I GZ 361/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 16 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia I. G.-K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 marca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1936/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi I. G.-K. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr: [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 19 marca 2025 r., V SA/Wa 1936/24 odmówił I. G.-K. (dalej: "Skarżąca") wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] kwietnia 2024 r. nr: [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma zastosowanie wyłącznie do takich aktów administracyjnych, które nadają się do wykonania i podlegają wykonaniu (wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu lub działania, który jest zgodny z treścią aktu). Zatem nie kwalifikują się do wykonywania wszelkie akty odmowne, ponieważ nie nadają stronie uprawnień, nie ustalają także obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Taka sytuacja występuje w sprawie. Zaskarżonym postanowieniem organ oddalił zarzuty skarżącej w sprawie egzekucji administracyjnej, akt zatem nie nakłada na stronę skarżącą obowiązków i nie posiada przymiotu wykonalności. Zawiera jedynie stanowisko organu w sprawie zarzutów skarżącej dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów egzekucyjnych. WSA zaznaczył również, że Skarżąca nie uzasadniła wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Skarżąca pismem z 15 kwietnia 2025 r., wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu I instancji z 19 marca 2025 r., SA/Wa 1936/24 wraz z zażaleniem na to postanowienie. WSA w Warszawie postanowieniem z 14 maja 2025 r., V SA/Wa 1936/24 przywrócił Skarżącej termin do wniesienia zażalenia. Postanowienie WSA z 14 maja 2025 r., V SA/Wa 1936/24 stało się prawomocne. W zażaleniu na postanowienie z 19 marca 2025 r., skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody i możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podniosła, że egzekucja należności z wadliwie wydanym tytułem wykonawczym uniemożliwi pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków na utrzymanie rodziny. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca powołała się na postanowienie NSA z 10 maja 2016 r., II GSK 3697/15, w którym to Sąd na wniosek Skarżącej w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanowił wstrzymać wykonanie decyzji. Dodatkowo szeroko przytoczyła argumentację na poparcie swojego stanowiska wraz z załącznikami mającymi potwierdzać m. in. stan zdrowia Skarżącej, jej syna oraz córki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Obowiązkiem strony, która domaga się ochrony tymczasowej do czasu rozpatrzenia jej skargi, jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Skarżący winien tak określić szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, okoliczności, dokumenty, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Istotą postanowienia oddalającego zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej jest wypowiedzenie się wierzyciela, organu egzekucyjnego, co do podniesionego zarzutu względem prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Słusznie zauważył Sąd I instancji, że postanowienie zawierające negatywną ocenę zarzutu nie ma przymiotu wykonalności. Z zaskarżonego postanowienia nie wynika obowiązek poddania się czynnościom egzekucyjnym. Okoliczność ta przesądza o niedopuszczalności wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (zob. postanowienie NSA z 18 marca 2016 r., II OZ 282/16). W tym miejscu należy odnieść się do postanowienia NSA z 10 maja 2016 r., II GSK 3697/15 w którym to Sąd na wniosek Skarżącej postanowił wstrzymać wykonanie decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wobec powyższych rozważań nie jest zatem skuteczne, jak to czyni skarżąca w zażaleniu, porównywanie dwóch odrębnych postępowań sądowoadministracyjnych w zakresie różnych przedmiotów. Postanowienie NSA z 10 maja 2016 r., II GSK 3697/15 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ma charakter materialnoprawny i tworzy po jej stronie prawa i obowiązki. Sprawa zainicjowana skargą na postanowienie o oddaleniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter procesowy, w takim przypadku złożony w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie może być uwzględniony, albowiem zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, nie ma bowiem charakteru materialnoprawnego. Tym samym bezprzedmiotowa stała się merytoryczna ocena przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.