I FZ 89/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Artur Mudrecki, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. sp. z o.o. w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2025 r. sygn. akt I SA/Bd 792/24 o odrzuceniu skargi oraz umorzeniu postępowania z wniosku o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 19 września 2024 r., nr 0401-IOV2.4103.56.2024 w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od września 2016 r. do grudnia 2017 r. postanawia: oddalić zażalenie.

1. Postanowienie Sądu pierwszej instancji 1.1. Postanowieniem z 18 marca 2025 r. w sprawie I SA/Bd 792/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy: 1) odrzucił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej: Strona lub Spółka) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 19 września 2024 r., nr 0401-IOV2.4103.56.2024; 2) umorzył postępowanie z wniosku o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. 1.2. Podstawę prawną rozstrzygnięcia o odrzuceniu skargi stanowił przepis art. art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r. poz. 329, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.); zaś podstawę prawną rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 lutego 2025 r. wezwano Stronę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Przesyłka zawierająca te wezwanie została doręczona (pełnomocnikowi reprezentującego Spółkę – uzup. NSA) w dniu 10 lutego 2025 r. Biorąc pod uwagę, że brak fiskalny nie został uzupełniony (termin na uzupełnienie upłynął bezskutecznie w dniu 17 lutego 2025 r.) skarga podlegała odrzuceniu. Z kolei - jak podał Sąd - z uwagi na odrzucenie skargi za bezprzedmiotowe uznał orzekanie w sprawie wniosku o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, złożonego w dniu 17 lutego 2025 r. 2. Zażalenie Spółka w zażaleniu, sporządzonym przez jej adwokata, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W zażaleniu wyraziła zapatrywanie, że przed odrzuceniem skargi Sąd pierwszej instancji powinien rozważyć kwestię ewentualnej zasadności zawieszenia postępowania. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. W realiach tej sprawy nie jest sporne, że Skarżąca nie uiściła wymaganej od niej opłaty tytułem wpisu od skargi. Skarżąca jednak uważa, że przed zdiagnozowaniem przez Sąd uchybienia w zakresie opłacenia jej skargi, Sąd ten powinien rozstrzygnąć w przedmiocie złożonego przez nią wniosku o zawieszenie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela takich zapatrywań Spółki; w konsekwencji brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Spółki o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. W zaskarżonym postanowieniu Sąd wyjaśnił bowiem trafnie, i to pomimo umorzenia postępowania z wniosku o zawieszenie postępowania sądowego, z jakich względów wniosek ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Zawieszenie postępowania sądowego, w konfiguracji procesowej zaistniałej w sprawie nie mogło nastąpić, gdyż postępowanie sądowe nie zostało jeszcze skutecznie wszczęte. Przepis art. 220 § 1 zd. 1 P.p.s.a., stanowi, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takiej sytuacji czynności przewodniczącego/sądu sprowadzają się zasadniczo do wezwania do uiszczenia opłaty (art. 220 § 1 zd. 2 P.p.s.a.) i ewentualnego wyciągnięcia konsekwencji jej nieuiszczenia (art. 220 § 1 zd. 3, art. 220 § 3 P.p.s.a.). Inne czynności, które mogą być podejmowane przed uiszczeniem należnej opłaty od pisma, to w szczególności ustalenie prawidłowej reprezentacji strony, dopuszczalności pisma, właściwości sądu. Przed ustaleniem, czy od skargi została uiszczona należna opłata, i ewentualnym podjęciem działań przewidzianych w art. 220 P.p.s.a. przewodniczący powinien bowiem zbadać wszystkie okoliczności, które mogą uzasadniać odrzucenie skargi a limine (zob. art. 222 w zw. z art. 58 P.p.s.a.). Przed wezwaniem do uiszczenia opłaty powinien być też rozpoznany wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, co w sprawie Skarżącej, reprezentowanej przez adwokata, uczyniono. Dopiero zatem przesądzenie, że skarga nie podlega odrzuceniu, skutkuje podjęciem dalszych czynności w sprawie, w tym w zakresie rozważenia kwestii ewentualnego zawieszenia postępowania (por. postanowienia NSA z dnia: 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt I FZ 25/18; 9 grudnia 2021 r., sygn. akt I FSK 681/21). 3.3. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.