I FSK 1984/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak, po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej I. Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 275/23 w sprawie ze skargi I. Spółki z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 13 lutego 2023 r., nr 2201-IOV-1.[1].4033.5.2022/20/02; 2201-IOV-1.4033.17.2022/20/02 w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu bezpośredniego kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za marzec 2018 r. postanawia umorzyć postępowanie kasacyjne. Sylwester Marciniak Sędzia NSA

Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 275/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę I. Sp. z o.o. w W. (dalej: skarżąca lub spółka) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 13 lutego 2023 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu bezpośredniego kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za marzec 2018 r. Spółka – reprezentowana przez ustanowionego przez sąd pierwszej instancji kuratora – wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną. W toku postępowania wyznaczony przez sąd gospodarczy kurator podtrzymał skargę kasacyjną. Kuratela wygasła z dniem 11 maja 2024 r. Z uwagi na wygaśnięcie z dniem 11 maja 2024 r. kurateli kuratora ustanowionego postanowieniem Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z dnia 11 maja 2023 r., a w konsekwencji niemożność podejmowania przez spółkę czynności w postępowaniu toczącym się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I FSK 1984/23 ze względu na brak organów lub osób uprawnionych do działania w jej imieniu, na podstawie art. 31 § 1 zd. 1 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) wezwano dor. pod. K. P., jako kuratora ustanowionego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji i działającego w imieniu spółki do wydania zaskarżonego wyroku, a także osobę, która sporządziła skargę kasacyjną w badanej sprawie, uzupełnienia braku w składzie organu reprezentującego spółkę bądź ustanowienia kuratora mogącego reprezentować interesy prawne spółki w postępowaniu kasacyjnym oraz przedłożenie dokumentu, z którego będzie wynikało, że brak w składzie organu reprezentującego wskazaną spółkę został uzupełniony lub sąd gospodarczy ustanowił dla spółki kuratora, którego uprawnienia obejmują postępowanie toczące się w niniejszej sprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wezwanemu wyznaczono termin 3 miesięcy od dnia doręczenia wezwania do uzupełnienia wskazanego w wezwaniu braku, pod rygorem umorzenia postępowania kasacyjnego (art. 31 § 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Wezwanie zostało doręczone w dniu 11 sierpnia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W okolicznościach sprawy jedyny członek zarządu skarżącej zmarł, natomiast tymczasowy pełnomocnik szczególny, który reprezentował interesy spółki w postępowaniu podatkowym i wniósł w jej imieniu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku oraz działał w postępowaniu przed tym sądem jako wyznaczony w sprawie kurator, a także sporządził skargę kasacyjną, nie ma uprawnienia do działania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, z uwagi na zgłoszenie się w sprawie (w piśmie z dnia 29 kwietnia 2024 r.) przedstawiciela ustawowego skarżącej, jakim był kurator ustanowiony przez sąd gospodarczy. Kuratela ta wygasła z dniem 11 maja 2024 r. W związku z tym, działając na podstawie art. 31 § 1 zd. 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył dor. pod. K. P. - jako osobie, która zainicjowała postępowanie kasacyjne - trzymiesięczny termin do uzupełnienia braków w składzie organu reprezentującego spółkę bądź ustanowienia kuratora do działania w postępowaniu kasacyjnym w niniejszej sprawie. Wezwanie w tym względzie zostało doręczone w dniu 11 sierpnia 2025 r., zatem termin zakreślony w wezwaniu upływał z dniem 12 listopada 2025 r. Wezwanie w zakreślonym terminie nie zostało wykonane. Zgodnie z art. 31 § 3 p.p.s.a., jeżeli braków wskazanych w art. 31 § 1 nie można uzupełnić albo nie zostały one w wyznaczonym terminie uzupełnione, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami, i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie. Mając na względzie ten przepis Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że postępowanie kasacyjne nie może się toczyć, gdyż będąca stroną spółka nie ma właściwej reprezentacji i nie może w związku z tym działać w tym postępowaniu. Pomimo stosownego wezwania, osoba która – powołując się na swoje uprawnienie do reprezentacji spółki – zainicjowała postępowanie kasacyjne, nie podjęła działań mających na celu zapewnienie skarżącej właściwego reprezentowania w tym postępowaniu. Trzeba jednak wskazać, że skarga kasacyjna została poparta przez przedstawiciela ustawowego spółki (kuratora ustanowionego przez sąd gospodarczy), stąd nie ma podstaw do jej odrzucenia. Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Brak w spółce organu powołanego do reprezentacji i nieuzupełnienie tego braku, mimo stosownego wezwania, uniemożliwia kontynuowanie postępowania kasacyjnego i jego merytoryczne zakończenie. W takim przypadku konieczne stało się umorzenie postępowania kasacyjnego jako bezprzedmiotowego. Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 31 § 3 i art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., umorzył postępowanie kasacyjne w sprawie. Sylwester Marciniak Sędzia NSA ----------------------- 1