I FZ 115/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Izabela Najda-Ossowska, , po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia I.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 872/22 w zakresie odmowy wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 września 2022 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 872/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił I.C. (dalej: Skarżąca/Strona) wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: Organ) z 27 września 2022 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że przedstawiona przez Skarżącą argumentacja nie uzasadniła zastosowania tymczasowej ochrony jaką jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd podkreślił, że Skarżąca nie wykazała w sposób przekonywujący okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w szczególności nie jest taką okolicznością możliwość pozbawienia podatnika środków do prowadzenia bieżącej działalności gospodarczej. Sąd wskazał, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że Skarżąca osiągnęła w 2022 r. przychody rzędu 778.232,32 zł przy wydatkach 804.227,03 zł a w 2021 r. jej przychody wyniosły 849.635,71 zł przy wydatkach osiągających 944.140,85 zł. Natomiast w 2021 r. znaczną część poniesionych wydatków stanowił zakup towarów handlowych i materiałów według cen zakupu, w 2021 r. wydatki z tego tytułu wyniosły 627.089,98 zł a w 2022 r. 521.289,64 zł (za okres od stycznia do października). Powyższe oznacza to, że tak w 2021 r. jak i w 2022 r. Skarżąca więcej sprzedała towarów i usług niż kupiła a o stracie przesądziły wynagrodzenia pracowników oraz inne koszty. W ocenie Sądu pierwszej instancji, Skarżąca jest w stanie uiścić kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, tj. 2.992 zł, stanowiącego nikły procent jej stałych przychodów i już samo porównanie tych kwot stawia w wątpliwość tezę o znacznej szkodzie. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej P.p.s.a.).orzekł jak w postanowieniu. W zażaleniu Skarżąca zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, wniosła o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zarzuciła naruszenie: - art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez błędną wykładnię pojęć niebezpieczeństwa wyrządzonej znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, a przez to niewłaściwe zastosowanie przepisu i uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki udzielenia Skarżącej ochrony tymczasowej; - art. 49 § 1 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i brak wezwania Skarżącej do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie uprawdopodobnionych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej co do których Sąd powziął wątpliwości; - art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 166 P.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z uwagi na lakoniczne przedstawienie sprawy, brak należytego wyjaśnienia zastosowanej podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia oraz ich wyjaśnienie w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, w sytuacji gdy Skarżąca powołała się na konkretne okoliczności oraz przestawiła precyzyjne dowody na poparcie faktu, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie niewstrzymania wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Skoro Sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na nim spoczywa ciężar uprawdopodobnienia, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do skarżącego wstrzymanie zaskarżonego orzeczenia jest uzasadnione. Ponadto, twierdzenia powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi. W świetle powyższych uwag Naczelny Sąd Administracyjny podzielił zapatrywanie Sądu pierwszej instancji i odmówił Skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż nie wykazała ona, żadnych przekonywujących argumentów na potwierdzenie swojego stanowiska. Nie przedłożyła dokumentów pozwalających na ustalenie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wskazanymi powyżej czynnikami, a bieżącą sytuacją finansową, w jakiej znajduje się prowadzone przez nią przedsiębiorstwo. Jedynymi dokumentami przedstawionymi na poparcie zidentyfikowanych przez wnioskodawcę zagrożeń jest wyciąg z podatkowej księgi przychodów i rozchodów za lata 2021-2022, który obrazuje jedynie wysokość przychodów, dochodów i kosztów prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Wynika z nich, że w 2022 r. Skarżąca osiągnęła przychody rzędu 778.232,32 zł przy wydatkach 804.227,03 zł a w 2021 r. jej przychody wyniosły 849.635,71 zł przy wydatkach osiągających 944.140,85 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skala działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącą, wskazuje, że ewentualne wyegzekwowanie od Skarżącej kwoty 2.992 zł określonej w decyzji przed prawomocnym zakończeniem kontroli sądowoadministracyjnej w tej sprawie nie spowoduje szkody, którą można by uznać za znaczną, ani nie wywoła skutków, które byłyby trudne do odwrócenia w razie korzystnego dla niej zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Nie uszło tym samym uwadze Naczelnego Sądu Administracyjnego, że Skarżąca na poparcie wskazywanych zagrożeń nie przedstawiła żadnych innych dokumentów i materiałów (np. wyciągów z rachunków bankowych, wykazu środków trwałych, wykazu liczby zatrudnionych osób, porównania sprzedaży na przestrzeni kilku okresów), istotnych z punktu widzenia oceny jej sytuacji ekonomicznej. Uniemożliwiło to kompleksową analizę sytuacji finansowej prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, a tym samym odpowiedzi na pytanie, na ile ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji wpłynie na jej ogólną sytuację m.in. likwidację firmy. Należy mieć w tym kontekście na uwadze, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności każdorazowo musi zostać skonstruowany w oparciu o konkretne okoliczności faktyczne i prawne, które bądź już istnieją, bądź też mogą nadejść w przypadku rozpoczęcia procedury egzekucyjnej. Ściślej mówiąc, okoliczności uzasadniające wniosek o wstrzymanie wykonania muszą istnieć i mieć charakter realny, a nie jedynie potencjalny lub też prawdopodobieństwo ich nadejścia musi być niewątpliwe. Warto zaznaczyć, że celem wniosku o wstrzymanie wykonania nie jest zapobieżenie jakimkolwiek skutkom, które niesie za sobą kwestionowany przez stronę akt lub czynność. Istota instytucji ustanowionej w art. 61 § 3 P.p.s.a. ma na celu ochronę skarżącego wyłącznie przed skutkami kwalifikowanymi, tj. takimi, których odwrócenie w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego aktu lub czynności organu administracji publicznej byłoby niemożliwe. Bezsprzecznie, każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia określonej należności pieniężnej pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określone skutki w sferze finansowej zobowiązanego do ich uregulowania. Dlatego też, należy uznać te skutki za oczywiste i zawsze prowadzące do ujemnych następstw, których efektem będzie zmniejszenie majątku zobowiązanego. Podsumowując powyższe należy stwierdzić, że skoro Skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych i weryfikowalnych argumentów odnoszących się do wpływu wykonania decyzji na jej sytuację, sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, iż nie zostało wykazane wystąpienie w przedmiotowej sprawie przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.