I GZ 390/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 w zakresie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 o odrzuceniu skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 w sprawie ze skargi D. L. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 lipca 2023 r. nr 370200/71/2023-RED-37-AP w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 odrzucił zażalenie D. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 16 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 o odrzuceniu skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 823/23 w sprawie ze skargi postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 lipca 2023 r. nr 370200/71/2023-RED-37-AP w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Sąd I instancji wskazał, że stosownie do art. 194 § 4 p.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinien sporządzić adwokat lub radca prawny. Obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. W niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zostało sporządzone i podpisane osobiście przez stronę skarżącą. Osoba ta nie należy jednak do podmiotów uprawnionych na podstawie art. 194 § 4 p.p.s.a. do sporządzenia takiego zażalenia. W związku z niedopełnieniem warunku, o jakim mowa w przywołanym przepisie, wniesione zażalenie Sąd I instancji uznał za niedopuszczalne i odrzucił je, o czym orzekł na mocy art. 178 p.p.s.a. w zw. art. 197 § 2 p.p.s.a. i art. 194 § 4 p.p.s.a. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku z 28 sierpnia 2025 r. w przedmiocie odrzucenia zażalenia. Wniósł o uchylenie wskazanego postanowienia w całości jako naruszającego dobre imię skarżącego oraz wiele przepisów prawa materialnego i proceduralnego. Zarzucił naruszenie przepisów m.in.: art. 33 § 2 u.p.e.a. poprzez niewłaściwą podstawę prawną, art. 83c ust. 1A w związku z art. 83 ust. 4 u.s.u.s poprzez błędną subsumcję stanu faktycznego, art. 89 § 1 i 2 u.p.e.a. poprzez skierowanie zajęcia do wierzytelności pieniężnych, które nie obowiązywały w chwili wydania zawiadomień także art. 89 § 3 pkt 1 lit. b u.p.e.a. poprzez brak odebrania przez organ egzekucyjny oświadczenia od dłużnika zajętej wierzytelności czy uznaje dług, art. 62 i 69 a upea poprzez wadliwą interpretację przepisów, art. 8 § 1 pkt 6, 7, 10, 14 u.p.e.a. poprzez brak weryfikacji czy środki pieniężne zajęte przez organ oraz wierzytelności objęte zajęciem nie podlegają wyłączeniu na podstawie wskazanych jednostek redakcyjnych art. 8 u.p.e.a., art. 244, 245, 252 oraz art. 49 p.p.s.a. - poprzez nieprawidłową jego interpretację, art. 141 w zw. z art. 163 i 166 p.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia, będącego przedmiotem zaskarżenia, art. 247 pps poprzez nieprawidłową wykładnię przepisu i uznanie, że wniosek o prawo pomocy strony skarżącej jest niezasadny, art. 252 p.p.s.a. poprzez uznanie, że strona nie potrzebuje pełnomocnika z urzędu. Ponadto wniósł o uchylenie w konsekwencji skarżonego tytułu wykonawczego i umorzenie w całości przedmiotowego postępowania egzekucyjnego (każdego z osobna). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Jak prawidłowo wskazał Sąd I instancji zgodnie z art. 194 § 4 w zw. z art. 175 § 1 p.p.s.a. zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną powinno zostać sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Sporządzenie, jak w niniejszej sprawie, zażalenia przez samą stronę, niebędącą jednocześnie adwokatem, radcą prawnym, sędzią, prokuratorem, notariuszem, radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych oznacza, że nie został spełniony obowiązek z art. 194 § 4 i art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a. Zawarte w art. 194 § 4 p.p.s.a. pojęcie "sporządzenie" należy rozumieć jako "napisanie i podpisanie" zażalenia w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej, ponieważ to podpis wprost wskazuje osobę, która sporządziła zażalenie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 września 2014 r., sygn. akt II FZ 1376/14, LEX nr 1512683). Nie ulega zatem wątpliwości, że formalnym warunkiem skutecznego wniesienia tego środka zaskarżenia, wymaganym konkretnym przepisem prawa, od którego skarżący nie mógł zostać zwolniony i który pozostaje wiążący także dla sądu, było sporządzenie i wniesienie go przez podmiot wskazany w przywołanych przepisach. Jak bowiem jednolicie wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (zob. postanowienie NSA z 7 września 2012 r., sygn. akt II OZ 550/12; LEX nr 1252265). W rozpoznawanej sprawie zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej podpisał skarżący osobiście. Trafnie zatem Sąd I instancji uznał, że osoba, która podpisała zażalenie, nie miała wymaganej ustawowo tzw. zdolności postulacyjnej do sporządzenia przedmiotowego zażalenia i odrzucił to zażalenie. Ponadto skarżący została prawidłowo pouczony o obowiązku wynikającym z art. 194 § 4 p.p.s.a., na co jasno wskazuje treść pkt 8 pouczenia zawartego w piśmie sądu z 18 lipca 2025 r. o doręczeniu odpisu postanowienia WSA w Warszawie z 16 lipca 2025 r. (k. 79 akt sądowych). Pouczenie to skarżący otrzymał, co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru z 4 sierpnia 2025 r. (k. 80 akt sądowych). Pomimo skierowanego do skarżącego prawidłowego pouczenia o tym warunku, w niniejszej sprawie skarżący osobiście sporządził i podpisał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, a zatem nie spełnił wymogu przewidzianego w art. 194 § 4 p.p.s.a. Sporządzenie zażalenia osobiście przez stronę stanowi zatem nieusuwalną wadliwość tego zażalenia. W związku z tym uznać należy, że zaskarżone postanowienie WSA nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie w tym miejscu zaznaczyć, że przedmiotem jego rozpoznania była wyłącznie kontrola postanowienia z dnia 28 sierpnia 2025 r. o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zatem pozostałe kwestie podniesione przez skarżącego w zażaleniu dotyczące postępowania egzekucyjnego nie mogły zostać rozpoznane. Z przedstawionych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.