I FZ 45/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2020 r. sygn. akt III SA/Wa 643/20 odrzucające skargę w sprawie ze skargi T.O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 20 stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 9 grudnia 2020 r. odrzucił skargę T.O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 20 stycznia 2020 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2009 r. W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 1 czerwca 2020 r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono 8 czerwca 2020 r. Pismem procesowym z 16 czerwca 2020 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z 23 lipca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Po rozpoznaniu zażalenia na powyższe postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 23 października 2020 r., sygn. akt I FZ 212/20, oddalił zażalenie. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszanie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") poprzez jego zastosowanie i odrzucenie skargi w sytuacji gdy przepis ten jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 77 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 219 § 2 p.p.s.a. opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. Przepis tego artykułu jednoznacznie wskazuje dwie formy uiszczenia należnej wpłaty. Oznacza to, że nie można skutecznie uiścić należnej opłaty sądowej w żaden inny sposób. Bezspornym jest, że w niniejszej sprawie wpis od skargi nie został wniesiony w zakreślonym przez Sąd terminie. Natomiast prawomocnym postanowieniem WSA w Warszawie z 23 lipca 2020 r., Sąd ten odmówił przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 23 października 2020 oddalił zażalenie na powyższe postanowienie. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Pomimo prawidłowego wezwania wpis sądowy nie został uiszczony w zakreślonym terminie. Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 45 Konstytucji RP w powiązaniu z pozostałymi przepisami. Prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i może podlegać ustawowym ograniczeniom: podmiotowym (w zakresie legitymacji procesowej określonych podmiotów), przedmiotowym (określone kategorie spraw), formalnym (np. przymus adwokacki) czy finansowym (koszty sądowe). Kwestia zapewnienia dostępu do sądu wiążąca się z oceną sytuacji materialnej spółki została przeanalizowana przez Sąd pierwszej instancji w postępowaniu wpadkowym dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu od niej nie jest nieuprawnionym ograniczeniem prawa do sądu, o czym wypowiadał się zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienie NSA z 23 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 486/10 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl), Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 16 listopada 2011 r., sygn. akt SK 45/09, OTK-A 2011, Nr 9, poz. 97), jak i Europejski Trybunał Praw Człowieka (m.in. w wyroku w sprawie 6289/73, § 20 i nast.). W świetle powyższego, prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.