I GSK 967/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku G. J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej G. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lutego 2026 r. sygn. akt II SA/Gl 1047/24 w sprawie ze skargi G. J. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 2 października 2024 r. nr 3373/RT/2024 w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu z tytułu zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 2 lutego 2026 r. sygn. akt III SA/Gl 1047/24 oddalił skargę G. J. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 2 października 2024 r. nr 3373/RT/2024 w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania z tytułu zwrotu dofinansowania w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020. G. J. w skardze kasacyjnej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.). W uzasadnieniu wniosku wskazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca podniósł, że nie prowadzi obecnie działalności gospodarczej i utrzymuje siebie oraz rodzinę wyłącznie z wynagrodzenia za pracę. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego (G. J. - umowa o pracę na 3/4 etatu, ok. [...] zł netto miesięcznie, A. J. - umowa o pracę, ok. [...] zł netto,3 małoletnich dzieci) tj.; około [...] zł, w tym świadczenie wychowawcze 8OO+ na troje małoletnich dzieci (brak innych dochodów). Dochód ten jest w całości jest przeznaczany na bieżące utrzymanie pięcioosobowej rodziny i nie generuje nadwyżek umożliwiających absorpcję nagłych obciążeń finansowych (obecnie kwota ok.300,00 zł jest pobierana przez pracodawcę na rzecz Urzędu Skarbowego z uwagi na prowadzone egzekucje, zatem środki do dyspozycji są nieznacznie niższe. Skarżący otrzymuje [...] na poziomie 300-500 zł miesięcznie, ale również jest ona zajmowana przez Urząd Skarbowy zatem nie wpływa na konto skarżącego. Skarżący oświadczył, że nie posiada oszczędności ani majątku, który mógłby stanowić bufor dla egzekucji prowadzonej na podstawie zaskarżonej decyzji. Koszty utrzymania obejmują podstawowe wydatki związane z funkcjonowaniem tj. utrzymanie mieszkania ([...] zł), media ([...] zł), obiady w szkole dla dzieci ([...] zł), zajęcia dodatkowe dla dzieci ([...] zł), bieżące zakupy żywności ([...] zł), środków czystości i pomocy szkolnych dla dzieci ([...] zł) koszty leczenia (ok. [...] zł/miesięcznie od grudnia 2025. Z przedłożonych wyciągów wynika, że wpływy są w całości konsumowane e przez bieżące potrzeby rodziny (brak akumulacji oszczędności), co potwierdza brak możliwości absorpcji dalszych zajęć bez szkody dla podstawowych potrzeb dzieci. Skarżący ponadto oświadczył, że zarówno on jak i jego żona posiadają nieużywane rachunki bankowe, na których znajdują się środki na poziomie kilku lub kilkunastu złotych i są one przeznaczone do zamknięcia. Skarżący wyjaśnił, że jego funkcje, jak i funkcje małżonki w innych podmiotach nie wiążą się z uzyskiwaniem jakichkolwiek dochodów. Ponadto skarżący wskazał, że pomiędzy nim a jego żoną obowiązuje ustrój rozdzielności majątkowej, każdy z małżonków posiada majątek odrębny i samodzielnie nim rozporządza. Skarżący jest właścicielem jednej nieruchomości, gruntowej o wartości [...] tys. złotych, która jest obecnie zajęta przez komornika. Nie jest właścicielem żadnego pojazdu mechanicznego ani nie dysponuje pojazdem stanowiącym składnik majątkowy. Do wniosku skarżący załączył zestawienia operacji z rachunków bankowych swojego oraz żony A. J. za okres 1 grudnia 2025 r. - 12 marca 2026 r. oraz zestawienia o wysokości osiągniętego dochodu za rok 2023 i 2024 . Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast zgodnie z § 3 powołanego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że co do zasady wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu w całości lub w części stanowi zatem odstępstwo od tej generalnej reguły i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek, których istnienie musi wykazać wnioskodawca. . Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeżeli jej rozmiary wywołane wykonaniem zaskarżonego aktu są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważone z uwzględnieniem specyfiki aktu, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie. Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zatem zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich, realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które - raz zaistniałe - powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 maja 2010 r., II FSK 182/10, niepubl.). Warunkiem wydania zatem postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie, przez stronę o to wnioskującą, okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia jej – w skutek wykonania aktu lub czynności, znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. To na stronie wnioskującej ciąży bowiem obowiązek wykazania, że w razie wykonania aktu lub czynności mogłoby to ją narazić na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niemniej jednak skutków zapłaty należności pieniężnej nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza, gdy wysokość tejże należności pieniężnej jest znaczna. Na gruncie tej sprawy nie może również ujść uwadze, że względem skarżącego toczy się równolegle wiele innych spraw w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej. Naczelny Sąd Administracyjny dokonując oceny zasadności wniosku wziął pod uwagę przede wszystkim wysokość zobowiązania do zwrotu dofinansowania, w kontekście przedstawionej sytuacji majątkowej skarżącego jak i okoliczność toczących się względem skarżącego innych postępowań. W oparciu o uzasadnienie wniosku, a także akta sprawy, jak również mając na uwadze wyjątkowość sytuacji, w których instytucja wstrzymania może zostać zastosowana, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Charakter sprawy, sytuacja materialna skarżącego i jego żony, którego zgodnie z oświadczeniem jedynym źródłem utrzymania jest minimalny dochód, a na utrzymaniu pozostaje trójka małoletnich dzieci, w połączeniu z prowadzeniem względem niego wielu postępowań dotyczących zwrotu dofinansowania ze środków Unii Europejskiej, przemawia za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Egzekucja należności w niniejszym postępowaniu doprowadziłaby do drastycznego obniżenia poziomu życia rodziny. Skutkowałoby to trwałym zachwianiem płynności finansowej. Potwierdzają to wyjaśnienia skarżącej i zgromadzone w aktach sprawy oraz załączone do skargi kasacyjnej dokumenty. Załączone do wniosku dokumenty takie jak zeznania o wysokości osiągniętego dochodu skarżącego i jego żony, wydruki z rachunków bankowych skarżącego i jego żony za okresy od 1 czerwca 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. oraz za okres od 1 grudnia 2025 r. - 12 marca 2026 r. potwierdzają wysokość wskazywanych we wniosku dochodów. Ponadto skarżący złożył oświadczenie o braku pobierania jakiegokolwiek wynagrodzenia w spółkach, w których pełnił funkcję w zarządach. Do skargi kasacyjnej skarżący załączył również oświadczenie o posiadanym majątku. Dane wynikające z załączonych do wniosku dokumentów w zestawieniu z wysokością kwoty wymaganej do zwrotu w sposób dostateczny uprawdopodabniają wystąpienie w sprawie przesłanki niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze, że co do zasady świadczenie pieniężne jest z natury rzeczy świadczeniem odwracalnym, jednakże rozważając skutki wyegzekwowania od skarżącego jako byłego prezesa zarządu spółki zwrotu dofinansowania wraz z odsetkami, należało mieć na uwadze wysokość świadczenia pieniężnego, która w niniejszej sprawie jest znaczna (120 740,82 zł). Reasumując, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie uprawdopodobniono, że w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji, zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.