I FZ 14/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Hieronim Sęk po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o.o. w likwidacji w C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 października 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 901/21 o odrzuceniu skargi P. sp. z o.o. w likwidacji w C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 13 maja 2021 r. nr 2401-IOA.4105.15.2021.EB w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2013 r. postanawia: oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z dnia 25 października 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 901/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę P. sp. z o.o. w likwidacji w C. (dalej: Skarżąca lub Spółka) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 13 maja 2021 r. w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2013 r. Podstawę prawną rozstrzygnięcia wydanego przez Sąd pierwszej instancji stanowił art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.). W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że: - w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 lipca 2021 r. wezwano Spółkę do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie: 1) pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu Skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, 2) oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osoby, która udzieliła pełnomocnictwa (np. aktualny na dzień udzielenia pełnomocnictwa oryginał odpisu z KRS-u lub oryginał pełnego odpisu z KRS-u); - w wezwaniu pouczono Spółkę o konsekwencjach prawnych niewykonania powyższego obowiązku w terminie zakreślonym przez Sąd; - w wyznaczonym terminie Skarżąca uzupełniła braki formalne tylko w części dotyczącej nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu Skarżącej przed sądami administracyjnymi; - w takim stanie rzeczy skargę należało odrzucić, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. 2. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła o uchylenie postanowienia. W uzasadnieniu wywiodła, że wydruk odpisu z KRS jest informacją generowaną z bazy danych teleinformatycznego systemu KRS dostępnego publicznie dla każdego. Stan taki skłania zatem do wniosku, że Spółka nie miała obowiązku dołączenia formy papierowej tego odpisu. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. 3.2. Odnotować należało, że w świetle art. 46 § 3 w związku z art. 37 § 1 P.p.s.a. pełnomocnik ma obowiązek przy pierwszej czynności procesowej adresowanej do sądu administracyjnego, a więc zazwyczaj przy piśmie będącym skargą w danej sprawie, dołączyć dokument pełnomocnictwa lub jego wierzytelny odpis, jeśli wnosząc pismo nie złożył jeszcze takich dokumentów "przed sądem". Nadto, jednostki organizacyjne mające zdolność sądową (tak jak spółka z o.o.) dokonują czynności w postępowaniu przed sądem administracyjnym przez osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które przy pierwszej czynności w postępowaniu sądowym mają także obowiązek wykazać swoje umocowanie, co wynika z art. 29 w związku z art. 28 § 1 P.p.s.a. Oznacza to, że tylko takie osoby mogą udzielić pełnomocnictwa do reprezentowania owej jednostki, w tym spółki z o.o., na użytek między innymi wniesienia skargi w jej imieniu i na jej rzecz. W konsekwencji stan, w którym skargę sporządza i wnosi pełnomocnik spółki z o.o., wiąże się z koniecznością przedłożenia sądowi administracyjnemu stosownych dokumentów potwierdzających istnienie umocowania pełnomocnika, w tym wykazujących legitymację osoby podpisującej pełnomocnictwo z ramienia Spółki. Brak dokumentu wykazującego umocowanie do reprezentacji strony (art. 29) stanowi brak formalny, którego usunięcie w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. w odniesieniu do spółek kapitałowych polega w szczególności na przedstawieniu aktualnego odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Niewykonanie w terminie nałożonego przez sąd obowiązku przedstawienia dokumentu powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. 3.3. W realiach niniejszej sprawy w zakreślonym terminie Spółka nie złożyła oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osoby do reprezentacji Skarżącej przez osobę podpisaną pod pełnomocnictwem. Skarga tak złożona (i nie uzupełniona mimo prawidłowego wezwania) dotknięta była zatem brakiem uniemożliwiającym nadanie jej dalszego biegu. Tym samym zachodziła podstawa do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 28 § 1 i art. 29 i art. 37 § 1 P.p.s.a. Bezzasadne były motywy zażalenia, że "uzupełniono braki formalne przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi" oraz, że "wydruk odpisu jest informacją generowaną z bazy danych teleinformatycznego systemu KRS dostępnego publicznie dla każdego", co - jak podkreśliła Skarżąca - "skłaniało do wniosku, że nie ma obowiązku dołączania formy papierowej powodującej nadmierne koszty materialne, społeczne i środowiskowe". W tej sprawie wezwano Spółkę do usunięcia braków skargi w oparciu o art. 49 § 1 P.p.s.a. Przepis ten nie daje podstaw do samodzielnego uzupełniania braków pisma przez sąd lub przez przewodniczącego wydziału, chyba że dotyczy to czynności, która nie stoi na przeszkodzie nadaniu sprawie dalszego biegu (zob. podobnie orzeczenia wydane w innych sprawach Spółki, tj. postanowienia NSA z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt I FZ: 19/22, 20/22 i 21/22). 3.4. Prawidłowości rozstrzygnięcia o odrzuceniu skargi (z powodu nie uzupełnienia jej braku formalnego w zakresie wykazania stosownym dokumentem prawa do reprezentowania Spółki) nie mogło podważyć późniejsze dołączenie do zażalenia odpisu KRS, który wykazywał istnienie stosownego umocowania. Czynność w postaci przedłożenia odpisu KRS, jako dokonana po upływie siedmiodniowego terminu nakreślonego w wezwaniu z dnia 16 września 2021 r. dotyczącym usunięcia braków formalnych skargi, była już bez znaczenia prawnego dla losów tejże skargi. Zgodnie bowiem z art. 85 P.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. 3.5. W świetle powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ab initio w związku z art. 197 § 1 i § 2 orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 1