I GSK 16/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Piotr Pietrasz (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Boratyn Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 września 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 455/22 w sprawie ze skargi P. L. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr 132/2022 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. L. na rzecz Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 21 września 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 455/22 oddalił skargę P. L. (dalej "strona", "skarżący") na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi z dnia 29 kwietnia 2022 roku nr 132/2022 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności dla obszarów z ograniczenia naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2016 i 2017. Skarżący, na podstawie przepisu art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a."), zaskarżył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 września 2022 roku, sygnatura akt: III SA/Łd 455/22, w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: I. na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2019r., poz. 1505, dalej "ustawa o ARiMR) w związku z art. 16 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 14 października 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 6 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a. oraz art. 16 § 1 k.p.a. w związku z art. 10a ust. 1 ustawy o ARiMR w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji w związku z art. 47 akapit pierwszy i drugi Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej Dz. U. UE. C. z 2007 r. Nr 303, str. 1 ze zm., dalej "KPP") w związku z art. 6 ust. 1 zdanie pierwsze Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 roku (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm., dalej "EKPC"). - poprzez zaniechanie uwzględnienia skargi w sytuacji wydania decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności dla obszarów z ograniczenia naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami za rok 2017, podczas gdy w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Opocznie z dnia 14 lutego 2018 r., przyznająca tę płatność skarżącemu, a decyzje uchylająca tę decyzję zostały uznane za naruszające prawo nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 marca 2022 roku, III SA/Łd 535/21.; na wypadek nieuwzględnienia powyższych zarzutów, wyrokowi Sądu I instancji zarzucił nadto: II. na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 20 ust. 1 oraz ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1234, dalej: ustawa PROW) w związku z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczegółowymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 364 ze zm., dalej: rozporządzenie ONW) poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że przesłanką przyznania płatności ONW jest wykazanie przez rolnika ubiegającego się o przyznanie płatności tytułu prawnego do działki rolnej, do której rolnik ubiega się o przyznanie płatności; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku - Kodeks cywilny (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm., dalej "k.c.") w związku z art. 341 zdanie pierwsze k.c. w związku z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ONW przez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że: a. dla wykazania tej przesłanki rolnik powinien przedłożyć organowi administracji publicznej ważną i skuteczną umowę cywilnoprawną, stanowiącą podstawę władania gruntem rolnym deklarowanym do płatności, b. "posiadanie" w rozumieniu cytowanych przepisów może polegać na zlecaniu osobom trzecim dokonywania prac agrotechnicznych tylko pod warunkiem, że dzierżawca nieruchomości jest do tych czynności "legitymowany", to jest dysponuje tytułem prawnym do nieruchomości; III. na podstawie przepisu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w związku z art. 149 § 1 oraz 2 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. w związku z art. 8 i art. 9 k.p.a. w związku z art. 27 ust. 1 pkt 3 ustawy PROW w związku z art. 135 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie uchylenia decyzji organów obu instancji, podczas gdy postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną nie wskazywało przyczyn wznowienia postępowania, co uniemożliwiało skarżącemu ustalenie czego (jakich okoliczności) będzie dotyczyło postępowanie wszczęte w trybie nadzwyczajnym; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w związku z art. 149 § 1 oraz 2 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 1 oraz 2 ustawy PROW związku z art. 135 p.p.s.a. poprzez ich błędne zastosowanie oraz zaniechanie uchylenia decyzji organów obu instancji w sytuacji, w której organ I instancji zaniechał podjęcia jakichkolwiek czynności w celu weryfikacji i udowodnienia okoliczności stanowiących podstawę wznowienia postępowania, a uchybienia tego nie dostrzegł organ II instancji; 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 20 k.p.a. w związku z art. 56 k.c. w związku z art. 6 k.p.a. w związku z art. 34 ust. 2 zd. pierwsze ustawy PROW w związku z art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 6a ust. 1 pkt 1 ustawy o ARiMR poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i dokonanie nieuprawnionej kontroli ważności i skuteczności czynności cywilnoprawnej - umowy dzierżawy zawartej między Skarżącym a Z. B., co miało istotny wpływ na wynik spraw, bowiem doprowadziło Sąd I instancji do konstatacji, że skarżący nie był posiadaczem gruntów rolnych z uwagi na rzekomą nieważność czy bezskuteczność umowy dzierżawy; 4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w związku z art. 27 ust. 1 pkt 1 oraz 2 ustawy PROW w związku z art. 8 i 9 k.p.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że: a. na skarżącym- po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania - spoczywał ciężar udowodnienia wszelkich okoliczności w sprawie, a zaniechanie złożenia wniosków dowodowych przez Skarżącego na etapie po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną może wywoływać negatywne dla Skarżącego skutki prawne; b. w postępowaniu po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną przyznającą płatność zakres obowiązków ciążących na rolniku ubiegającym się o przyznanie płatności jest szerszy aniżeli w toku postępowania zwykłego, bowiem w postępowaniu zwykłym wystarczające jest złożenie przez stronę stosownego oświadczenia o posiadaniu gruntów deklarowanych do płatności, c. w postępowaniu po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną oświadczenie strony nie jest wystarczającym dowodem na potwierdzenie przesłanek przyznania płatności, d. organy administracji publicznej nie miały obowiązku przeprowadzenia dowodów w związku z okolicznościami podnoszonymi przez Skarżącego w jego zeznaniach w charakterze świadka w postępowaniu karnym, e. skarżący miał obowiązek wykazania, że uzyskiwał z prowadzonej działalności rolniczej dochód, podczas gdy przesłanka taka nie wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego; 5) art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w związku z 27 ust. 1 pkt 1 oraz 2 ustawy PROW w związku z art. 77 § 1 k.p.a. oraz 80 k.p.a. w związku z art. 8 § 1 k.p.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez ich błędne zastosowanie, polegające na: zaniechaniu uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przyjęciu, że: a. skarżący nie przedstawił dowodów na to, by decydował o sposobie prowadzonej na gruntach zgłoszonych do płatności uprawy, podczas gdy wynikało to ze złożonych przez skarżącego zeznań w charakterze świadka w toku postępowania karnego, które organy obu instancji oraz Sąd I instancji uznały za wiarygodne, b. zaniechaniu wyjaśnienia przyczyn odmiennej oceny wiarygodności i przydatności dla postępowania tego samego dowodu co do różnych okoliczności faktycznych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację wniesionych zarzutów i wniósł: 1) o wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji; 2) na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. - o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia postępowania zainicjowanego skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 marca 2022 roku, III SA/Łd 535/21; 3) na podstawie przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. - o przeprowadzenie dowodu z załączonych do niniejszej skargi kasacyjnej dokumentów dla wykazania okoliczności szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu; 4) na podstawie przepisu art. 185 § 1 p.p.s.a. - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi; 5) na podstawie przepisów art. 203 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. - o zasadzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych; 6) o rozpoznanie sprawy na rozprawie, przy czym w związku z przepisem art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.) wniósł o przeprowadzenie rozprawy przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ w pełni poparł stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził aby w rozpoznawanej sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek nieważności postępowania – określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. – jak też aby zachodziły przesłanki wymagające uchylenia wydanego w sprawie orzeczenia oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania (art. 189 p.p.s.a.). Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej, czyli wnioskami skargi kasacyjnej i jej podstawami. Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, daje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwość, w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ograniczenia się w uzasadnieniu wyroku, jedynie do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. — naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny zasadniczo w pierwszej kolejności rozpoznaje podniesione w tej skardze zarzuty procesowe. Konieczność zachowania tej kolejności oceny zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że prawidłowe odniesienie się do zarzutów związanych z naruszeniem prawa materialnego jest możliwe tylko w sytuacji, gdy w postępowaniu kasacyjnym zostanie stwierdzone, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości albo, że nie został skutecznie zakwestionowany w skardze kasacyjnej. W pierwszej kolejności należy zatem odnieść się do zarzutów procesowych podniesionych w punkcie III. petitum skargi kasacyjnej. Przechodząc zatem do rozpoznania zarzutów procesowych na wstępie przypomnieć należy, że prawidłowo sformułowany zarzut tego typu winien wskazywać konkretne regulacje procesowe, którym uchybił sąd pierwszej instancji, a także to, że naruszenie tego rodzaju regulacji mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie może więc ograniczyć się tylko do wskazania, że do naruszenia określonych przepisów faktycznie doszło, ale musi wykazać, co najmniej potencjalny, związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy, tj. treścią zapadłego orzeczenia. Autor skargi kasacyjnej nie sprostał wyżej wskazanym wymogom. Na wstępie należy wyjaśnić, że autor skargi kasacyjny błędnie zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, które nie miały w sprawie zastosowania, błędnie przyjmując, że zaskarżona decyzja została wydana po przeprowadzeniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wznowionego postępowania administracyjnego. Podstawą prawną wydanych decyzji jest art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 29 ustawy o ARiMR, art. 44 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 13 marca 2015 r. Autor skargi kasacyjnej, co wynika z treści zarzutów skargi do Sądu I instancji, jest w pełni świadomy wydania decyzji w oparciu o wskazane wyżej przepisy i nie wskazuje w jej treści zarzutów odnoszących się do wznowienia postępowania administracyjnego. Co również istotne na okoliczność tę słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, podkreślając, że w niniejszej sprawie organy administracji prowadziły postępowanie na podstawie art. 29 ust.1 ustawy o ARiMR, które jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego przedmiotem jest ustalenie czy doszło do pobrania nienależnie pobranych środków publicznych. Niezrozumiałe jest zatem w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oparcie zarzutów procesowych i argumentacji uzasadniającej ten zarzut na rzekomym przeprowadzeniu przez organ postępowania wznowieniowego. Co istotne, a co umknęło autorowi skargi kasacyjnej, wydana w sprawie decyzja zarówno przez organ I instancji jak i organ odwoławczy, została wydana w trybie zwykłym, a nie po wznowieniu postępowania administracyjnego. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny, wyjaśnia, że wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. nie naruszył przepisów postępowania, w szczególności art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a., ponieważ zastosowanie przez Sąd I instancji środka przewidzianego w ustawie przy jednoczesnym nie zastosowaniu innego środka nie jest naruszeniem prawa o jakim mowa w art. 174 pkt 2) p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w sposób podobny autor skargi kasacyjnej zbudował zarzut III.4. petitum skargi kasacyjnej, w którym wskazuje na istotne braki przeprowadzonego przez organ postepowania wznowieniowego w zakresie rozkładu ciężaru dowodowego w postępowaniu wznowieniowym dostrzec należy, że zarzuty w tym zakresie sprowadzają się do stwierdzenia, że to organ powinien przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające. Oczywiście rację ma skarżący, że w postępowaniu po wznowieniu postępowania, ciężar postępowania wyjaśniającego spoczywa na organie, co wynika z podstawowych zasad postępowania administracyjnego i jest akceptowane w literaturze przedmiotu. Nie oznacza to jednak, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, że to organ jest zobowiązany do "poszukiwania" w imieniu strony, dowodów potwierdzających okoliczności wskazywane przez tę stronę, a zatem dowodów na poparcie tez, z których strona wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Obowiązkiem organu w takiej sytuacji jest natomiast przede wszystkim wnikliwa i pełna ocena dowodów złożonych przez stronę oraz dowodów, które są w dyspozycji organu. Należy przy tym pamiętać, że wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji administracyjnej i co do zasady postępowanie wyjaśniające prowadzi się w kontekście przesłanek wznowienia. Należy jednak jeszcze raz wyjaśnić, że przeprowadzone przez organ i zakończone wydaniem zaskarżonych do sądu administracyjnych decyzji nie stanowiły efektu przeprowadzonego postępowania w trybie wznowienia. W tym miejscu należy zauważyć, że w postępowaniu uregulowanym w art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR organ ma za zadanie zbadać czy dana kwota stanowi kwotę nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków, co ma miejsce w postępowaniu odrębnym od postępowania o przyznanie danej płatności. Postępowanie prowadzone w trybie art. 29 ust. 1 i 2 ww. ustawy jest bowiem samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego przedmiotem jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy wskazanych w tym przepisie, a następnie określenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków. W przedmiotowym postępowaniu organ był bowiem zobowiązany jedynie do ustalenia, czy skarżący kasacyjnie pobrał nienależne płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami. Poczynione w sprawie ustalenia dawały organom wystarczającą podstawę do przyjęcia, że skarżący pobrał nienależne mu płatności, zatem musiała podlegać zwrotowi w trybie art. 29 ust 1 i 2 ww. ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wskazał, że skarżący nie prowadził indywidualnej działalności rolniczej, nie był rolnikiem ani posiadaczem gospodarstwa rolnego. Był jedynie formalnym posiadaczem gruntów zgłoszonych do płatności. Z materiału dowodowego sprawy nie wynika, by strona decydowała o sposobie prowadzonej na gruntach zgłoszonych do płatności uprawy, aby dokonywała jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających, że zlecał prowadzenie tych prac w swoim imieniu innym osobom. W aktach sprawy brak także dowodów wskazujących, że rzekomo prowadzona przez stronę działalność rolnicza przynosiła skarżącemu jakiekolwiek dochody. Skarżący był zobowiązany do zapłaty czynszu dzierżawnego, a nie uzyskiwał żadnego dochodu z gospodarstwa bowiem siano z niego pozyskiwane stanowiło wynagrodzenie dla osoby faktycznie wykonującej prace na działkach zgłoszonych do płatności. W związku z tym WSA prawidłowo podzielił ustalenia organów co do tego, że skarżący nie był rolnikiem ani posiadaczem gospodarstwa rolnego, a jedynie wystąpił o dopłaty w celu uzyskania premii z tytułu pracy na rzecz Z. B. właściciela wydzierżawionych gruntów. Okoliczność tę w swoich zeznaniach złożonych w postępowaniu karnym potwierdził sam skarżący wskazując, że wystąpienie z wnioskiem o dopłaty zaproponował jemu i innym pracownikom swojej firmy Z. B. Uzyskana z tytułu otrzymanych dopłat kwota, po potrąceniu wynagrodzenia za dzierżawę gruntów, stanowiła premię za pracę na rzecz Z. B. i została wykorzystana na budowę domu przez skarżącego. Dodać należy, ze skarżący nie posiadał żadnych maszyn ani doświadczenia związanego z pracą w gospodarstwie rolnym. Nie przedstawił on dowodów potwierdzających, że decydował o terminie i sposobie koszenia łąk, nie posiadał zaplecza mechanicznego koniecznego do uprawy gruntów rolnych i nie ponosił kosztów związanych z obsługa maszyn i urządzeń. Nie przedstawił także imiennych dowodów zakupu nawozów i środków ochrony roślin, opłat podatku rolnego czy umowy zlecenia na wykonanie prac polowych. W swoich zeznaniach skarżący przedstawił cały mechanizm pozyskiwania środków na zadeklarowane przez niego działki a celem jego działalności było pozyskiwanie środków finansowych z tytułu płatności rolnych nie zaś prowadzenie gospodarstwa rolnego. Ze wskazanych względów nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w punktach III.4 i III.5 petitum skargi kasacyjnej. Przechodząc do kolejnego zarzutu - nieuprawnionego badania ważności umowy dzierżawy (zarzut III.3. petitum skargi kasacyjnej), przyznać należy rację skarżącemu, że brak jest podstawy prawnej do przeprowadzenia tego rodzaju oceny przez organy administracyjne, jak i sąd I instancji. Jednakże mając na uwadze, że zarzuty w tym zakresie sformułowane były na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., niezbędne było wykazanie wpływu tego naruszenia na wynik sprawy, czemu jednak strona nie sprostała. Niezależnie od omawianego mankamentu zarzutu, wskazać należy, że ważność umowy dzierżawy nie miała w sprawie istotnego znaczenia, bowiem jak sam skarżący podnosi warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie gruntu i jego faktyczne użytkowanie, a nie legitymowanie się tytułem prawnym w postaci umowy dzierżawy. W konsekwencji zarzut okazał się niezasadny. Niezasadne okazały się również zarzuty naruszenia prawa materialnego. W tej mierze przypomnienia wymaga - co nie jest bez znaczenia z punktu widzenia konsekwencji wynikających z zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną - że błędna wykładnia, o której jest mowa w pkt 1 art. 174 p.p.s.a., to wadliwe zrekonstruowanie normy prawnej z konkretnego przepisu (przepisów) prawa, wyrażające się w mylnym zrozumieniu jego (ich) treści (w tym, przez wadliwą klaryfikację znaczeń), a przez to w wadliwym ustaleniu jego (ich) sensu normatywnego przez sąd administracyjny I instancji, co - aby zarzut naruszenia prawa przez jego błędną wykładnię mógł być rozpatrzony - wymaga wykazania na czym dokładnie polegała błędna wykładnia przepisu prawa, którego zarzut kasacyjny dotyczy oraz jaka powinna być jego wykładnia prawidłowa, i co jednocześnie oznacza potrzebę podjęcia merytorycznej polemiki ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnośnie do tego rodzaju kwestii spornej, a więc innymi słowy wymaga przeciwstawienia stanowisku nieprawidłowemu stanowiska, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną jest prawidłowe (zob. np. wyroki NSA z: 28 lipca 2022 r. sygn. akt I OSK 1925/21; 6 listopada 2020 r. sygn. akt II GSK 742/20; 13 października 2017 r. sygn. akt II FSK 1445/15; te orzeczenia oraz powoływane dalej dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; pozostałe powoływane orzeczenia tamże). Odwołując się do przyjmowanego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozumienia błędu wykładni oraz koniecznych wymogów, którym powinny czynić zadość zarzuty błędnej wykładni prawa materialnego stawiane na podstawie z pkt 1 art. 174 p.p.s.a., trzeba stwierdzić, że omawiane zarzuty kasacyjne nie mogą być uznane za zasadne. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika bowiem, aby Sąd I instancji podejmował jakiekolwiek zabiegi interpretacyjne w odniesieniu do przepisów art. 20 ust. 1 oraz ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich - w kontekście wskazywanym przez stronę to jest, że przesłanką przyznania płatności ONW jest wykazanie przez rolnika ubiegającego się o przyznanie płatności tytułu prawnego do działki rolnej, do której rolnik ubiega się. Sąd I instancji wskazał, że płatności ONW przysługują osobie będącej posiadaczem gruntów rolnych, prowadzącej działalność rolniczą. Przez działalność rolniczą rozumieć należy między innymi uprawę produktów rolnych. Innymi słowy pomoc finansowa jest przyznawana tym rolnikom, którzy faktycznie rolniczo użytkują posiadane działki rolne. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd I instancji nie przeprowadził również wykładni przepisów kodeku cywilnego, co prowadzi do wniosku, że na gruncie zarzutów opartych na art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżący podjął polemikę z poglądem nieistniejącym, co nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że zarzut ten nie jest skuteczny. Na koniec odnosząc się do ostatniego, a zawartego w pkt I petitum skargi kasacyjnej zarzutu, w którym autor skargi kasacyjnej zarzuca naruszenie szeregu przepisów zarówno krajowych jak i międzynarodowych, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że autor skargi kasacyjnej również konstruując ten zarzut nie sprostał wymogom stawianym przez ustawę p.p.s.a. Nie wskazuje on bowiem na żadne z postaci naruszenia prawa materialnego, tj. błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. W tej więc sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na opisane wyżej wady omawianego zarzutu, nie był w stanie odnieść się do niego merytorycznie, w konsekwencji czego zarzut ten uznać należało za nieskuteczny. W konsekwencji, skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieskuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do jej uwzględnienia i w oparciu o art. 184 p.p.s.a, orzekł o jej oddaleniu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r., w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.).