I GSK 1688/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SA/Gd 413/25 w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] kwietnia 2025 r., sygn. akt [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dotacji oświatowej postanawia: 1) odrzucić skargę kasacyjną, 2) zwrócić M. Z. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku uiszczony wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 (słownie: sto) złotych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 12 sierpnia 2025 r., I SA/Gd 413/25 oddalił skargę M. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z [...] kwietnia 2025 r., sygn. akt [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dotacji oświatowej. M. Z. – reprezentowany przez doradcę podatkowego – wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 175 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego z zastrzeżeniem § 3, w myśl którego skarga kasacyjna może być sporządzona przez: 1) doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, 2) rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej. Z przepisu tego wyraźnie wynika, że skargę kasacyjną może sporządzić doradca podatkowy tylko i wyłącznie w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Doradca podatkowy nie jest zatem uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym również do sporządzenia skargi kasacyjnej w innych sprawach niż wskazane w art. 175 § 3 pkt 2 p.p.s.a. Doprecyzować warto, że art. 35 § 1 p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnikiem strony (w postępowaniu sądowoadministracyjnym) mogą być także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Zgodnie z art. 41 ust. 2 i 5 ustawy z 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (Dz.U. z 2020 r., poz. 130) doradca podatkowy jest uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Ponadto doradca podatkowy może udzielić dalszego pełnomocnictwa (substytucji) innemu doradcy podatkowemu, adwokatowi lub radcy prawnemu. Natomiast przepisy p.p.s.a. nie przewidują w tym zakresie odstępstw (art. 34-44 p.p.s.a.). Te reguły potwierdzające możliwość występowania doradcy podatkowego przed sądami administracyjnymi znajdują swoją kontynuację na etapie sporządzenia skargi kasacyjnej (vide. postanowienie NSA z 11 października 2018 r., I GSK 3015/18, Lex nr 2577813). Przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie było określenie przypadającej do zwrotu kwoty dotacji oświatowej. Nie można zatem uznać, że przedmiotem sprawy są obowiązki podatkowe lub celne. Wobec tego, że skarga kasacyjna wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 175 § 1 p.p.s.a. nie została sporządzona przez radcę prawnego lub adwokata lecz przez doradcę podatkowego, to zaistniały przesłanki do jej odrzucenia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 p.p.s.a. w związku z art. 180 p.p.s.a. oraz art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.