I FZ 2/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 31 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Gd 199/20 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 21 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 31 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Gd 199/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie P. W. (dalej skarżący) na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału tego Sądu (dalej Przewodniczący Wydziału) z 1 lipca 2020 r. w przedmiocie wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia z 24 lutego 2020 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z 21 lipca 2017r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. 2. Jak wynika z akt sprawy pismem z 21 stycznia 2020 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na wspomnianą na wstępie decyzje organu podatkowego, nie uiszczając jednocześnie z tego tytułu należnego wpisu od skargi. 3. Zarządzaniem Przewodniczącego Wydziału z 24 lutego 2020 r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 3.039 zł, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie otwartym do dokonania tej czynności procesowej skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został pozostawiony bez rozpatrzenia postanowieniem referendarza sądowego z 22 maja 2020 r., sygn. akt I SPP/Gd 117/20. Rozstrzygnięcie to zostało następnie utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 29 czerwca 2020 r. 4. Ponieważ zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 24 lutego 2020 r. było prawomocne i skarżący nie został zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, skarżący został ponownie wezwany do jego wykonania zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 1 lipca 2020 r., zawierającym pouczenie, że nieuiszczenie wpisu w wyznaczonym terminie skutkować będzie odrzuceniem wniesionej skargi. Wezwanie doręczono skarżącemu 8 lipca 2020 r. Skarżący nie uiścił jednak brakującego wpisu od skargi i wniósł zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 1 lipca 2020 r., podnosząc w nim przedwczesność wezwania do uiszczenia wpisu z uwagi na złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. 5. Sąd pierwszej instancji odrzucając powyższe zażalenie wskazał, że w świetle art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm. dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) zażalenie na zarządzenie wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia o uiszczeniu wpisu jest niedopuszczalne. 6. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, przez niewłaściwe zastosowanie art. 178 w związku z art. 197 § 2 oraz art. 194 § 1 i art. 227 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. 7. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 7.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 7.2. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest ocena prawidłowości zaskarżonego postanowienia o odrzuceniu zażalenia skarżącego na zarządzenie wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Mając tak zakreślone granice sporu w punkcie wyjścia odnotować należy, że zgodnie z treścią art. 194 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zażalenie jest środkiem odwoławczym, który wnosi się do Naczelnego Sądu Administracyjnego i który przysługuje od postanowień wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w pkt 1 – 10 tego przepisu. Ponadto, zgodnie z art. 198 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy działu IV "Środki odwoławcze" stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Od prawomocnych orzeczeń nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Zażalenie można wnieść tylko na nieprawomocne zarządzenia Przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. 7.3. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, przywołany również przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu, że wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi ma charakter czynności materialno-technicznej i nie podlega zaskarżeniu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 15 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 4/11; z 15 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 186/12; z 15 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 382/12; z 17 października 2012 r., sygn. akt I OZ 785/12; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). 7.4. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty podnoszone przez skarżącego w zażaleniu, w których wywodził, że "zarządzenie z 1 lipca 2020 r. było zarządzeniem w przedmiocie kosztów o którym stanowi art. 227 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i jako takie podlegało zaskarżeniu" (s. 2 uzasadnienia zażalenia). Zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 24 lutego 2020 r. wzywające skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi było bowiem prawomocne, wobec jego niezaskarżenia. Natomiast zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 1 lipca 2020 r. zostało wydane po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w celu wykonania powyższego zarządzenia i jako czynność materialno-techniczna nie podlegało zaskarżeniu. 7.5. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji. ----------------------- 2