I FZ 173/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2746/18 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 17 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. i 2014 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2746/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej skarżąca spółka) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 17 września 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. i 2014 r. 2. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z 19 października 2018 r. skarżąca spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej organ drugiej instancji, organ odwoławczy). W treści skargi zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi powyżej kwoty 10.000 zł. Zarządzeniem z 6 lutego 2019 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącej spółki bez rozpoznania z uwagi na niezłożenie go na wymaganym formularzu. 3. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 1 marca 2019 r. skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100.000 zł. W wezwaniu została pouczona o konsekwencjach prawnych niewykonania tego obowiązku w terminie zakreślonym przez sąd. Przesyłka zawierająca wezwanie, została skutecznie doręczona skarżącej spółce 7 marca 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 47 akt sądowych). Termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi upłynął 14 marca 2019 r. Skarżąca spółka mimo upływu terminu nie uiściła wymaganego wpisu sądowego od skargi. Z tych względów, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. 4. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka, wnosząc o jego uchylenie w całości. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 5.2. W punkcie wyjścia odnotować należy, że zgodnie z treścią art. 220 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie stwierdzenia braków formalnych pisma, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Jeśli zaś pismem tym jest skarga, skarga kasacyjna, zażalenie, skarga o wznowienie postępowania – podlega odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). 5.3. W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu w wyznaczonym terminie jest złożenie w tym terminie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W taki przypadku, po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób niekorzystny dla skarżącego, skarżący wzywany jest do uiszczenia wpisu sądowego (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 czerwca 2009 r., I FZ 159/09, z 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 444/10, z 28 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1003/10, z 26 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 66/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). 5.4. W tej sprawie prawomocne zakończenie postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nastąpiło w dacie wydania przez Sąd pierwszej instancji zarządzenia z 6 lutego 2019 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Odrzucenie skargi przez Sąd pierwszej instancji nastąpiło po tym jak skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi. W dacie tego wezwania zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy było prawomocne, co oznaczało obowiązek sądu wezwania do uiszczenia wymaganego wpisu od skargi i obowiązek strony jego zapłaty w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 58/05 ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 118). 5.5. Skarżąca spółka, jak wynikało z zarzutów podniesionych w zażaleniu nie kwestionuje ustalenia, że wpis od skargi nie został uiszczony w zakreślonym terminie oraz wysokości wpisu, lecz powołuje się na okoliczności związane z jej trudną sytuacją finansową. Kwestie te wykraczają jednak poza ramy prawne i faktyczne postępowania wywołanego wniesionym zażaleniem, gdyż podlegają badaniu przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, przez co pozostają poza oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego. 4.6. Z uwagi na to, że zgodnie z art. 220 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega odrzuceniu skarga, od której - mimo wezwania - nie został uiszczony należny wpis, a spełnienie tych przesłanek w okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, należy uznać, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.