I GSK 1394/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi A. B. i Z. B. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt I GSK 663/21 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Lu 583/20 w sprawie ze skargi A. B. i Z. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 29 października 2020 r. nr 0601-IEE.711.36.2020.2 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kosztów egzekucyjnych postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 19 stycznia 2022 r., sygn. akt I GSK 663/21, wydanym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 19 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Lu 583/20 uchylił zaskarżony wyrok w pkt 1, oddalił skargę w stosunku do Z. B. oraz zasądził od Z. B. na rzecz organu zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. A. B. i Z. B. skierowali do "Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie" "wniosek" "o wznowienie prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie". W uzasadnieniu wskazano, że "wyrok został wydany z bardzo rażącym naruszeniem przepisów prawa, została naruszona Konstytucja", że "Sędziowie Sądu Naczelnego rażąco naruszyli prawo, kasując wyrok przekroczyli swoje uprawnienia, zabrali nam zasiłki rodzinne pobrane z konta A. B. i zasądzili mi płacić: 460 zł koszty postępowania". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlegała odrzuceniu. Z uwagi na treść art. 275 p.p.s.a. do rozpoznania skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie do art. 276 p.p.s.a., do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio przepisy art. 175 p.p.s.a. Odesłanie to oznacza, że skargę o wznowienie postępowania może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny, zaś w sprawach podatkowych również doradca podatkowy, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy (art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a.). Powyższych ograniczeń nie stosuje się, gdy skargę o wznowienie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem oraz w przypadku prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Rzecznika Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a.). Powyższa regulacja prowadzi do wniosku, że do skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem NSA ma zastosowanie przymus adwokacko-radcowski, co oznacza, że musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. Niedopełnienie tego obowiązku jest brakiem nieusuwalnym skargi o wznowienie postępowania, który powoduje jej odrzucenie. Zatem skarga o wznowienie postępowania powinna być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, pod rygorem jej odrzucenia (art. 178 p.p.s.a). W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że niedopełnienie tego obowiązku jest brakiem nieusuwalnym skargi o wznowienie postępowania, który powoduje jej odrzucenie bez uprzedniego wzywania do usunięcia braku formalnego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 193 i art. 276 p.p.s.a. W sprawie A. B. i Z. B. nie spełnili wymagań, o których mowa w art. 175 § 1 p.p.s.a. i skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego sporządzili odsobiście. Brak ten skargi wznowieniowej, będący uchybieniem nieusuwalnym, musi powodować jej odrzucenie (por. postanowienie NSA z dnia 9 marca 2005 r. sygn. akt I GSK 359/05 opubl. ONSAiWSA 2005/5/98). Wobec stwierdzenia niedopuszczalności skargi o wznowienie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.