I FSK 204/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia NSA Mariusz Golecki, Sędzia WSA del. Elżbieta Olechniewicz, (spr.), Protokolant Krzysztof Zaleski, po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2022 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "A." sp. z o.o. z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 1 października 2020 r. sygn. akt I SA/Ol 442/20 w sprawie ze skargi "A." sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 1 czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do listopada 2012 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od "A." sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

1. Wyrok Sądu pierwszej instancji. 1.1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 1 października 2020 r., sygn. akt I SA/Ol 442/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: Strona lub Skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie (dalej: organ drugiej instancji lub DIAS) z dnia 1 czerwca 2020 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do listopada 2012 r., działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm., dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę (opisany wyrok i powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). 1.2. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w myśl przepisu art. 240 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. u. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa), w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji. W myśl natomiast art. 241 § 2 pkt 2 tej ustawy wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 8 lub 11 następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca odpowiednio od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Strona wystąpiła z żądaniem wznowienia postępowania zawartym w odwołaniu z dnia 12 listopada 2019 r., z powodu niezgodności ostatecznej decyzji z dnia 30 października 2014 r. z wyrokiem Trybunatu Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16. Października 2019 r., C-189/18 w sprawie [...]. Natomiast sentencja tego orzeczenia została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 16 grudnia 2019 r. (seria C, nr 423, str. 8). Zatem termin jednego miesiąca do żądania wznowienia postępowania określony w art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej rozpoczął swój bieg dopiero z dniem opublikowania sentencji ww. wyroku TSUE w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, tj. z dniem 16 grudnia 2019 r., zaś zakończył się z dniem 16 stycznia 2020 r. W związku z tym Sąd podzielił stanowisko DIAS, że Skarżąca złożyła wniosek przedwcześnie, bowiem przed rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia żądania, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego, stosownie do art. 243 § 3 tej ustawy organ podatkowy był zobowiązany odmówić wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia 30 października 2014 r. z uwagi na niespełnienie przesłanek formalnych. Mając powyższe na uwadze Sąd pierwszej oddalił skargę. 2. Skarga kasacyjna. 2.1. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Strona, zaskarżając wyrok w całości, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a to: art. 241 § 2 pkt 2 i art. 243 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej, a także art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej z dnia 7 lutego 1992 r. (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 846, ze zm.) - samodzielnie oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z tymi przepisami Ordynacji podatkowej i UE - poprzez nieuchylenie decyzji wadliwie odmawiającej wznowienia postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia 30 października 2014 r. W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, ewentualnie o orzeczenie co do skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., przez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Wniesiono o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. 2.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podatkowy wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 3.1. Skarga kasacyjna nie była zasadna. 3.2. W rozpoznawanej sprawie podstawę wniosku Skarżącej o wznowienie postępowania stanowił art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej. Strona wniosła o zmianę decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 października 2014 r., z powodu jej niezgodności z wyrokiem Trybunatu Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 października 2019 r., C-189/18 w sprawie [...]. 3.3. Zgodnie z art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 11 tej ustawy (orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ma wpływ na treść wydanej decyzji) następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Nie budzi zatem wątpliwości, że wniosek o wznowienie postępowania oparty na przesłance określonej w art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej, który został zgłoszony przez Stronę w odwołaniu z dnia 12 listopada 2019 r. (data wpływu odwołania do DIAS - 14 listopada 2019 r.) był przedwczesny, albowiem stanowiący jego podstawę wyrok TSUE z dnia 16 października 2019 r. w sprawie C-189/18 nie został jeszcze opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Zarówno organ jak i Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, iż publikacja ta miała miejsce w dniu 16 grudnia 2019 r. i z tym dniem rozpoczął swój bieg termin, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. W związku z tym za zasadne należało uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym w niniejszej sprawie Skarżąca złożyła wniosek przedwcześnie, bowiem przed rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia żądania, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego, stosownie do art. 243 § 3 tej ustawy, organ podatkowy był zobowiązany odmówić wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia 30 października 2014 r., z uwagi na niespełnienie przesłanek formalnych. Podkreślenia wymaga, że kolejny wniosek Skarżącej o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 października 2014 r., na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej, złożony w piśmie z dnia 8 stycznia 2020 r., został rozpoznany merytorycznie. Organ postanowieniem z dnia 7 lutego 2020 r., wznowił na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia 30 października 2014 r., w wyniku którego decyzją z dnia 19 sierpnia 2020 r. odmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznej, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 13 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Ol 659/20 oddalił skargę wniesioną na ww. rozstrzygnięcie DIAS. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 grudnia 2022 r. sygn. akt I FSK 877/21, w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej Skarżącej, uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Olsztynie. Powyższe jest istotne z uwagi na podnoszony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia wyrażonej w art. 4 ust. 3 TUE zasady skuteczności prawa unijnego. Wobec rozpoznania wniosku Strony o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej z uwagi na wyrok TSUE z dnia 16 października 2019 r., zarzut ten należało uznać za niezasadny. 3.4. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono natomiast na podstawie art. 209, art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 w zw. z art. 207 § 1 p.p.s.a. Elżbieta Olechniewicz Roman Wiatrowski Mariusz Golecki sędzia WSA (del.) sędzia NSA sędzia NSA