I FZ 256/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Janusz Zubrzycki (sprawozdawca), , , po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. Sp. z o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Po 472/14 w przedmiocie oddalenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi W. Sp. z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 17 marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania i kwoty odsetek za zwłokę w podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2012 r. oraz dokonania zabezpieczenia postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Po 472/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił wniosek W. Sp. z o.o. w L. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 17 marca 2014 r. w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania i kwoty odsetek za zwłokę w podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2012 r. oraz dokonania zabezpieczenia. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu ww. postanowienia stwierdził, że strona w żaden sposób nie uargumentowała sformułowanego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji. Zdaniem Sądu z akt sprawy nie wynika jaką – w ocenie strony – znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej P.p.s.a.) skarżąca miała na myśli formułując wniosek. W związku z powyższym Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia żądania strony. W zażaleniu na opisane wyżej postanowienie strona wniosła o jego uchylenie oraz o przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. Argumentując powyższe strona podniosła, że mając na uwadze kwotę zabezpieczenia wynikającą z kwestionowanej decyzji oraz wysoką relację kosztów uzyskania przychodów spółki do samego przychodu zasadne jest stwierdzenie, że wykonanie przedmiotowej decyzji stanowi realne zagrożenie dla jej bieżącego funkcjonowania i tym samym może spowodować utratę pozycji gospodarczej spółki, którą to okoliczność Sąd pierwszej instancji - dysponując aktami podatkowymi - powinien był uwzględnić rozpatrując wniosek. Zdaniem strony bowiem okoliczność tę należało potraktować w kategorii znacznej szkody, o której mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., gdyż odbudowanie jej pozycji rynkowej będzie wymagało znacznej ilości czasu i nakładów, a nawet może okazać się niemożliwe do osiągnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kwestionowane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu odpowiada prawu. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. przewiduje możliwość wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na wniosek strony, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, wskazuje się, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Najdobitniej wyraził to NSA w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lex 2013). Mając powyższe na uwadze należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu co do tego, że strona w niniejszej sprawie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wskazała żadnych okoliczności, które – w jej ocenie – mogłyby spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Strona de facto ograniczyła się do sformułowania samego żądania w zakresie wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do merytorycznej oceny przedmiotowego wniosku. Nie można zaakceptować przy tym stanowiska skarżącej, że Sąd ten powinien był sam wydedukować przesłanki wstrzymania wykonania kwestionowanej decyzji na podstawie akt sprawy podatkowej. Rozpoznając taki wniosek sąd administracyjny powinien wprawdzie przeanalizować akta sprawy w całości, jednakże jedynie w kontekście konkretnych okoliczności, które strona w takim wniosku wskazała jako przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. Trzeba przy tym podkreślić, że chodzi tu o taką część akt sprawy, która będzie miarodajna dla oceny, czy przedmiotowe przesłanki wystąpiły. W związku z tym nie można przyjąć – jak podnosi skarżąca w zażaleniu – że Sąd pierwszej instancji w niniejszej sprawie powinien był we własnym zakresie przeanalizować akta sprawy, łącznie z aktami podatkowymi, poszukując okoliczności, które mogłyby uzasadniać przyznanie skarżącej ochrony tymczasowej, o której mowa w ww. przepisie. Jeszcze raz bowiem podkreślenia wymaga, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania, że wykonanie skarżonej decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Niezależnie od powyższego należy również zwrócić uwagę, że za niewystarczającą – w kontekście obowiązku wykazania przez stronę, iż zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. – trzeba uznać argumentację strony zaprezentowaną w zażaleniu, która sprowadza się do ogólnych twierdzeń odnośnie możliwości utraty przez skarżącą spółkę jej "pozycji rynkowej" na skutek wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, skoro nie została ona poparta konkretnymi danymi, np. dotyczącymi bieżącej sytuacji finansowej spółki, a nie danymi sprzed dwóch lat, do których bardzo ogólnikowo odwołuje się strona w zażaleniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.