I GSK 640/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2022 r. sygn. akt I GSK 640/22 w sprawie ze skargi kasacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21 w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne postanawia: oddalić wniosek o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2022 r. sygn. akt I GSK 640/22

Wyrokiem z dnia 31 maja 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21. Pismem z dnia 21 lipca 2023 r. pełnomocnik organu złożył wniosek o uzupełninie wyroku w zakresie pkt 2 rozstrzygnięcia obejmującego zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadniając wniosek organ wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny powinien zmienić pkt 1 swojego rozstrzygnięcia z dnia 31 maja 2022 r. sygn. akt I GSK 640/22 poprzez dodanie w nim rozstrzygania o zmianie pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21 obejmującym swym zakresem zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek strony skarżącej nie znajduje podstaw prawnych, a zatem nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej "p.p.s.a." strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Na podstawie § 2 tego przepisu wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 193 p.p.s.a. powyższe regulacje znajdują odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W ocenie NSA wydany wyrok jest kompletny i zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. Przedmiotem rozpoznania była skarga kasacyjna od wyroku WSA w Gliwicach z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21 w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21 uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Chorzowie z [...] marca 2021 roku i zasądził od Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz skarżącego kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sąd drugiej instancji nie podzielił zarzutów skargi kasacyjnej i wyrokiem z dnia 31 maja 2023 r. ją oddalił w całości, podając w uzasadnieniu przyczyny takiego rozstrzygnięcia, nie podzielając tym samym zarzutów strony skarżącej. Należy zwrócić uwagę, że na podstawie ww. art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może żądać uzupełnienia wyroku co do rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi lub co do dodatkowych orzeczeń, które powinny się znaleźć w wyroku, a których sąd nie zamieścił. Pierwsza z opisanych sytuacji zachodzi wówczas, gdy sąd nie wydał rozstrzygnięcia w stosunku do wszystkich aktów lub czynności objętych zakresem skargi albo orzekł tylko co do części zaskarżonego aktu. Natomiast druga z wymienionych wyżej sytuacji ma miejsce wówczas, gdy brak jest w wyroku rozstrzygnięcia, które powinno w nim się znaleźć, a chodzi tutaj o rozstrzygnięcia takie jak wskazanie czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność mogą być wykonane lub rozstrzygnięcie o kosztach, jeżeli strona wystąpiła o zwrot kosztów. Podkreślić należy, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego żadna z opisanych wyżej sytuacji nie zachodzi w niniejszej sprawie. Natomiast nie można żądać uzupełnienia sentencji orzeczenia lub jego uzasadnienia poprzez zamieszczenie w nim określonych - żądanych przez stronę postępowania - kwestii, bowiem takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia, lecz do zmiany orzeczenia poprzez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę rozstrzygnięć (por. postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 465/11 dostępne pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W judykaturze wskazuje się także, że wyeliminowanie z obrotu prawnego innego aktu, niż zaskarżony do sądu aktu administracyjnego wchodzi w grę jedynie wówczas, gdy bez tego zabiegu załatwienie sprawy byłoby niemożliwe lub co najmniej utrudnione (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 16 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Bd 811/20, tamże). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie można żądać uzupełnienia sentencji orzeczenia lub jego uzasadnienia poprzez zamieszczenie w nim określonych - żądanych przez stronę postępowania - kwestii, bowiem takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia, lecz do zmiany wyroku, poprzez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę okoliczności (por. postanowienie NSA z 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 465/11, tamże). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniosek organu zmierza do zmiany wyroku i jako taki, z przyczyn o których mowa wyżej, nie może zostać uwzględniony. Niedopuszczalne jest bowiem żądanie organu. które w istocie rzeczy dąży do ingerencji w podjęte rozstrzygnięcie. Organ oczekuje zmiany pkt 1 rozstrzygnięcia NSA i w istocie rzeczy uchylenia wyroku WSA w Gliwicach z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 716/21 w zakresie pkt 2. Nie budzi natomiast wątpliwości fakt, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2023 r., oddział skargę kasacyjną od tego wyroku w całości. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.