I GZ 123/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 2963/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 17 lipca 2025 r. nr SKO/I/I/566/2025 w przedmiocie określenia wysokości dotacji pobranej w nadmiernej wysokości podlegającej zwrotowi do budżetu gminy postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 2963/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu wniosku A. N., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 17 lipca 2025 r. w przedmiocie określenia wysokości dotacji pobranej w nadmiernej wysokości podlegającej zwrotowi do budżetu gminy. Sąd wskazał, że skarżąca nie uzasadniła swojego wniosku ani nie dołączyła żadnych dokumentów. W złożonym zażaleniu skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 – powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") poprzez błędną wykładnię, która doprowadziła do uznania, ze okoliczność zagrożenia znaczną szkodą lub powstania trudnych do odwrócenia skutków wymaga udowodnienia, nie zaś uprawdopodobnienia, podczas gdy z całokształtu okoliczności faktycznych oraz argumentacji podniesionej przez skarżącą wynika wyraźnie, że konieczność zwrotu części udzielonej dotacji w kwocie 152 306,08 PLN z odsetkami doprowadzi do utarty możliwości bieżącego prowadzenia działalności, 2. naruszenie art. 133 § 1 w zw. z art. 166 i art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez ich błędne zastosowanie polegające na zaniechaniu przez WSA dokonania pełnej i prawidłowej oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w kontekście całości sprawy, w tym treści akt i obowiązujących przepisów, a w efekcie przyjęcie, że brak podstaw do wstrzymania wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera uzasadnionych podstaw. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z wnioskowego charakteru tej instytucji wynika, że to na wnoszącym o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa obowiązek wykazania przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Powinien on uprawdopodobnić, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje ziszczenie się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zadaniem Sądu jest zaś jedynie ocena okoliczności przedstawionych przez stronę. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że wniosek skarżącej o udzielenie ochrony tymczasowej nie zawierał uzasadnienia, które uprawdopodobniałoby wystąpienie przesłanek przewidzianych na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednak w żaden sposób nie wykazała, że jej wykonanie może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie przedstawiła dokumentów na poparcie twierdzeń i bardzo ogólnie wskazała, że jej wykonanie doprowadzi do znacznej szkody. Konieczność zwrotu ponad 150 tysięcy złotych może spowodować utratę płynności finansowej działalności. Kwota dotacji i wpłacane czesne przeznaczane są na realizację zadań przedszkola i nie mogą być bez szkody dla podopiecznych przeznaczone na spłatę zobowiązania. Nie ma też możliwości zaciągnięcia zobowiązania kredytowego, ponieważ konieczne byłoby pozyskanie środków na spłatę tego zobowiązania. Dlatego, aby przedszkole mogło prowadzić działalność konieczne jest wstrzymanie wykonania decyzji do dnia prawomocnego rozpoznania sprawy. Wskazała, też że uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji jest możliwe tylko wtedy, gdy w jego treści zostaną przedstawione i uprawdopodobnione szczególne okoliczności realizujące przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. W konsekwencji należy stwierdzić, że w tym stanie sprawy Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, skoro skarżąca nie wykazała okoliczności na jego uzasadnienie. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości stanowisko, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym (tak B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Opublikowano: LEX/el. 2019; art. 61; postanowienie NSA z 21 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 734/20; LEX nr 3038947 i wskazane tam orzeczenia). W orzecznictwie podkreśla się ponadto, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na ziszczenie się w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość jej zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (np. postanowienie NSA: z 22 lipca 2020 r., sygn. akt II FSK 1303/20; LEX nr 3033882). Co istotne, dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy jest zasadne. Nie jest zatem wystarczające samo powtórzenie treści przepisu (np. postanowienie NSA z 6 sierpnia 2020 r., sygn. akt I GSK 781/20, LEX nr 3040131). Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń oraz dokumentacji, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego orzeczenia faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków (T. Lewandowski, Glosa do postanowienia NSA z 7 stycznia 2014 r., sygn. akt II FZ 1350/13, LEX nr 1410667). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego oceny wniosku skarżącej nie zmienia również argumentacja zaprezentowana w uzasadnieniu zażalenia. Skarżąca nie uprawdopodobniła bowiem zaistnienia przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym i nadal nie nadesłała dokumentacji, która miałaby wartość dowodową w sprawie. Sąd nie jest w stanie przewidzieć, jak wykonanie zaskarżonej decyzji wpłynie na sytuację ekonomiczną skarżącej, zatem nie można było rozstrzygnąć, czy przedstawiona we wniosku sytuacja skarżącej uprawdopodabnia powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt. II GZ 331/15). Skoro skarżąca takich dokumentów nie przedstawiła, to nie była możliwa ocena wskazanych przez nią okoliczności w kontekście spełnienia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W sytuacji braku z jej strony przekonywujących motywów, jej twierdzenia okazały się gołosłowne. Sąd nie mógł za skarżącego poszukiwać argumentów na ich poparcie, ani tym bardziej dokumentów, których do akt sądowych tej sprawy nie złożono. Przyjmując inaczej należałoby uznać, że każdemu podmiotowi należy wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w sytuacji, w której ten powoła się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Reasumując, okoliczności powołane w zażaleniu nie podważają legalności zaskarżonego postanowienia. Sąd pierwszej instancji nie mógł ocenić wpływu wykonania decyzji na stan majątkowy skarżącej, ponieważ w złożonym wniosku strona nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej udzielenie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Okoliczności tych nie zmieniły informacje zawarte w zażaleniu. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.