I FZ 231/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski, , , po rozpoznaniu w dniu 31 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 czerwca 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 3/17 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 21 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2017 r. w sprawie I SA/Kr 3/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 21 października 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jak wskazał sąd pierwszej instancji, wyrokiem z dnia 23 marca 2017 r. WSA w Krakowie oddalił skargę J. M. na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. Pismem z dnia 29 marca 2017 r., nadanym dnia 31 marca 2017 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym – k. 62 akt sądowych) skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, adw. P. B., złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku. Następnie, kolejnym pismem z 29 marca 2017 r. (data wpływu do WSA – 25 maja 2017 r.), aplikant adwokacki, D. K., działający z upoważnienia adw. P. B., wniósł o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku WSA oraz złożył wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania tej czynności (wniosek z 24 maja, data wpływu do WSA – 25 maja 2017 r.). Aplikant wskazał, że w dniu 24 maja 2017 r. dzwonił do WSA w Krakowie celem uzyskania informacji o stanie sprawy, zaś podczas rozmowy dowiedział się, że sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne, prawdopodobnie celem odrzucenia wniosku z dnia 29 marca 2017 r. Następnie aplanat stwierdził, że po przeanalizowaniu historii wysyłanej korespondencji "nie podlega wątpliwości fakt, że uchybił o jeden dzień terminowi do złożenia przedmiotowego wniosku, który to przypadał na dzień 30 marca 2017 r.". Przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie ww. wyroku był "zanik koncentracji", który stanowił efekt jego problemów zdrowotnych, wymieniając przy tym liczne schorzenia (jak: łysienie plackowate a następnie całkowite, niedoczynność tarczycy, czy astmę oskrzelową etc.). Do wniosku załączono dokumentację lekarską. Wojewódzki Sąd Administracyjny wymienionym na wstępie postanowieniem odmówił przywrócenia terminu, albowiem doszedł do przekonania, że powołana przez aplikanta argumentacja nie uzasadnia przywrócenia terminu. Sąd podkreślił m.in., że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy, zaś pełnomocnik skarżącego nie wykazał przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Nieuwagi czy zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy będącej przesłanką przywrócenie uchybionego terminu. Skarżący (reprezentowany przez adwokata) wniósł zażalenie na wskazane postanowienie, wnioskując o jego uchylenie w całości. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, iż szereg czynności, których dokonał pełnomocnik świadczą o jego zaangażowaniu i trosce o prawidłową ochronę interesu prawnego mocodawcy. Pełnomocnik, zachowując należytą staranność, nie mógł przewidzieć zachowania aplikanta, który uchybił terminowi procesowemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie w przedmiocie przywrócenia terminu nie budzi wątpliwości, że pełnomocnik uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Aplikant nie spełnił przy tym przesłanki jego przywrócenia wymienionej w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.) - tj. nie wykazał braku swojej winy. Przeciwnie, we wniosku o przywrócenie terminu, sam mówi o "błędzie, którego był winowajcą" oraz o swoim "braku koncentracji" (k. 64 akt sądowych). Powołane, i niekwestionowane przez Sąd, dolegliwości zdrowotne nie stanowią wystarczającego uzasadnienia braku winy, trudno bowiem dostrzec bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy łysieniem, alergią czy astmą a niezłożeniem przedmiotowego wniosku do dnia 30 marca 2017 r., tj. w ustawowym terminie. Jak zatem słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, skoro instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy, a dla przyjęcia winy profesjonalnego pełnomocnika (ponoszącego odpowiedzialność za działania wszystkich osób, którymi posługuje się pełnomocnik) wystarczy nawet lekkie niedbalstwo (postanowienie NSA z dnia 31 marca 2009 r. o sygn. I FZ 69/09), to aplikant - pozostający w substytucji wobec pełnomocnika - nie wykazał przesłanki braku winy, powołując się jedynie na ww. problemy zdrowotne. Ponadto zawodowy charakter działalności adwokata powoduje, że jego odpowiedzialność jako pełnomocnika, obejmuje działania wszystkich osób, którymi "posługuje się" wykonując swój zawód. Dlatego też zaniedbania takich osób obciążają jego samego. Słuszne było zatem stanowisko sądu I instancji i takiej jego oceny nie mogą zmienić podniesione w zażaleniu argumenty dotyczące dużego zaangażowania pełnomocnika w sprawę, terminowego podpisania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku czy niemożności przewidzenia zachowania aplikanta. Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie jako niezasadne w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 §1 i § 2 P.p.s.a.