I FZ 468/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 października 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 973/15 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 15 czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji odraczającej termin zapłaty zaległości w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2012 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę postanawia oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z 2 października 2015 r., sygn. akt I SA/Łd 973/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił M.G. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izb Skarbowej w L. z 15 marca 2015 r., wydanej w przedmiocie odmowy zmiany decyzji odraczającej termin zapłaty zaległości w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2012 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz odmawiającej umorzenia odsetek. Sąd wskazał, że decyzja objęta skargą dotyczy odmowy zmiany decyzji ostatecznej, a więc rozstrzygnięcia, które nie zmienia sytuacji prawnej strony skarżącej w żadnej mierze, a instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może być zastosowana tylko i wyłącznie do takich z nich, które nadają się do wykonania i tego wykonania wymagają. Wykonaniu podlega sama zaległość podatkowa skarżącego, nie zaś decyzja o odmowie zmiany decyzji ostatecznej, która nie posiada przymiotu wykonalności. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu przedstawił swoją sytuację materialną, podkreślając, że wysokość należności głównej wraz z odsetkami przekracza możliwości finansowe skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Konieczne jest zatem by zaskarżony akt nadawał się do wykonania tzn. by można było na jego podstawie zobowiązać adresata aktu do określonego zachowania lub powstrzymania się od wskazanego zachowania. W sytuacji kiedy akt takich skutków nie wywiera nie podlega on wykonaniu, a orzeczenie o wstrzymaniu jego wykonania staje się bezcelowe. Decyzją taką jest decyzja o odmowie zmiany decyzji odraczającej termin zapłaty zaległości w podatku wraz z należnymi odsetkami. Nie wywołuje ona skutków materialnoprawnych, nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Obowiązek podatkowy ciąży bowiem na skarżącym nie z powodu odmowy zmiany terminu zapłaty zaległości podatkowych, lecz w konsekwencji powstania zaległości podatkowych skarżącego w podatku od towarów i usług za I i III kwartał 2012 r. Słuszne jest zatem stanowisko Sądu pierwszej instancji, że wykonaniu podlega sama zaległość podatkowa skarżącego, nie zaś decyzja o odmowie zmiany decyzji ostatecznej, która nie posiada przymiotu wykonalności. Skoro jak wykazano powyżej decyzja będąca przedmiotem skargi do sądu administracyjnego nie posiada przymiotu wykonalności to Sąd pierwszej instancji nie miał możliwości wydania pozytywnego dla strony orzeczenia. Z tego względu na ocenę tę nie może mieć wpływu podnoszona przez skarżącego w zażaleniu zła sytuacja finansowa i powody jej powstania. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji