I GZ 115/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2026 r., sygn. akt VIII SA/Wa 796/25 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 25 września 2025 r., nr 122/PB/25 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 stycznia 2026 r., sygn. akt VIII SA/Wa 796/25, działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę G. Sp. z o.o. w B. (skarżąca, spółka) na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie (organ, Dyrektor ARiMR) z dnia 25 września 2025 r., nr 122/PB/25 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podniósł, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 listopada 2025 r. skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1307 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu, skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2025 r., sygn. akt VIII SPP/Wa 236/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 26 listopada 2025 r., o odmowie przyznania skarżącej spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Następnie skarżąca w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 grudnia 2025 r., została wezwana (pismem z dnia 30 grudnia 2025 r.) do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 5 listopada 2025 r., o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1307 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do usunięcia ww. braku fiskalnego skargi zostało prawidłowo doręczone spółce w dniu 5 stycznia 2026 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 36 akt sądowych). Ustawowy termin do dokonania ww. czynności upłynął 12 stycznia 2026 r. Sąd I instancji stwierdził, że spółka nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego. Po sprawdzeniu w Rejestrze Opłat Sądowych nie zidentyfikowano w procedowanej sprawie wpłaty tytułem opłaty sądowej w zakresie wpisu od skargi. Spółka złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości oraz wnosząc o jego uchylenie i "przyznanie zwolnienia zgodnie z wnioskiem strony i dalsze procedowanie skargi". Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu oraz naruszenie art. 47 Karty Praw Podstawowych UE. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono m.in., że "Prawo do Sądu nie może być iluzoryczne, podmioty nie mogące ponosić kosztów opłat sądowych ze względu na brak środków na ich poniesienie (....) "Instytucja zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych jest nie tylko wyjątkiem od zasady ponoszenia przez strony procesu kosztów sądowych ale przed wszystkim jest realizacją konstytucyjnego prawa do Sądu. To forma zapewnienia gwarantowanej konstytucyjnie możliwości udziału w procesie a nie swoista forma dotowania strony przez Państwo, stanowiąca odstępstwo od zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego (...)". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że Sąd I instancji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VIII z dnia 22 grudnia 2025 r. (k. 32 akt sądowych) prawidłowo wezwał skarżącą spółkę do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII z dnia 5 listopada 2025 r. (k.23 akt sądowych), wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1307 zł – w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca nie została zwolniona z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego i miała ona obowiązek ten wpis uiścić. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu upłynął 12 stycznia 2026 r. Skarżąca w zakreślonym terminie wpisu nie uiściła. Podkreślenia wymaga ponadto, że w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym postanowienia o odrzuceniu skargi nie jest możliwe badanie legalności prawomocnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie prawa pomocy – do czego w istocie zmierza argumentacja spółki przedstawiona w uzasadnieniu zażalenia. Wobec powyższego Sąd I instancji zobligowany dyspozycją art. 220 § 3 p.p.s.a., zasadnie skargę odrzucił. Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.