I FZ 15/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Sędzia NSA Barbara Wasilewska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. "P.P." Sp. z o.o. z/s w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1123/08 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. "P. P." Sp. z o.o. z/s w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1123/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił P. "P. P." Sp. z o.o. z/s w Z. przyznania prawa pomocy z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi tej Spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 sierpnia 2008 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wskazanego postanowienia Sąd I instancji podniósł przede wszystkim, że w przedmiotowej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt I FZ 222/09, oddalił zażalenie Strony na postanowienie WSA z dnia 21 kwietnia 2009 r. odmawiające jej przyznania prawa pomocy. Na ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wystosowane w do niej w wykonaniu zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 sierpnia 2009 r. Spółka zareagowała kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Następnie, w wykonaniu wezwań Sądu, Spółka złożyła wniosek na stosownym formularzu (wniosek na formularzu podpisano 28 września 2009 r.), a w dniu 16 listopada 2009 r. przedłożyła deklaracje VAT-7 za okres od kwietnia do września 2009 r. oraz CIT-8 za rok 2008 r. Sąd wskazał, że treść wniosku z dnia 28 września 2009 r. była identyczna jak na formularzu z 27 grudnia 2008 r., który był już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przy czym, kolejny wniosek o prawo pomocy został uzupełniony o wskazane powyżej dokumenty. Wynika z nich, że w roku 2008 r. Spółka miała dochód w wysokości 237 935,65 zł, który został zaliczony na pokrycie strat z roku 2006 r. Ponadto, z deklaracji VAT wynika, że Spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą oraz, że jej zobowiązania w podatku VAT kształtują się różnie, raz wykazuje kwotę do przeniesienia, w innych miesiącach do zapłaty. Dowodzi to, zdaniem Sądu, nierzetelności oświadczeń Strony o środkach finansowych na uiszczenie wpisu, a w szczególności, że zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej. W konsekwencji Sąd I instancji w oparciu o art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż uznał, że Strona nie wykazała zasadności złożonego wniosku. Na powyższe postanowienie Skarżąca złożyła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie oraz zwolnienie z kosztów sądowych. W treści uzasadnienia Strona zasadniczo powtórzyła dotychczas podnoszoną argumentację. Wskazała, że okoliczności wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy zostały udokumentowane "najbardziej wiarygodnym" dokumentem w postaci postanowienia Komornika Sądowego z dnia 8 grudnia 2006 r. o umorzeniu jako bezskutecznej prowadzonej przeciwko Spółce egzekucji. Podano, że działalność spółki została "zablokowana (...) przez przestępcze działania organów sądowych, prokuratorskich, policyjnych i skarbowych". Jednocześnie wskazano, że Spółka funkcjonuje wyłącznie dzięki celowym pożyczkom jednego z wierzycieli. Ponadto Strona zaznaczyła, że w kilku sprawach prowadzonych przez WSA w Gliwicach, w tych samych okolicznościach i w oparciu o te same dowody, zwolniono spółkę z kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W sytuacji, która miała miejsce w niniejszej sprawie, gdy po prawomocnym rozstrzygnięciu wniosku o przyznanie prawa pomocy, Strona zgłasza ponownie wniosek dotyczący tej kwestii, wniosek taki podlega rozpoznaniu. Jednakże nie stwierdzenie zmiany okoliczności sprawy, która pozwalałaby na uznanie, iż spełniona została, określona w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., przesłanka przyznania prawa pomocy – uzasadniać będzie odmowne załatwienie wniosku. Oceniając pod tym kątem zaskarżone postanowienie należy stwierdzić, że Sąd I instancji prawidłowo skonstatował, że Skarżąca nie wykazała zasadności złożonego wniosku. Skarżąca powtórzyła bowiem we wniosku argumenty podnoszone już w postępowaniu toczącym się odnośnie pierwotnego wniosku, które nie dały podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Wciąż więc pozostaje aktualna ocena wyrażona przez WSA w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2009 r., utrzymana potem przez NSA w postanowieniu z dnia 16 czerwca 2009 r., że Spółka nie wykazała, że zasługuje na przyznanie jej szczególnej formy dotowania budżetu państwa, jaką jest prawo pomocy. Nie ulega ona zmianie w związku z tym, że Strona do ponownego wniosku dołączyła dokumenty źródłowe. Jak słusznie bowiem zauważył Sąd I instancji, ich analiza prowadzi do wniosku o nierzetelności oświadczeń Strony o braku środków finansowych na uiszczenie wpisu, oraz twierdzeń o zaprzestaniu przez nią prowadzenia działalności gospodarczej. Z tych względów, nie można było uznać, aby Strona wykazała zmianę okoliczności odnośnie jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych, których waga przemawiałaby za zmianą dotychczasowego rozstrzygnięcia i przyznaniem Stronie prawa pomocy w żądanym zakresie. Zasadna zatem była ponowna odmowa przyznania jej prawa pomocy. To z kolei oznaczało, że zaskarżone postanowienie nie naruszało prawa. Naczelny Sąd Administracyjny nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.