzji i podniesionych we wniosku okoliczności. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.