I FZ 162/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. C. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 września 2022 r., sygn. akt I SA/Po 705/22 w zakresie wpisu od skargi w sprawie ze skargi J. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia 21 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2014 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej: Przewodniczący Wydziału), zarządzeniem z 22 września 2022 r., na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), wezwał J. C. (dalej skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej: rozporządzenie). 2. Na powyższe zarządzenie skarżący złożył zażalenie wnosząc i jego uchylenie w całości. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. W punkcie wyjścia wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 57 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przewodniczący zarządza rozdzielenie tych skarg. Oznacza to, że każdorazowo gdy strona zaskarży jednocześnie kilka aktów lub też uczyni przedmiotem skargi bezczynność w zakresie niewydania większej ilości aktów ewentualnie też bezczynność kilku organów, to sąd, do którego złożona została skarga, zobowiązany jest do rozdzielenia tych skarg, nadania każdej sprawie osobnej sygnatury i orzekania w każdej z tych spraw indywidualnie. Powyższe nie wyklucza późniejszego połączenia takich skarg do wspólnego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli spełnione zostały przesłanki określone w art. 111 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. 3.3. Stosowanie do treści art. 230 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, takich jak skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne (art. 231 powołanej wyżej ustawy). W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały. Wysokość oraz szczegółowe zasady pobierania wpisu określa przywołane już rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym wynosi 100 zł. 3.4. Ponadto, w myśl art. 220 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której stanowi art. 235a tej ustawy. Wówczas przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (tj. pisma inicjujące postępowanie sądowoadministracyjne w danej instancji), od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). 3.5. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy odnotować należy, że pismem z 29 sierpnia 2022 r. skarżący wniósł w Sądu pierwszej instancji skargę na trzynaście odrębnych postanowień organu odwoławczego z 21 lipca 2022r. w przedmiocie zaliczenia dokonywanych przez niego wpłat na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za sierpień 2013 r. i za okresy od kwietnia 2014 r. do listopada 2014 r. oraz za luty i marzec 2015 r. Oznaczało to, w świetle art. 57 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że zainicjowano trzynaście odrębnych spraw sądowoadministracyjnych, w których pobiera się stosowne opłaty sądowe. Naczelnego Sąd Administracyjny, w postanowieniu z 10 listopada 2021 r., sygn. akt III FZ 700/21, wyjaśnił, że decydujące znaczenie dla ilości prowadzonych postępowań sądowoadministracyjnych miała mnogość przedmiotów zaskarżenia (ilość zaskarżonych aktów), a nie fakt ich kwestionowania w jednym piśmie procesowym, czy podobieństwo przedmiotu rozstrzygnięć. Granice sprawy wyznacza bowiem zaskarżony przez stronę akt (w tym przypadku postanowienie organu podatkowego). Ponieważ skarżący nie uiścił wpisu od skargi jednocześnie z jej wniesieniem, prawidłowo przewodniczący wydziału wezwał go do uiszczenia tej opłaty w wysokości ustalonej stosownie do przepisów rozporządzenia. 3.6. Końcowo wskazać należy, że nawet gdyby Sąd pierwszej instancji połączył do wspólnego rozpoznania sprawy ze skarg na postanowienia wymienione w piśmie z 29 sierpnia 2022 r. (zgodnie z wnioskiem skarżącego), to – jak wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie – połączenie spraw nie powoduje, że tracą one swą odrębność i samodzielność, co w konsekwencji nie przekłada się na zmniejszenie obciążeń finansowych strony (vide: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 22 czerwca 2011 r., sygn. akt I FZ 109/11 oraz z 20 maja 2011r., sygn. akt II OZ 311/11 i powołane tam orzecznictwo; dostępne w CBOAS). 3.7. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.