I GSK 313/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej sprawy ze skargi kasacyjnej B. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Kr 821/15 w sprawie ze skargi B. Z. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 13 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Kr 821/15, oddalił skargę [...] na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 13 marca 2015 r. w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył [...] (dalej: skarżący). Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (adnotacji doręczyciela) zawiadomienia skarżącego o terminie posiedzenia przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynikało, że skarżący zmarł. W związku z tym NSA zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego w K. właściwego dla miejsca zamieszkania skarżącego o przesłanie odpisu aktu zgonu [...] W dniu 16 maja 2018 r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w K. nadesłał odpis skrócony aktu zgonu, z treści, którego wynika, że [...] zmarł w dniu 18 lipca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z załączonego do akt sprawy skróconego odpisu aktu zgonu skarżącego wynika, iż strona postępowania administracyjnego oraz sądowoadministracyjnego – [...] - zmarł w dniu 18 lipca 2017 roku w Krakowie. Skarga kasacyjna od wyroku Sądu I instancji została wniesiona w dniu 16 grudnia 2015 roku. Oznacza to, że śmierć strony nastąpiła w toku postępowania toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na skutek złożonej skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji. Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego chyba, że udział w sprawie zgłosiła osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Z treści ww. przepisu wynika, że postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, jeżeli zmarła strona postępowania, którego przedmiot odnosił się wyłącznie do praw i obowiązków związanych z osobą zmarłą. Stosownie do treści art. 107 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201; dalej: op lub Ordynacja podatkowa) za zaległości podatkowe odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem osoby trzeci, ale wyłącznie w przypadkach i zakresie przewidzianym w Ordynacji podatkowej. Ordynacja podatkowa zawiera numerus clausus przypadków, w których odpowiedzialnością za należności podmiotu pierwotnie zobowiązanego mogą być obciążone osoby trzecie. Będą to, zatem jedynie podmioty wprost wskazane w ustawie. Krąg osób będących potencjalnymi osobami trzecimi zakreślony jest, więc wyczerpująco w przepisach art. 110-117 op i nie ma możliwości jego poszerzania. Żaden z tych przepisów nie przewiduje zaś, aby następcy prawni członka zarządu osoby prawnej mogli być obciążeni jego odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe tej osoby prawnej. Są to, zatem zobowiązania ściśle związane z osobą zmarłego i jako niewchodzące do spadku (art. 922 § 2 k.c.) wygasają wraz ze śmiercią zobowiązanego. Zasady sukcesji zobowiązań podatkowych przepis art. 97 op określa jedynie w odniesieniu do podatników i płatników. Ordynacja podatkowa nie przewiduje następstwa prawnego w wypadku śmierci osoby fizycznej będącej inkasentem lub osobą trzecią. Spadkobiercy tych podmiotów nie wstępują zatem z mocy art. 97 o.p. w prawa i obowiązki zmarłego (postanowienie NSA z 21.12.2011 r., II FSK 2149/11, LEX nr 1151333). W tym stanie rzeczy w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy, że przedmiot postępowania odnosił się wyłącznie do praw ściśle związanych z osobą zmarłego [...], co uzasadnia umorzenie postępowania toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 161 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.