I GZ 144/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 695/21 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi G.B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30 listopada 2020 r., nr 1481/2020 w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 listopada 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 695/21, odrzucił zażalenie G. B. na postanowienie tego Sądu z dnia 31 sierpnia 2021 r. w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 30 listopada 2020 r. w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy: Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 695/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżącą od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 695/21. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarga kasacyjna została osobiście sporządzona przez skarżącą. W dniu 16 września 2021 r. skarżąca wniosła do Sądu sporządzone osobiście zażalenie na wskazane wyżej postanowienie z dnia 31 sierpnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie, wskazując, iż zgodnie z art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis art. 175 § 2-3 stosuje się odpowiednio. WSA wskazał, że skoro zażalenie G. B. na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie spełnia wymogów określonych w art. 194 § 4 p.p.s.a., bowiem nie zostało sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, to podlegało ono odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wskazując, iż jej trudna sytuacja materialna i zdrowotna uniemożliwia jej ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 194 § 4 p.p.s.a. zawiera nakaz sporządzenia zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, przez adwokata lub radcę prawnego. Obowiązek ustanowiony we wskazanym przepisie ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Z akt sprawy wynika zaś, że przy doręczeniu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżącą pouczono o warunkach skutecznego jego zaskarżenia (pkt 5 pouczenia, k. 61 akt sądowych). Przepis art. 194 § 4 p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika. Niesporządzenie zażalenia we wskazany sposób jest nieusuwalnym brakiem, niepodlegającym konwalidowaniu i uzasadniającym odrzucenie zażalenia. Wobec tego, zdaniem NSA, sporządzone przez skarżącą osobiście zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne, co zasadnie przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z treścią art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Jedynie na marginesie zauważyć wypada, że wyrokiem z 20 maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję ZUS z 30 listopada 2020 r., a więc uwzględnił wniosek skarżącej zawarty w skardze do Sądu I instancji. Oznacza to, że wniosek skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. będzie ponownie rozpatrywany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.