I GSK 1520/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Zielińska po rozpoznaniu w dniu 5 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku E. O. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej E. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt III SA/Po 1025/13 w sprawie ze skargi E. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2014 r. o sygn. akt III SA/Po 1025/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę E. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] maja 2013 r. (nr [...]), którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] września 2012 r. (nr [...]), określającą E. O. zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za październik 2009 r. (w wysokości [...] zł) i grudzień 2009 r. (w wysokości [...] zł) oraz zobowiązanie w opłacie paliwowej za październik 2009 r. (w wysokości [...] zł) i grudzień 2009 r. (w wysokości [...] zł), a także umarzającą postępowanie podatkowe w podatku akcyzowym i opłacie paliwowej za lipiec, sierpień, wrzesień i listopad 2009 r. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku E. O. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości. Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała, że natychmiastowa egzekucja należności (w niniejszej sprawie wynoszących 141 277 zł) doprowadzi do utraty płynności finansowej prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, a w konsekwencji może spowodować koniczność złożenia wniosku o upadłość i spowoduje utratę pracy przez pracowników zatrudnionych w tymże przedsiębiorstwie. Strona stwierdziła ponadto, że wykonanie decyzji osłabiłoby wiarygodność podatnika w kontaktach z podmiotami finansującymi i będzie stanowić przeszkodę do załatwienia ewentualnych dalszych umów kredytowych lub leasingowych oraz może doprowadzić do rozwiązania już zawartych umów kredytowych. Skarżąca podniosła, że szkoda, jaka mogłaby być jej wyrządzona przez wszczęcie egzekucji nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, skoro nie przywróciłoby to utraconej przez przedsiębiorstwo skarżącej płynności finansowej, mogącej spowodować konieczność likwidacji przedsiębiorstwa. Ponadto skierowanie egzekucji do nieruchomości skarżącej (tj. stacji paliw, magazynów) i ich ewentualne zbycie w toku postępowania egzekucyjnego pozbawi skarżącą środków trwałych stanowiących o bycie prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa i definitywnie przekreśli możliwość odtworzenia prowadzonego przedsiębiorstwa w kształcie sprzed egzekucji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej zwanej "p.p.s.a.") sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, przy czym możliwość wstrzymania wykonania dotyczy także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Cytowany przepis - w powiązaniu z art. 193 p.p.s.a. - znajduje również zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 16 kwietnia 2007 r. o sygn. akt I GPS 1/07. Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest wykazanie we wniosku, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jego wykonania. Sąd orzeka w kwestii wstrzymania wykonania decyzji na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w tym przepisie. Zauważyć należy, że w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji wykonanie zaskarżonej decyzji zostało wstrzymane postanowieniem WSA z dnia 25 września 2013 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd stwierdził, że w kontekście stwierdzonych okoliczności faktycznych potencjalna egzekucja należności objętych zaskarżoną decyzją ([...] zł z tytułu podatku akcyzowego i [...] zł z tytułu opłaty paliwowej plus odsetki za zwłokę) mogłaby spowodować poważne konsekwencje finansowe dla majątku skarżącej, co może być uznane za okoliczność powodującą powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprawdzie wspomniane postanowienie utraciło moc wraz z wydaniem wyroku oddalającego skargę strony, jednakże zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wspomniana ocena potencjalnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji pozostaje nadal aktualna i uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej na etapie postępowania kasacyjnego. W zawartym w skardze kasacyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona uprawdopodobniła wystąpienie w niniejszej sprawie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Kontrolowane w tym postępowaniu rozstrzygnięcia organów podatkowych dotyczą określenia zobowiązania podatkowego oraz zobowiązania w opalcie paliwowej za październik i grudzień 2009 r., a także umorzenia postępowania podatkowego w zakresie podatku akcyzowego i opłaty paliwowej za lipiec, sierpień, wrzesień i listopad 2009 r. Łączna suma określonych E. O. zobowiązań wyniosła 141 277 zł, przy czym kwota ta stanowi zaległość podatkową, od której podatnik zobowiązany jest dodatkowo uiścić odsetki za zwłokę. Strona zasadnie podniosła, że próba wyegzekwowania takiej kwoty z majątku skarżącej może doprowadzić do utraty płynności finansowej przedsiębiorstwa prowadzonego przez E. O. (co w dalszej kolejności może doprowadzić do jego likwidacji), jak również pozbawienia strony zasadniczych środków trwałych niezbędnych dla prowadzenia dotychczasowej działalności gospodarczej. Nawet w przypadku wzruszenia przez sąd administracyjny kontrolowanych decyzji administracyjnych, tego rodzaju skutki byłyby trudne bądź niemożliwe do odwrócenia. Z tego powodu uzasadnione jest uwzględnienie wniosku strony poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. PG